Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
louh st. m.
st. m., mhd. louh, nhd. lauch; as. lôk (vgl. Holthausen, As. Wb. S. 48), mnd. lôk n., mnl. look n.; ae. léac n.; an. laukr. — Graff II,142.
Alle Belege im Nom. Sing., wenn nicht anders angegeben.
louh: Gl 3,679,11. 4,46,17 (Sal. a 1, 4 Hss., 2 -ov-); louch: 3,109,8 (SH A, 2 Hss., 1 Hs. -o- aus u rad.). 297,2 (SH d). 314,36 (SH e; -ov-). 322,24 (SH e; -ov-). 403,21 (Hildeg.; -ov-). 490,37 (-ov-). 564,17. 572,13 (clm 14747, 9. Jh.). 575,8. 4,46,18 (Sal. a 1, 2 Hss.). 88,16 (Sal. a 1, 2 Hss., 1 Hs. -ov-). 169,13 (Sal. d; -ov-). Beitr. 73,258,57. Hbr. I,203,419. Meineke, Ahd. S. 28,112 (Sal. a 1; -ov-). Thies, Kölner Hs. S. 163,19 (SH); lovch: Gl 3,50,4. 109,7 (SH A, 3 Hss.). 199,34 (SH B). 342,20 (SH g, 3 Hss.). 403,21 (Hildeg.). 4,46,19 (Sal. a 1, 2 Hss.). 156,5 (Sal. c). 364,34. 5,36,56 (SH A); lauch (nur in späten Belegen): 3,109,9 (SH A). 284,68 (SH b; -av-). 574,20. 597,14. 4,365,36; loch: 3,109,8 (SH A). 4,88,17 (Sal. a 1, 4 Hss.). 236,28; louhc: 3,284,68 (SH b). 572,13 (Sg 299, 9. Jh.); louc: 5,39,37 (Zürich C 184, 9. Jh.); lovg: 38,23. — lok: Gl 3,571,36.
Verschrieben (?): lauoch: Gl 4,46,19 (Sal. a 1, 14. Jh.); luch: acc. sg. 2,394,13 (Wien 247, 11. Jh.).
Hierher auch (?): louch Gl 3,572 Anm. 11 (Berl. Lat. 4° 676, 9. Jh.; oder verstümmelt u. zu klobalouh?).
lock Gl 4,88,15 s. loc.
Lauch, Bez. sowohl für den Porree, Allium Porrum L. (vgl. Marzell, Wb. 1,202 f.) als auch für den Schnittlauch, Allium Schoenoprasum (vgl. a. a. O. 206 ff.); auch gebraucht für die Küchenzwiebel, Allium Cepa L. (vgl. a. a. O. 198 f.): luch [adpone porris religiosas arulas, venerare acerbum] cepe [mordax allium, Prud., P. Rom. (X) 260] Gl 2,394,13 (Glosse: cephal Graece caput; inde cephe accepit nomen, quia tantum caput utile est, vgl. PL 60). lovch porrum 3,50,4. 284,68. 322,24. 342,20. 564,17. 575,8. 679,11. 4,88,16 (1 Hs. noch ł capillus, vgl. dazu Mlat. Wb. 2,214,48 ff.). 156,5. porrum cuius genera duo sunt; capitatum et sectile. Capitatum maius, sectile minus [Hbr. I,203,419] 3,109,7. Hbr. I,203,419. Gl 3,199,34. 5,36,56. cepa 3,297,2. 314,36. 571,36 (1 Hs. klobalouh, 1 unna). 572,13 (1 Hs. surio). 574,20. 4,46,17 (1 Hs. cebolle, 1 noch vocata quod non aliud est nisi tantum caput, vgl. Is., Et. XVII,10,12). 169,13. 236,28. 5,38,23 (Hs. ceta). Thies, Kölner Hs. S. 163,19 (-ph-). iuziz Gl 3,403,21 (Hildeg., lingua ignota). prasson 490,37. der lauch porrum [Macer flor. XIII, Überschr.] 579,14, z. gl. St. lauch 4,365,36 (Hs. De porro). Beitr. 73,258,57 (Hs. De porro). lovch porri [minus quidem calefaciunt, urinam movent et egeruntur, Dynam. 427,6] Gl 4,364,34. lovch cepe quod vocata quod non aliud est nisi tantum caput Meineke, Ahd. S. 28,112 (vgl. Is., Et. XVII,10,12); — uuildi louh Weinbergslauch, Allium vineale L. (vgl. Marzell, Wb. 1,216 f.): louc uuilde ampeloprasion [vgl. ampeloparsion. porrum agreste, CGL III,549,35] Gl 5,39,37; — Hierher auch, Knoblauch (?): louch Gl 3,572 Anm. 11 (lat. Worte der Hs. weggeschnitten; Parallelhss. klobalouh allium).
Komp. asc-, brâh-, hol-, hunt-, hûs-, kloba-, phrise-, snita-, un(i)louh, bies-, breit-, himel-, hûseslouch mhd.; vgl. graslouche mhd.