Eintrag · Köbler Ahd. Wörterbuch
werk st. N. (a)
werk , st. N. (a)
- nhd.
- Werk, Tun, Tat, Betätigung, Ausführung, Arbeit, Dienst, Ertrag, Schöpfung
- ne.
- work (N.), deed, service, yield (N.)
- ÜG.:
- lat. actio N, actus Gl, N, (construere) N, (agere) WH, effectus (M.) Gl, energia? Gl, ergia? Gl, fabricatio Gl, facere (= tuon in werkon) N, WH, factum N, NGl, O, WH, (fructus) O, (gerere) WH, gerundum N, (materia) N, negotium N, officium N, operatio Gl, I, NGl, opus (N.) (1) B, Gl, MF, MH, N, NGl, O, Ph, RhC, T, putamen (= fūlaz werk) Gl, (res) N, summopere (= allu werku) Gl, (via)? Ph
- Vw.:
- s. *drawa-, eban-, ein-, frumi-, ga-, gi-, graba-, handega-, hant-, hariga-, holz-, huor-, jār-, kwilti-, leid-, los-, magan-, mana-, *mein-, *mord-, nōt-, skāfwolla-, skalk-, *stein-, taga-, untar-, ur-, *wehha-, wīh-
- Hw.:
- vgl. anfrk. werk*, as. werk*
- Q.:
- AB, B, BG, FB, FT, GB, Gl (nach 765?), I, LB, MB, MF, MH, N, NGl, O, ON, OT, PfB, Ph, RB, RhC, T, WB, WH, WK
- I.:
- Lbd. lat. effectus?, materia?, officium?
- E.:
- germ. *werka-, *werkam, st. N. (a), Werk, Werg; idg. *u̯erg̑om, N., Werk, Pokorny 1168; s. idg. *u̯erg̑- (2), *u̯reg̑-, V., wirken, tun, Pokorny 1168
- W.:
- mhd. wërc, st. N., Werk, Tat, Handlung
- nhd.
- Werk, N., Werk, DW 29, 327
- L.:
- ChWdW8 319a (werk), ChWdW9 958b (werh)
- Son.:
- MrT02 = Tegernseer Mischglossar (München, Bayerische Staatsbibliothek Clm 14410), Tgl11 = Sankt Gallener Cura-Glossen (Sankt Gallen, Stiftsbibliothek 216), Tgl003 = Frankfurter Canones-Glossen (Stadt- und Universitätsbibliothek Frankfurt am Main Ms. Barth. 64), Tglr Rb = großes Reichenauer Bibel-Glossar (Karlsruhe, Badische Landesbibliothek Aug. IC = XCIX), TrT04 = Tegernseer Cura-Glossar (München, Bayerische Staatsbibliothek Clm 18550a), Wba01 = Wörterbuchglosse Abrogans (Paris, Bibliothèque Nationale lat. 7640), Wba02 = Samanunga (Wien, Österreichische Nationalbibliothek Cod. 162), Wba03 = Affatim-Glossar (Oxford, Bodleian Library Jun. 25)