Eintrag · Findebuch (Mhd. Wortschatz)
- Anchors
- 17 in 9 Wb.
- Sprachstufen
- 3 von 16
- Verweise rein
- 165
- Verweise raus
- 80
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
8.–11. Jh.
Althochdeutschhuotst. m.
Althochdeutsches Wörterbuch · +4 Parallelbelege
huot st. m. , mhd. huot, nhd. hut; as. hōd ( s. u. ), mnd. hôt, mnl. hoet; afries. hod, hat; ae. hód. — Graff IV,803 f. …
-
1050–1350
Mittelhochdeutschhuotstm.
Mhd. Wb. (Benecke/Müller/Zarncke) · +10 Parallelbelege
huot ( ahd. huot Graff 4,803 ) stm. 1. hut, mütze. pileus sumerl. 13,5. 31,39. voc. o. 14,1. tiara gl. Mone 7,590. sumer…
-
1200–1600
Mittelniederdeutschhuͦtf.
Mittelniederdeutsches Wb.
1 hö̑de (hoede , hoide , hoyde , houde) , auch hôde (?), huͤde , hôt (hout) , huͦt , f. , 1. Hut, Obhut, Aufbewahrung, S…
Verweisungsnetz
198 Knoten, 219 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit huot
171 Bildungen · 86 Erstglied · 80 Zweitglied · 5 Ableitungen
huot‑ als Erstglied (30 von 86)
huotære
Lexer
huotære stm. s. hüetære.
huotâri
AWB
huotâri , -eri st. m. , mhd. hüetære, -er, nhd. hüter; as. hōderi ( vgl. Holthausen, As. Wb. S. 35 ), mnd. hder(e), mnl. hoedere; afries. h…
huotboum
Lexer
huot-boum stm. baum, unter welchem die hütte des feldhüters errichtet ist. huotboum und hütte boum Mone z. 13,263. 268.
huoteboum
KöblerMhd
huoteboum , st. M. Vw.: s. huotboum
huoteboum (?)
MWB
huoteboum (?) stM. oder hütteboum (?). Bed. unklar (vgl. DRW 6,139 und 6,165): daz eine [Stück Rebland] ist ein zweiteil, lit in Niderenburc…
huoteclich
KöblerMhd
huoteclich , Adj. Vw.: s. huoticlich
huotefaz
AWB
huotefaz st. n. , nhd. hütfaß; mnd. hdevat. hute-faz: nom. sg. Gl 3,164,14 ( SH A, Prag, Lobk. 434, 13. Jh. ). Hbr. I,362,271 ( SH A ); ver…
huotegelt
KöblerMhd
huotegelt , st. N. nhd. „Hutgeld“, Geld für Weingartenhut Q.: Urk (1464) E.: s. huote, gelt W.: nhd. Hutgeld, N., „Hutgeld“, Geld für das Vi…
huoteliute
KöblerMhd
huoteliute , st. M. Pl. Vw.: s. huotliute
huotelôs
Lexer
huote-lôs adj. BMZ ohne huote, bewachung Bon. 78,6. Dsp. s. 35. Gr.w. 4,126.
huotelôn
MWB
huotelôn stMN. Lohn für Bewachung: von ieden wagen, der getrayde herfuret des freytages czu nacht, ieder wagen 1 r [...] czu hutlone DRW 6,1…
huotelôs
MWB
huotelôs Adj. ‘ohne Aufsicht, Bewachung’ (von Nutztieren): dô vant er [der Löwe] ûf der heide / einen ochsen, der was grôz, / der gieng alle…
huotelīn
KöblerMhd
huotelīn , st. N. nhd. „Hütlein“, Hütchen, Mützchen Hw.: s. hüetelīn; vgl. mnd. hȫtlīn E.: ahd. huotilīn, st. N. (a), „Hütlein“, Käpplein, M…
huotelōn
KöblerMhd
huotelōn , st. M., st. N. nhd. „Hütelohn“, Lohn für Bewachung Q.: DRW (1350), Urk, WeistGr, WeistÖ E.: s. huote, lōn W.: nhd. DW- L.: MWB 2,…
huotelōs
KöblerMhd
huotelōs , Adj. nhd. unbewacht, ohne Aufsicht seiend, ohne Bewachung seiend Hw.: vgl. mnd. hȫdelōs Q.: Boner, DSp (um 1275), KvWTroj, WeistG…
huotelōse
KöblerMhd
huotelōse , F.? nhd. Unterlassung des Hütens Q.: WeistGr (1382) E.: s. huotelōs W.: nhd. DW- L.: DRW
huoteman
Lexer
huote-man stm. s. huotman.
huoten
Lexer
huoten swv. s. hüeten.
huoter
Lexer
huoter stm. s. huotære.
huotergadem
Lexer
huoter-gadem stn. laden des hutmachers Np. 289. ebenso
huotergeselle
LexerN
huoter-geselle swm. Chr. 11. 592,20. 618,11.
huoteri
KöblerAhd
huoteri , st. M. (ja) Vw.: s. huotāri
huoterkræmlîn
Lexer
huoter-kræmlîn stn. Uhk. 2,75 ( 1321 ).
huoterkræmlīn
KöblerMhd
huoterkræmlīn , st. N. Vw.: s. huotærekræmelīn*
huotermeister
KöblerMhd
huotermeister , st. M. Vw.: s. huotæremeister
huoterwerc
KöblerMhd
huoterwerc , st. N. Vw.: s. huotærewerc*
huotesnuor
AWB
? huotesnuor st. f. ( vgl. Gröger S. 363 ), nhd. hutschnur ; mnd. hôtsnôr; doch vgl. huotsnuora st. f. bei Splett, Ahd. Wb. I,2,891. huote-s…
huotesnuore
KöblerMhd
huotesnuore , st. F. nhd. Hutschnur ÜG.: lat. redimiculum Gl Hw.: s. huotsnuor; vgl. mnd. hōtsnōr Q.: Gl (12. Jh.) E.: s. huot, snuor (1) W.…
htesnure
AWB
huotesnure Gl 3,191,20 s. ? huotesnuor st. f.
huotestrebe
KöblerMhd
huotestrebe , st. F. nhd. Gefangenenlager (?), eine Art Gefängnis? Q.: Macc (vor 1332) E.: s. huote, strebe W.: nhd. DW- L.: MWB 2, 1812 (hu…
‑huot als Zweitglied (30 von 80)
tarnhuot?
KöblerAhd
*tarnhuot? , st. M. (a?, i?) Hw.: vgl. as. darnhōd
Adramahuot
KöblerMhd
Adramahuot , ON Vw.: s. Adramāhūt
badehuot
Lexer
bade-huot stn. badegewand, badehose, doliteca Dief. n. gl. 140 a ; deinem weib ein alten badhut Fasn. 573,30; 3,1218. vgl. reich mir ein kos…
beckelhuot
MWB
beckelhuot stM. ‘beckenförmiger Helm’ (vgl. beckenhûbe): den potestât / sluoc Tristan der degen vruot / mit kreften durch den beckelhuot HvF…
beckenhuot
KöblerMhd
beckenhuot , st. M. nhd. „Beckenhut“, Beckendeckel Q.: HTrist (1285-1290) E.: s. becke (1), huot W.: nhd. DW- L.: LexerN 3, 46 (beckenhuot)
behuot
Lexer
be-huot part. s. behüeten;
bekelhuot
KöblerMhd
bekelhuot , st. M. Vw.: s. bickelhuot
bëtelhuot
Lexer
bëtel-huot stm. hut eines bettlers Karlm. 259, 45.
bickelhuot
MWB
bickelhuot stM. → beckelhuot MWB 1 781,8;
bischofhuot
Lexer
bischof-huot stm. cidaris Voc. Schr. 441.
bluomenhuot
Lexer
bluomen-huot stm. BMZ hut mit blumen Ms. Neidh. XLVII, 13. 81,5.
bogenhuot
AWB
bogenhuot st. m. bogen-huot: nom. sg. Klotz S. XXII ( Lips. civ. Rep. i. 12, 11. Jh. ). schützender Überzug über den Bogen: [ trux laeva son…
brennhuot
KöblerMhd
brennhuot , st. M. nhd. „Brennhut“, Destillierhelm ÜG.: lat. alembicus Gl, Voc, embilicus Gl, Voc Q.: Gl, Voc (14./15. Jh.) E.: s. brennen (…
bëtelhuot
MWB
bëtelhuot stM. ‘Hut eines Bettlers’ des armen mannes bedelhuͦt / [...] den sat he up sin houvet MorantGalie 3148 MWB 1 703,22; Bearbeiter: G…
cresmehuot
KöblerMhd
cresmehuot , st. M. nhd. „Krisamhut“, Taufhut E.: s. krisem, huot W.: nhd. DW- L.: Hennig 187c (cresmehuot)
erbebruchuot
KöblerMhd
erbebruchuot , st. F. Vw.: s. erbeburchuote
gehuot
KöblerMhd
gehuot , (Part. Prät.=)Adj. Vw.: s. gehüetet
gihuot
AWB
? gi- huot ( so Ahd. Wb. 2,1 für cahot munimentum ) Gl 1,338,4 ist wohl eher als gi-hugt zu deuten, s. dort.
goukelhuot
Lexer
goukel-huot stm. hut dessen sich die gaukler bedienen. sô man die goukelhüete vür rucket Renn. 8816. vgl. ein gevüeger goukeler der under de…
gugelhuot
Lexer
gugel-huot , kugel-huot stm. BMZ kapuze Ls. Clos. Virg. 585,13. Hpt. beitr. 299. Altsw. 52,9. Schreib. 2,187. Mone z. 7,59.
hëlmehuot
Lexer
hëlme-huot stm. s. hëlmhuot.
hëlmhuot
Lexer
hëlm-huot , hëlme-huot stm. BMZ helm Nib. (1988,3). Kchr. D. 447,27. Bit. 2191 ( hs. hornhuot) Apoll. 6028. Wigam. 636.
hëlmehuot
MWB
hëlmehuot stM. ‘Helm’ (s.a. huot 2 ): den helmhuot er ûf ructe, / vil holtlîche er in kuste Kchr 14609; er sluoc den videlære ûf den helmeh…
hinderhuot
KöblerMhd
hinderhuot , st. F. Vw.: s. hinterhuote*
hiubelhuot
Lexer
hiubel-huot stm. BMZ haubenhut, eine art helm Neidh. (XXII, 4. 50,27. 51,33. 161,10. 165,6. 234,16 var. ).
hornhuot
Lexer
horn-huot stm. s. unter hëlmhuot.
hôtwelkerinne (huͦt-)
MNWB
hôtwelkerinne (huͦt-) Frau des Filzmachers .
hūbelhuot
KöblerMhd
hūbelhuot , st. M. Vw.: s. hiubelhuot
judenhuot
Lexer
juden-huot stm. spitzer hut mit breiter krempe, den die juden tragen mussten Wahtelm. 192. Netz 9080. Swsp. 214,64. Augsb. r. W. 56. Gr.w. 1…
kampfhuot
Lexer
kampf-huot stm. hut zum gerichtl. zweikampf Gr.w. 3,601.
Ableitungen von huot (5 von 5)
behuot
Lexer
be-huot part. s. behüeten;
behuoten
KöblerMhd
behuoten , sw. V. nhd. „behuten“, mit einem Hut versehen (V.) Hw.: s. behüeten Q.: HvNst (um 1300) (FB behuoten) E.: s. be, huoten W.: nhd. …
behuotlich
KöblerMhd
behuotlich , Adj. nhd. „behutlich“, behutsam Q.: PrWack (14. Jh.) E.: s. behuoten, *lich? (2) W.: nhd. DW- L.: MHDBDB (behuotlich)
gehuot
KöblerMhd
gehuot , (Part. Prät.=)Adj. Vw.: s. gehüetet
huote
Lexer
huote prät. s. hüeten;
Zitieren als…
- APA
-
Cotta, M. (2026). „huot". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 18. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/huot/findeb
- MLA
-
Cotta, Marcel. „huot". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/huot/findeb. Abgerufen 18. May 2026.
- Chicago
-
Cotta, Marcel. „huot". lautwandel.de. Zugegriffen 18. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/huot/findeb.
- BibTeX
-
@misc{lautwandel_huot_2026, author = {Cotta, Marcel}, title = {„huot"}, year = {2026}, howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern}, url = {https://lautwandel.de/lemma/huot/findeb}, urldate = {2026-05-18}, }