lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

Marie

nhd. bis Dial. · 7 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MeckWB
Anchors
8 in 7 Wb.
Sprachstufen
4 von 16
Verweise rein
17
Verweise raus
9

Eintrag · Mecklenburgisches Wb.

Marie

Bd. 4, Sp. 1108
Wossidia Marie -ei (beides zweisilbig, Schlußsilbe betont), flekt. -n f. Marie 1. die volkstümliche Form des biblischen Namens Maria; daher im Heilzauber gegen Rheumatismus: man soll sich von drei Frugenslüd', dei Marie heiten, Brot beddeln un vör dei Sünn upäten Wa; ähnl. gegen Waßdom: dormit in 'n Sœgenstall gahn, von jedes Stück 'n Happen afbiten un dat anner dei Sœg' gäben, denn kriggt dei Sœg' dat Waßdom LuLudwigslust@LaupinLaup; im Tanzreim: Marie, Mara, Marutschkaka oder ... Marutschensteen; Probe der Sprechweise der Bewohner von HaHagenow@LoosenLoos: kumm, Marei, willen uns 'n poormal rümmerdreiden LuLudwigslust@LaupinLaup; übertr.: Tante Marie küssen die Branntweinflasche zum Munde führen NKal; gräun Marie der Holunder im Bäut- spruch gegen Auszehrung: Gun Dag, gräun Marie Bartsch 2, 366. 2. der Kalendertag Mariä Verkündigung, 25. März: Michael (29. Sept.) steckt 't Licht an, Marie puust 't ut (1895) StaStargard@JatzkeJatzke; gewöhnlich in der oft stark abgewandelten Dativform: Marien hell Schinnt den Buern dat Fell, Marien dunkel Maakt den Buern tau 'n Junker SchöSchönberg@GrevesmühlenGrev; Maregen möt de Hœker (zum Pflügen) to Fell' (1895) Sta Stargard@SchönbeckSchönb; Marinen möt dei Haken rut un wenn hei rutdragen warden möt WaWaren@ZielowZiel; dazu die Zss. Hœker-, Plaugmarien; von Martini (11. 11.) bet Mareen müßten de Hœkers döschen Sta Stargard@LoitzLoitz; wat dei Gäus' an Gras tau Lichtmeß (2. 2.) hebben, dat hebben dei Schap Marien RoRostock@DoberanDob; Marien Gahn dei Schap tau 'n Nien LuLudwigslust@LaupinLaup; Leuss; wat Schap un Swin Mareinen hett, dat hett dei Kauh Maidag (1887) Polz; wenn 't Schap Mariden Gras hett, hett dei Kauh Maidag ok wat WaWaren@MalchowMalch; Mareenen sall sick 'n Schap mit 'n Lamm buten ernähren kœnen StaStargard@NeustrelitzNStrel; wenn man ierst Maregen wir (ruft das Schaf) Wo. V. 2, 393; Dat Gras vör Marien Möt 'n anspien (1887) HaHagenow@PicherPich; Red; Vesper (als Mahlzeit) güng' Mareen los StaStargard@LoitzLoitz; von Marinen bet Martinig (11. 11.) wir Teiglertit dauerte die Arbeit der Ziegler WaWaren@Alt RehseARehse; die übrigen Marientage sind seit 1774 nicht mehr gefeiert worden Bär. Ges. 1, 4, 35; Masch Ges. 156. 3. Kirchspielname in dem alten Rostocker Spruch: Marien rik, Jakobi glik, Nicolai arm, Sankt Peter dat sick Gott erbarm Ro. Dim. Marik, Mariken s. unter diesen Stichwörtern. — Br. Wb. 3, 130; Dä. 298a; Kü. 2, 372; Me. 3, 590.
2215 Zeichen · 37 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 15.–20. Jh.
    Neuhochdeutsch
    marie

    Grimm (DWB, 1854–1961)

    marie , der eigenname der gottesmutter, in einer anzahl unten folgender zusammensetzungen erscheinend, vielfach pflanzen…

  2. 18./19. Jh.
    Goethe-Zeit
    Marie

    Goethe-Wörterbuch

    Marie s Maria Juliane Brandsch J.B.

  3. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Marīe

    Meyers Konv.-Lex. (1905–09) · +1 Parallelbeleg

    Marīe , Pierre Thomas Alexandre Amable M. de Saint-Georges , franz. Politiker, geb. 15. Febr. 1797 in Auxerre-sur-Yonne,…

  4. modern
    Dialekt
    Marie

    Lothringisches Wb. · +3 Parallelbelege

    Marie [màrí fast allg.; daneben marai, mərai, marèi, məraiχən, mèri, mèriχən, mərèilè, màrilə] weibl. Vorname Maria. Die…

Verweisungsnetz

28 Knoten, 21 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 2 Kompositum 20 Sackgasse 6

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit marie

201 Bildungen · 197 Erstglied · 4 Zweitglied · 0 Ableitungen

marie‑ als Erstglied (30 von 197)

Marieblimcher

LothWB

Marieblimcher Gänseblümchen. s. a. Margretche n .

Mariechen

Wander

marie·chen

Mariechen Mariechen (s. Mirl). 1. Komm, Mariechen, der Teufel hat die Schweden geholt. 2. Mariekchen (25. März) pustet das Licht aus, Michel…

Marie de France

Meyers

Marie de France (spr. marï' d'frāngß'), älteste franz. Dichterin, aus Ile-de-France gebürtig, dann in England lebend, wo sie zu Heinrich II.…

Marie-Galante

Meyers

Marie-Galante (spr. marī' galángt'), eine der franz. Antillen, unter 15°53' nördl. Br. und 65°58' westl. L., 28 km südöstlich von Guadeloupe…

Mariehamn

Meyers

Mariehamn , Kreisstadt im finn. Gouv. Åbo-Björneborg, Kreis Aland, an der Südküste der Insel Åland, mit (1899) 950 Einw. M. ist Sitz eines d…

Marielein

Wander

marie·lein

Marielein 1. Mareili (25. März) bringt d's Imbis, d's Vreneli (1. Sept.) nimmt's weg. ( Bern. ) – Zyro, 72. 2. 'S Mareili ist nümme ledig, '…

Mariemont

Meyers

marie·mont

Mariemont , Dorf bei Warschau, in schöner Gegend, mit jetzt verfallenem Schloß und Park, war Lieblingsaufenthalt der Königin Marie, der Gema…

Marienborn

SHW

Marien-born Band 4, Spalte 541-542

Mariental

SHW

Marien-tal Band 4, Spalte 541-542

marienbad

DWB

marie·n·bad

marienbad , n. balneum Mariae, frauenbad; ein gefäsz mit wasser, unter welches feuer angemacht wird, um ein anderes gefäsz darein zu setzen …

Marienbecher

RhWB

marie·n·becher

Marien-becher marī:ənbEkər Geld-Schravelen m.: Blüte der Zaunwinde, convolvulus sepium.

marie als Zweitglied (4 von 4)

samārie

MNWB

sama·rie

samārie , f. , ärmelloser Pelzrock aus feinem Stoff (afranz. samarre, chamarre ).

Stinkmarie

MeckWBN

stink·marie

Wossidia Stinkmarie f. entstellt aus scincus marinus, Apothekerskink Heim. 1, 119 a .

summarie

DWB

summa·rie

summarie , f. , mnd. verbrämter, langer mantel: 1 brune kammeluttesche summarie, 1 goltgel ummehengrock (1565) bei Schiller-Lübben 4, 468 b …