deus, -i
m.MLW
script. et MLW
form. notabiliores:nom. MLW
sg. deos: MLW
l. 31.
nom. MLW
pl. dii
pro dī: MLWFroum. carm. 2,9.MLW
dat. MLW
pl. dies:
p. 542, 6.MLW
metr.:dēos:
p. 542, 7.d: MLWMilo carm. 3,4,2,259.
de etymologia: MLWExpos. miss. 10 -us a diligendo dicitur, quia omnia diligit et gubernat, quae creavit
eqs. MLWAlbert.
M. miss. 1,3,12 p. 29
a,8 -us ... est nomen gubernationis ..., quod nomen, si derivatur a verbo Graeco ϑεωρέω, ... idem est, quod cuncta videns oculo providentiae. MLW
al. divus, numen, ϑεός
— Gott(heit): 1
de Deo christiano: a
usu communi: α
in univ.: MLWForm. Andec. 22 quem
(sc. blada) ... -osdeos dederit. MLWLex Alam. 41,1 credat
iudex se apud -umdeum (altissimum iudicem MLW
var. l.) mercedem recipere
(cf. Vulg. Matth. 6,2). MLWLex Baiuv. 1,8 illi, qui sunt ministri altaris -idei (Domini MLW
var. l.), duplicem conposicionem accipiant. MLWWalth. Spir. Christoph. II 4,143 in commune -umdeum summi veneremur Olimpi. MLWUrso anat. 7 invocans -umdeum (decum MLW
ed.) ... menbrorum in humano corpore positionem ... exprimam.
persaepe. v. et p. 542, 19. 29.
in formulis chartarum: MLWChart. Rhen. med. I 8 p. 11,26 (a. 720) si quis ... contra hunc testamentum ... venire temptaverit ..., inprimitus iram -idei omnipotentis incurrat
(sim. MLWTrad. Frising. 1 p. 27,28.
saepe). MLWChart. Argent. I 545 sic adiuvet me -usdeus et omnes sancti (MLW
sim. MLWChart. episc. Hild. III 74). β
de Patre: MLWLiutg. Greg. 14 secundum scripturae testimonium flagellavit -usdeus filium suum in hac peregrinatione
(spectat ad Vulg. Hebr. 12,6; MLW
sim. MLWThietm. chron. 4,72. MLW
al.). MLWWalahfr. Mamm. 19,38 non magicas didici vel profero fraudes, sed natum coluisse -idei. MLWcarm. (?) 83,12,2 vos
(sc. martyres) crucis Christi socios rogate, qui -idei patris comitantur agnum
(sim. MLWThietm. chron. 1,17.
saepe). MLW
al. γ
de Christo (in indicatione anni: l. 52): MLWTrad. Frising. 3 (a. 748/50) ad ecclesiam beatę -idei genetricis Marię
(sim. 5 p. 31,5.
persaepe). 481 actum est hoc ... in iii. id. dec. ... anni -idei dcccxxiii. MLWPoeta Saxo 3,10 postquam -usdeus est homo natus. MLWFroum. carm. 15,7 quia natus adest -usdeus. MLWChart. scrin. Col. A II 1 p. 107,24 Henricus panifex -idei
(i. hostiarum pistor, ut MLW
vid.) et uxor sua ... emerunt domum.
persaepe.in MLW
locut. -usdeus homo: Alcuin. MLWrhythm. 1
tit. (MLWMGPoet. IV p. 904) de trinitate et de Christo -odeo homine. Poppo Trev. ad Bened. (MLWMGScript. VIII p. 177,42) cum ... amore visionis sepulchri -idei hominis Ihesu Christi Ierusalem ... profectus fuissem. MLWAlbert.
M. sacram. 223 p. 146,34 fluit
virtus ab eo, qui est verus -usdeus homo passus.
saepe. δ
de Spiritu sancto: MLWRup. Tuit. trin. 34,3 MLWl. 75 Spiritum sanctum credimus et confitemur verum esse -umdeum ac Dominum, patri et filio consubstantialem. ε
de trinitate: MLWRhythm. 8,1,2 alta prolis sanctissime -umdeum promissa nobilis. Liutpr. serm. 117 (MLWCC Cont. Med. CLVI. 1998. p. 156) sint tres dii, ut tu, christiane, fateris. MLWRahew. flosc. 1,18,4 in -orumdeorum numero numquam aberratis. MLW
al. b
in nominibus eorumque interpr.: α
hominum: MLWVita Theod. 4 p. 39,5 mater eum ... Theodericum in baptismate fecit nominari, quod potest interpretari -idei contemplator. MLWSchol. Adam gest. 25 -odeo (Domino MLW
var. l.) carus nomen sortiri meruit
Odinkar. β
plantae: MLWGloss. Roger. I B 1,10 p. 529,39 recipe ... trescolanam ..., id est herbam -odeo gratias. γ
medicaminis: MLWTheod. Cerv. chirurg. 3,44 p. 172
G alios
(lapides) generari non permittit
potatio ulterius, unde et -idei manus vocatur. 2
de deis paganis et falsis (in nomine plantae: l. 9): a
in univ.: MLWPass. Fel. et Reg. 3 (MLWZSchweizKirchGesch. 65. 1971. p. 136; MLWs. VIII.
2) Decius dixit: (sacrificate dies) (diis MLW
var. l.)
eqs. MLWVita Erasmi 438 hic
(sc. filius Dei) superat -osdeos magna virtute malignos. MLWAlbert.
M. veget. 6,450 silvestris ... salvia alio nomine dicitur ambrosia -orumdeorum, eo quod ... dii facti sunt immortales ex eius comestione.
persaepe.MLW
meton. de simulacro: MLWWett. Gall. 7 -osdeos conterebant
peregrini. MLWThietm. chron. 6,22 Liuzici nostris ... sotiantur, -osdeos suimet precedentes subsequuti. b
de hominibus: MLWHelm. chron. 6 p. 16,25 sanctum Vitum ... pro -odeo venerantur
Rani, creaturam anteponentes creatori. MLWChron. reg. cont. III MLWa. 1210 p. 230,43 qui
(Remundus) erat ... prin-ceps tocius perversitatis
(sc. haereseos) et ab eis
(Begginis) quasi -usdeus colebatur. MLWAlbert. Stad. chron. MLWa. 1186 sepultus est Machometh, -usdeus gentilium. c
de diabolo: MLWRup. Tuit. vict. 1,8 p. 15,26sq. negavit
Satanas ... -umdeum esse creatorem suum, dixit et se esse -umdeum. d
de animali: MLWAnnal. August. I MLWa. 1068 avecto ... equo, quem pro -odeo ... colebant
Liutici. e
de rebus: MLWHerm. Carinth. essent. 2 p. 170,17 qui
(Chaldaei) beneficium ignis male compensantes, ignem sibi -umdeum altissimum statuerunt. MLWAlbert.
M. summ. creat. II 1,59,1 p. 512
b,30 appellat
Homerus -osdeos planetas. MLW
al. 3
per compar.: a
de hominibus: α
spectat ad magnificentiam, beatitudinem: Carm. var. III A 7,40 p. 627 alter
(i. Christus) per meritum paradysi sede locavit fonte sacro genitos, fecit et esse -osdeos MLW
eqs. (cf. Vulg. Rom. 5,12sqq.). MLWRup. Tuit. vict. 2,6 p. 53,10 -idei ... hęc erat pia intentio ..., ut homo ... ipse, quod natura non erat, gratia -usdeus (-idei MLW
var. l.) fieret. MLW
al.de sanctis: MLWConst. Constant. 111sq. percunctati ... eum
(papam) sumus, qui isti dii (duo MLW
var. l.) essent Petrus et Paulus MLW
eqs. β
spectat ad potestatem, dominium: MLWEugen. Vulg. syll. 6,9 〈cum〉 te
(sc. papam) dominum, immo -umdeum, meque pulicem considerassem.
de imperatore Romano antiquo: MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1077 p. 297,27 ut vocaretur
Octavianus -usdeus et dominus. b
de ventre (loci spectant ad Vulg. Rom. 16,18): MLWIoh. Canap. Adalb. A 27 quorum
(Pruzzorum) -usdeus venter est. MLWCarm. Bur. 211,1,3 venter -usdeus meus erit.
Gansweidt