Eintrag · Grimm (DWB, 1854–1961)
- Anchors
- 3 in 1 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 2
- Verweise raus
- 5
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
15.–20. Jh.
Neuhochdeutschgibm.
Grimm (DWB, 1854–1961) · +2 Parallelbelege
gib , m. , gabe, geschenk. neubildung neben mhd. gëbe, gibe, f., und gâbe, f. ( s. dazu teil 4, 1, 1, 1111), zum vb. geb…
Verweisungsnetz
10 Knoten, 7 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit gib
558 Bildungen · 549 Erstglied · 2 Zweitglied · 7 Ableitungen
gib‑ als Erstglied (30 von 549)
Gibacht(el)
BWB
Gibacht(-el) Band 1, Spalte 1,71
gibackan
KöblerAhd
gibackan , (Part. Prät.=)Adj. Vw.: s. gibakkan*
gibadôn
AWB
gi- badôn sw. v. — Graff III, 47. gi-bad-: 2. sg. conj. -ost O 2,3,58; 3. sg. prt. -ota 1,25,24; 3. sg. prt. conj. -oti 11,33. 25,2; ke-: in…
gibadōn
KöblerAhd
gibadōn , sw. V. (2) nhd. baden, waschen, eintauchen, untertauchen, taufen ne. bath (V.), dip (V.), baptize ÜG.: lat. baptizare O, lavare N …
gibâen
AWB
gi- bâen sw. v. ge-baent: 3. pl. Gl 2,516,61 ( Eins. 316, 11. Jh. ). warm halten, unter dauernder Wärme, dauern- dem Feuer halten: [ torment…
gibâgan
AWB
gi- bâgan red. v. — vgl. Graff III, 23. ki-pgan: inf. S 71,76 ( Musp. ). im Streit obsiegen, mit Dat. d. Pers.: denne heuit sih mit imo ( de…
gibâgi
AWB
gi- bâgi st. n. , mhd. gebâge, gebæge. — Graff III, 23. ke-page: acc. pl. ( ? oder als Kollektivum sg.? ) Gl 2,235,24 ( Rc ). — gi-bag-: dat…
gibahen
KöblerAhd
gibahen , sw. V. (1a) nhd. bähen, wärmen, warm halten, schmoren ne. foment, warm (V.) ÜG.: lat. decoquere? Gl, fovere Gl, placare Gl Vw.: s.…
gibahida
KöblerAhd
gibahida , st. F. (ō) Vw.: s. gibāida*
gibâht
EWA
*gibâht(i)AWB n. a- oder ja-St. (oder *gibâht adj.?), nur Gl. 1,245,14 (Kb) kipah ploatu : corruptu sanguine. Der Text ist ver- derbt; gewöh…
gibâht(i)
AWB
gi- bâht ( i ) ? st. n. Nhd. dial. obersächs. gebechte Müller-Fraureuth 1,77 s. v. bechten; vgl. mhd. bâht, nhd. dial. bair., steir. bocht S…
gibâida
AWB
gi- bâida st. f. — Graff IV, 735 s. v. gahabida. ge-bahedôn: dat. pl. Nb 49,23 [56,7]. warmer Umschlag: uuanda ... noh zit neist starcheren …
gibakkan
KöblerAhd
gibakkan , (Part. Prät.=)Adj. nhd. gebacken ne. baked Vw.: s. un- Hw.: s. bakkan*
gibalauuôn
AWB
gi- balauuôn sw. v. Nur in clm 14 395 ( Regensburg 11. Jh. ) belegt. ga-palagat: 3. sg. Gl 2,424,43. 432,59; part. prt. acc. pl. n. ( m.? ) …
gibalawōn
KöblerAhd
gibalawōn , sw. V. (2) nhd. peinigen, verheeren, zerstören, zugrunde richten ne. torment (V.), destroy ÜG.: lat. conficere Gl, disicere Gl, …
gibald
KöblerAhd
gibald , Adj. nhd. dreist, vermessen (Adj.), keck ne. impertinent ÜG.: lat. temerarius Gl Q.: Gl (11. Jh.) E.: s. gi, bald L.: Karg-Gasterst…
gibaldên
AWB
gi- baldên sw. v. ( zum Ansatz vgl. Schatz, Germ. S. 355 f., Ahd. Gr. § 495, vgl. dagegen Franck, Afrk. Gr. § 198, Braune/Mitzka, Ahd. Gr. §…
gibaldôn
AWB
gi- baldôn s. gi- baldên sw. v.
gibaldēn
KöblerAhd
gibaldēn , sw. V. (3, 2?) nhd. getrauen, erkühnen, wagen, standhalten, ruhig bleiben, mutvoll bleiben, furchtlos bleiben ne. dare ÜG.: lat. …
gibaldōn*?
KöblerAhd
gibaldōn*? , sw. V. (2) Vw.: s. gibaldēn*
giban
AWB
gi- ban st. n. ; ae. geban. — Graff III, 125. gi-ban: nom. sg. pl. Gl 2,323,8 ( Sg 299, 9./ 10. Jh. ). 48 ( Schlettst. ). Gebot, Befehl, Ges…
gibands
KöblerGot
gibands , M. (nd) nhd. Geber ne. giver, donor ÜG.: gr. δότης; ÜE.: lat. dator Q.: Bi (340-380) I.: Lüt. gr. δότης E.: s. giban; B.: Akk. Sg.…
gibannan
AWB
gi- bannan red. v. ; ae. gebannan. — Graff III, 125. ki-pannit: 3. sg. S 67,31 ( Musp. ). — gi-banni: 3. sg. conj. S 56,16 ( Lex. sal. ). a)…
gibannôn
AWB
gi- bannôn sw. v. ge-bannon: 1. sg. Gl 2,32,56 ( Trier 1464, 11. Jh. ). den Gegner im Rechtsstreit vor Gericht fordern: [ Caesaris ad solium…
gibannōn
KöblerAhd
gibannōn , sw. V. (2) nhd. bannen, vorladen, vor Gericht fordern ne. ban (V.), summon (V.) ÜG.: lat. provocare Gl Q.: Gl (11. Jh.) I.: Lüt. …
gibar
KöblerAhd
gibar , Adj. Vw.: s. gibarri*
gibâra
AWB
gi- bâra st. f. gi-para: acc. pl. Gl 2,640,71 ( clm 18 059, 11. Jh.; die beiden a aus -u- bzw. -e von zweiter Hand korr., vgl. Steinm. z. St…
gibâren
AWB
gi- bâren sw. v. , mhd. gebæren; as. gibârian, mnd. gebêren, mnl. gebaren; ae. gebǽran; vgl. nhd. gebaren . — Graff III, 151. ki-par&: 3. sg…
gibârî
AWB
gi- bârî st. f. — Graff III, 150 s. v. gabâri n. ge-bare: nom. sg. W 90,3. 14. allgemeines und grundsätzliches, das Wesen einer Person kennz…
gibârida
AWB
gi- bârida st. f. , mhd. gebærde, nhd. gebärde; as. gibâritha, mnd. gebêrde. — Graff III, 150. ka-par-: dat. sg. -idu Gl 2,345,40 ( clm 6325…
‑gib als Zweitglied (2 von 2)
Ableitungen von gib (7 von 7)
begibe
BMZ
begibe ursprünglich gebe zur seite, bî. 1. einen. a. mit bloßem acc. lasse von ihm ab. der sterne begab sie nie (stella antecedebat eos) fun…
ergibe
BMZ
ergibe stv. I. mit transit. accus. 1. gebe heraus, reddo. daʒ er dir mac ein ander leben nâch deme herten tôde ergeben Pass. 189,42. wir müe…
gegibe
BMZ
gegibe stv. gebe. den chanst du gigeben chint, unde hâst mir des verzigen des du in hâst verlihen ( so zu lesen ) Genes. fundgr. 30,35. möht…
gibe
Lexer
gibe stf. s. gëbe u. vgl. gippe 2.
urgib
KöblerAhd
urgib , st. M. (a?, i?) nhd. Übergabe, Aufgabe, Herausgabe ne. surrender (N.) ÜG.: lat. deditio Gl, (redditio) Gl Q.: Gl (Mitte 9. Jh.) I.: …
vergibe
BMZ
vergibe stv. 1. gebe hin, schenke. ein iwelîch ding die ê noch havit die 'mi got van êrist virgab Anno 52. op mîn hant iht hât vergeben Parz…
zergibe
BMZ
zergibe stv. gebe aus einander, vergebe ganz, zertheile. silber unde gesteine swaʒ si des über Rîn mit ir zen Hiunen brâhte, daʒ muose gar z…
Zitieren als…
- APA
-
Cotta, M. (2026). „gib". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 8. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/gib/dwb?formid=G15823
- MLA
-
Cotta, Marcel. „gib". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/gib/dwb?formid=G15823. Abgerufen 8. May 2026.
- Chicago
-
Cotta, Marcel. „gib". lautwandel.de. Zugegriffen 8. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/gib/dwb?formid=G15823.
- BibTeX
-
@misc{lautwandel_gib_2026, author = {Cotta, Marcel}, title = {„gib"}, year = {2026}, howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern}, url = {https://lautwandel.de/lemma/gib/dwb?formid=G15823}, urldate = {2026-05-08}, }