Eintrag · Mhd. Wb. (Benecke/Müller/Zarncke)
sinwël adj.
a. kugelrund. daʒ houbit tet er sinewel Genes. fundgr. 13, 33. sinewelle steine, sperulas Diemer 67,28. 84,3. sinewel sam ein bal, balle das. 343,11. L. Alex. 5106 W. Lanz. 210.
b. walzenförmig rund. mit grôʒen blochen sinewel Wigal. 10750. der wurm was sinwel als ein kerze hin zetal das. 5059. diu kel (der hals) sleht und sinewel das. 928. ir ärmlîn wâren sinwell Hätzl. 2,27, 159. die füeʒe des tisches wâren sinwel u. schône gedrân Griesh. pred. 2, 117. — daʒ hûs was sinewel unde wît Tundal. 59,72. Wigal. 227. daʒ gezelt, daʒ kastel hôch, wît u. sinwel das. 3302. 7060.
c. kreisförmig oder oval. sinwel man drumbe nam den rinc Parz. 775,12. ein teppech sinewel das. 230,2. 794,12. sinwel arâbsch ein borte das. 231,11. ir ôren wâren wîʒ, sinwel und kleine Wigal. 885.
d. gewölbt, concav oder convex. daʒ gewelbe, diu fossiure was sinwel Wigal. 8305. Trist. 6709. 16733. sinwel sich daʒ gewelbe umbe zôch Parz. 589,4. — die füeʒe sinwel Trist. 6674. ir stirne was ir sinewel Wigal. 871.
e. trop. sich rollend wie eine kugel, ein ball, rad; veränderlich. gelücke daʒ ist sinwel dicke alsam ein bal Gudr. 649,2. vgl. Vrid. 114,27 u. anm. krone 74. a Sch. Hätzl. 1,53,24. gelückes rat ist sinewel MS. 2,140. b. krone 51. b Sch. — von sinewellem muote ein man MS. 2,148. a. ein friunt sô sinewel an sîner stæte Walth. 79,30.