Eintrag · Köbler Ahd. Wörterbuch
spil st. N. (a)
spil , st. N. (a)
- nhd.
- Spiel, Spielerei, Scherz, Musik, Zeitvertreib, Kurzweil, sportliches Kräftemessen, Wettkampf, Schauspiel, Darbietung, Schau, Instrumentenspiel, Musikinstrument, Spielzeug, Scherz, Possenspiel, Tanz, Bewegung, Kampfspiel, Spielverlauf, Spielzeug, Vergnügen, sinnloses Treiben, Schwingen (N.)
- ne.
- play (N.), joke (N.), music
- ÜG.:
- lat. (agon) Gl, (certamen) Gl, chorus Gl, colludium Gl, (crepundia) Gl, crepundia (= kindlīh spil) Gl, (cursus) Gl, (cymbalum) Gl, (gymnas) Gl, iocus Gl, ludere (= zi spile tuon) N, ludibrium Gl, ludicra Gl, ludicrum (N.) Gl, N, (ludificare)? Gl, ludus Gl?, N, lusus Gl, musica Gl, (musicus) Gl, proscaena Gl, (puellariter) N, scaena Gl, sic illa ludit (= daz ist iro spil) N, (sistrum) Gl, spectaculum Gl, spectaculum publicum Gl, symphonia et chorus Gl
- Vw.:
- s. *bi-, gi-, huor-, manslahti-, seit-, skilt-, slahti-, slegibal-, strīt-, weralt-
- Hw.:
- vgl. anfrk.? *spil?, as. spil*
- Q.:
- Gl (2. Viertel 9. Jh.), N, O, PN
- I.:
- Lbd. colludium?, scaena?, spectaculum?, symphonia, chorus?
- E.:
- germ. *spila-, *spilam, st. N. (a), Spiel, Tanz; weitere Herkunft ungeklärt, EWAhd 8, 767
- W.:
- mhd. spil, st. N., Tanz, Zeitvertreib, Scherz, Unterhaltung, Vergnügen
- nhd.
- Spiel, N., Spiel, DW 16, 2275
- L.:
- Karg-Gasterstädt/Frings 8, 1750 (spil), ChWdW8 274b (spil), ChWdW9 797a (spil), EWAhd 8, 765
- Son.:
- MrT01 = Regensburger Mischglossar (München, Bayerische Staatsbibliothek Clm 14747), Tgl003 = Frankfurter Canones-Glossen (Stadt- und Universitätsbibliothek Frankfurt am Main Ms. Barth. 64), Tgl006 = Salzburger Hieronymus-Glossen (Salzburg, Sankt Peter, a VII 2), Tgl020 = Glossen zu Hrabans De consanguineorum nuptiis im Ottoboni-Codex (Rom, Biblioteca Apostolica Vaticana, Ottob. lat. 3295), TrT01 = Salzburger Cura-Glossar (Sankt Florian, Stiftsbibliothek III 222 B), TrT03 = Tegernseer Canones-Glossar (München, Bayerische Staatsbibliothek Clm 19417) (2. Viertel 9. Jh.), TrT07 = Freisinger Isidor-Glossar (München, Bayerische Staatsbibliothek Clm 6325) (2. Viertel 9. Jh.)