Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
dr
in: si dOer doch sî ... (d. i. sid Oer doch sî ..., vgl. Meineke, Stud. S. 68,28) Thoma, Glossen S. 2,17 s. sîd u. er, siu, iz.
Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
Lautwandel-Kette
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
Althochdeutsches Wörterbuch
dOer in: si dOer doch sî ... ( d. i. sid Oer doch sî ..., vgl. Meineke , Stud. S. 68,28 ) Thoma, Glossen S. 2,17 s. sîd …
Mittelniederdeutsches Wb. · +10 Parallelbelege
1 dȫr , dörch , prp. , dȫr , dȫre , dörch , adv. , 1. Prp. c. A. ( D. ) örtlich: durch, hindurch; zeitlich: durch, hindu…
Verweisungsnetz
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Wortbildung
901 Bildungen · 835 Erstglied · 64 Zweitglied · 2 Ableitungen
LothWB
do-eran dahinein;
MNWB
dȫrangel „cardo”.
MeckWB
Wossidia Dörbalken m. Balken über der Grotdör, trägt meist die Inschrift Endl.-Folk. 123; Syn. Dörholm.
Meyers
Dörbeck , Franz Bernhard , Zeichner u. Kupferstecher, geb. 1799 in Fellin, gest. 1835 in Berlin, war anfangs als Graveur an der Bank in Pete…
MeckWB
Wossidia dörben dörwen dürfen, ä. Spr. bedürfen, brauchen, nötig haben; Präs. Sg. 1. dörf, dröff, darf; 2. ä. Spr. dast; Pl. dörben, darwen;…
MNWB
dörch s. 1 dȫr.
MNWB
dörchachten (a < â) , swv. , verfolgen.
MeckWB
Wossidia dörchäten refl. sich durchessen, sich gehörig satt essen Ro Rostock@Dändorf Dänd .
MeckWB
Wossidia dörchampeln refl. sich mit Armen und Beinen strampelnd hindurchzwängen Wa; Müll.Friese 79.
MeckWB
Wossidia dörcharbeiten durcharbeiten; trans. den Deig dörcharbeiten durchkneten; de Bahn is dor dörcharbeit't dörch den Barg hindurchgelegt …
MeckWB
Wossidia dörchasen hindurchtoben, hindurchrasen: vom schnellfahrenden Schiff Ro Rostock@Börgerende Börg . Me. 1, 798.
MNWB
dörchbacken , part. prt. adj. , durchgebacken; °übertragen: fertig, fest; (in Schimpfreden) durch und durch schlecht.
MeckWB
Wossidia dörchbängen refl. sich hindurchpressen, -quälen Ro Rostock@Ribnitz Ribn . Me. 1, 801.
MeckWB
Wossidia dörchbakern durchprügeln Mantz. Ruh. 2, 40.
MeckWB
Wossidia Dörchball m. ein Ballspiel Ma; s. MeckWB Dörchsmiterball .
MeckWB
Wossidia dörchballern klatschend durchprügeln; übertr. vom Winde: nu hett he dat Kuurn ornlich dörchballert Ro Rostock@Kühlungsborn Kühl . K…
MeckWB
Wossidia dörchbasen durchprügeln Hey. Punsch. 151; Nd. Kbl. 12, 73.
MeckWB
Wossidia dörchbausen durchwühlen Wa; mit dem Finger durchbohren Ma Malchin@Gnoien Gnoi .
MNWB
dörchbernen , swv. , durchbrennen, verbrennen , von Hitze verzehren.
MeckWB
Wossidia dörchbiestern hindurchirren Meckl. 23, 94.
MeckWB
Wossidia dörchbimsen durchprügeln Ha Hagenow@Redefin Red .; Nd. Kbl. 12, 73.
MeckWB
Wossidia dörchbinnen durchbinden, -flechten: dat Goorn ward dörchbunnen, dat jede Bind för sick blifft Ha Hagenow@Besitz Bes ; die Gänseflüg…
MeckWB
Wossidia Dörchbinner m. Querholz am Baugerüst, mit einem Drahtseil am Uprichter angebunden Wa; Pa Parchim@Goldenbow Gold ; in großen Scheune…
MNWB
dörchbîten , dȫrbîten , stv. , sik d. 1. sich durch etw. durchbeißen, etwas zerbeißen. 2. etw. (eine Flüssigkeit) durchziehen, ganz einziehe…
MeckWB
Wossidia dörchblädern ein Buch durchblättern.
MNWB
dörchblâsen , dȫr- „perflare”.
MNWB
dörchblēderen , swv. , (ein Buch) durchsehen , durchlesen.
MeckWB
Wossidia dörchblitzen durchblitzen, von der sengenden Sonne Wa.
MeckWB
Wossidia dörchbœgeln durchprügeln Sta Stargard@Wulkenzin Wulk .
MNWB
dörchbōgen , part. prt. , besetzt, ein-, aufgesetzt , durchzogen (von Metallzierat, Edelsteinen) .
MeckWB
Wossidia Abendör f. Ofentür; im Neckreim: Kik dörch de Abendör, Set 'n groten Düwel vör Schö Schönberg@Schlagsdorf Schlagsd .
MeckWB
Wossidia Achterdör f. Hintertür des Hauses. 1. Häufig in Rdaa.: dat geiht ümmer von baben dal in de Achterdör Wa; von kurzem Besuch: dee küm…
MNWB
aldȫr , adv. , durchaus, durch und durch: aldörgen durchaus, gänzlich.
RhWB
Ambassadör m.: in der Wend.: Dat es enen Ambassadör van de schlechte Zigge ein magerer Mensch Köln . Frz. ambassadeur Gesandter.
MeckWB
Wossidia Babendör f. die obere Hälfte der geteilten Haustür des Bauernhauses ( s. MeckWB Hus ), stand in der warmen Jahreszeit bei Tage meis…
MeckWB
Wossidia Ballastdör f. Tür in der Westmole in Ro Rostock@Warnemünde Warn , durch die der Ballastsand für die Schiffe getragen wurde.
MeckWB
Wossidia Binnendör f. eine Türe innerhalb des Hauses Ritt. Gr. 119.
MeckWB
Wossidia Butendör f. die von dem hinteren Teil der Diele ins Freie führende Tür; Reut. 5, 282. Kü. 1, 278.
WWB
Dik-dō¹er m. [verstr.] Dickdauer ( Kr. Unna u. die krfr. Stadt Hamm Unn Kr. Unna u. die krfr. Stadt Hamm@Westhemmerde Wm ) Angeber.
MeckWB
Wossidia Dönssendör f. Stubentür: 'use Dentzen Deer' (1705) Kohf. Hg. 6, 3; bildl. von einer sicheren Ankerstelle: wi sitten hier jüst as ac…
MeckWB
Wossidia Dwasdör f. Quer-, d. i. Seitentür, gleich Sideldör Mantz. Ruh. 15, 31.
MeckWB
Wossidia Flœgeldör f. Flügeltür: twee odder dree grote Stuwen ..., wur de Flœgeldören wit von up stunnen Bri. 2, 267; Flägeldör Reut. 1, 158…
MeckWB
Wossidia Gadderdör f. 'Gattertür', bes. die Gittertür in der Scheidewand zwischen MeckWB Grotdäl und Küchen- und Wohnteil des alten Bauernha…
MeckWB
Wossidia Gidderdör ( grə- ) f. Gattertür, seltene Nebenform von Gadderdör Ma Malchin@Bredenfelde Bred . Kü. 1, 564.
MeckWB
Wossidia Glasdör f. Glastür; der Trunkene wird gewarnt: seih di man vör an de Glasdören Wa; Sta Stargard@Wulkenzin Wulk ; übertr. Fenster in…
MeckWB
Wossidia Goordendör f. Gartentür. Kü. 1, 593.
MeckWB
Wossidia Grotdör f. s. MeckWB Dör (2, 386) .
MeckWB
Wossidia Häbendör f. Himmelstür, nicht volkstümlich: Un hefft Ji nu mal dei Ogen tau dahn, Un dauht so bang' vör dei Hewendör stahn Camm. Re…
MeckWB
Wossidia Haldör f. s. MeckWB Halfdör .
MeckWB
Wossidia Halfdör f. die waagerecht geteilte Tür des Bauernhauses, meist halwe Dör genannt; beschrieben und abgebildet ob. Dör 1. Kü. 1, 669.
MeckWB
Wossidia Herrendör f. Tür des Herrenhauses auf einem Gut Gü Güstrow@Langen Trechow LTrech ; mit den Wulf (dem letzten Fuder jeder Kornart) w…
MeckWB
Wossidia Himmelsdör f. Himmelstür: so väl Küürn Solt as du veraast, so väl Johr mööst du vör dei Himmelsdör stahn (beiden) Wo. V. 3, 1994. K…
MeckWB
Wossidia Hingstenstalldör f. übertr.: de Hingstenstalldör (die Hosenklappe) steiht apen Schw.
MeckWB
Wossidia Hinnerdör f. Hintertür; weit häufiger ist Achterdör ( s. d. 1, 51 und MeckWB Dör 2, 386 ); bildl.: bi dee kek Hackmann all wedder u…
MeckWB
Wossidia Hoffdör f. Hoftür: dor is väl Wind vör de Hoffdör abweisend zum Prahler Pa Parchim@Spornitz Sporn . Dä. 190 a ; Kü. 1, 734; Me. 2, …
MeckWB
Wossidia Horksdör f. 'Horchtür' im Rätsel von der Laus: dor stünnen fiw achter de Horksdör (die fünf Finger auf der Lauer) Wo. V. 2, S. 348.
MeckWB
Wossidia Husdör f. Haustür, Beschreibung s. MeckWB Dör (2, 386) ; zur Vorsicht mahnt: wenn man den Düwel an de Wand maalt, steiht he all in …
MeckWB
Wossidia Kamerdör f. Kammertür: Vör de blanke Kamerdör Wo. V. 2, 1622; Vör de hoge Kamerdör u. ähnl. 1667. Me. 3, 31.
MeckWB
Wossidia Karkendör f. Kirchentür: Klipper klapper Adebor, Slah de Brut de Trummel vör. Wurvör, wurvör? Vör de witte Kirchendör Wo. V. 2, 166…
MeckWB
Wossidia Kassendör f. Tür zur Kaß oder Kast ( s. d. ), dem Futterlagerraum des Stalles Wa.