lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

flioga

as. bis ahd. · 4 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
4 in 4 Wb.
Sprachstufen
2 von 16
Verweise rein
9
Verweise raus
16

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

flioga sw. st. f.

Bd. 3, Sp. 969
flioga
sw. st. f., mhd. vliege, nhd. fliege; as. flioga, mnd. vlêge, mnl. vliege; ae. fléoge. — Graff III, 762.
Eindeutig st. Flexion zeigen nur Notkers einziger Beleg u. vielleicht noch eine Glosse (vgl. u. Gl 1,486 Anm. 18).
fleoga: nom. sg. Gl 1,94,37 (K). 3,6,63 (Voc.); fliug-: dass. -a 1,93,25 (R). 94,37 (Pa). 95,36 (R). 519,41 (M, 2 Hss., 1 Hs. -iv-). 599,24 (M, clm 18 140 in beiden Teilen, clm 19 440 -iv-). 3,15,50. 452,44 (-iv-); -e 47,23 (-iv-); -] 48,27 (14. Jh.); 692,11 (14. Jh.); nom. pl. -un 1,94,39 (Pa); -a 486 Anm. 18 (M, von zweiter Hand, ausrad.; oder sg.?); gen. pl. -ono 146,1 (Ra). 147,1 (X); acc. pl. -un 486,17 (M); flieg-: nom. sg. -a 2,739,39 (2 Hss.) = Wa 79,31. 3,90,10 (SH A). 15 (ebda.). 204,41 (SH B). 453,8. 504,26; -] 90,11 (SH A, 14. Jh.). Hildebrandt I, 168,776 (SH A, spätes 13. Jh.); - Gl 3,48,27 (13. Jh.); nom. pl. -en 405,2 (Hd.). 417,19 (ebda.); -â Nb 104,11 [114,30]; fliagon: dass. Gl 3,685,39 (Berl. Lat. 8° 73, 11. Jh., mfrk.); fliga: nom. sg. 90,11 (SH A, 12. Jh.); — uliuge: nom. sg. Gl 3,673,20. 4,80,29 (Sal. a 1, -iv-, dabei v zwischen i u. g eingefügt); ulieg-: dass. -a 3,365,50 (Jd); -e 90,9 (SH A); ulig-: dass. -a ebda. (12. Jh.); -e 47,23 (v-; 13. Jh.); ulega: dass. 90,10 (SH A, Trier 31, 13. Jh.).
Verschr.: uigla: nom. sg. Gl 3,90,10 (SH A). 1) Fliege: a) allgem. für lat. musca, das aber gelegentlich auch spez. Arten meinen kann, ohne daß sich immer sicher entscheiden läßt: conopeum in similitudinem retis contextum propter muscas fliugun et culices muccun [zu: videns itaque Iudith Holofernem sedentem in conopeo, Judith 10,19] Gl 1,486,17. fleoga musca 3,6,63. 15,50. 48,27 (Parallelhs. humbal). 365,50. 452,44. 453,8. 504,26. 692,11. 4,80,29, hierher wohl auch: uliege coenomia communis musca [Summ. Heinr. III, 18,775] 3,90,9. Hildebrandt I, 168,776. coenomia Gl 3,204,41; fliogôno uueril, uuinta fliogôno Fliegenwedel: fliugono uueril muscarium 1,146,1 (Ra, fliogâri Pa, fliogônuueri K). uuinta fliugono flabellum muscarum (verschr. für d. lat. Glosse flabellum muscarium) 147,1; b) spez. als Stechfliege, Hundsfliege: caenomia nalles fliuga huntina auh deo fliugun allo pizzant cynomia non musca canina sed musca omnimodo (Hs. omnimordax) Gl 1,94,37—39. fliuga cynomia 95,36. fliuga [(deus) misit in eos] coenomyam (Hs. cynonmia) [et comedit eos, Ps. 77,45] 519,41. fliuga [et erit in die illa: sibilabit dominus] muscae (Hs. musca) [quae est in extremo fluminum Aegypti, Is. 7,18] 599,24. fliega phalangius (Hs. sph-) musca venenosa [zu: phalangius nihil noxium operatur, Acta apost. V p. 577] 2,739,39 = Wa 79,31, ähnl. 3,673,20. fliega cynomia est []musca canina [Summ. Heinr. III, 18,776] 3,90,15 (6 Hss. huntesflioga). tie (sc. mennisken) ofto ersterbet . ioh taz sie fliega bizent . ioh taz eteuuaz in sie uersliufet quos saepe quoque necat . vel morsus muscularum . vel introitus reptantium in secreta quaeque Nb 104,11 [114,30]. 2) als Bez. für die Mücke, Schnake, Bremse: fliuga mucca culex Gl 1,93,25. fliuga culices 486 Anm. 18. cinifes (vgl. Sleumer S. 210 s. v. cinips) 3,405,2. 685,39. mukken fliegen culices 417,19.
Komp. hunt-, huntesflioga, mhd. butervliege.
Vgl. fliuga.
3263 Zeichen · 157 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 9.–12. Jh.
    Altsächsisch
    fliogasw. F. (n)

    Köbler As. Wörterbuch

    flioga , sw. F. (n) nhd. Fliege ne. fly (N.) ÜG.: lat. scinifes Gl Vw.: s. hundas- Hw.: vgl. ahd. flioga* (st. F. (ō), s…

  2. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    fliogasw. st. f.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +2 Parallelbelege

    flioga sw. st. f. , mhd. vliege, nhd. fliege; as. flioga, mnd. vlêge, mnl. vliege; ae. fléoge. — Graff III, 762. Eindeut…

Verweisungsnetz

16 Knoten, 21 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 3 Wurzel 4 Kompositum 8 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit flioga

6 Bildungen · 3 Erstglied · 3 Zweitglied · 0 Ableitungen

flioga‑ als Erstglied (3 von 3)

flioganti

KöblerAhd

flioganti , (Part. Präs. subst.=)M. Vw.: s. fliogan*

flioganto

AWB

flioganto adv. part. prs. , nhd. fliegend. — Graff III, 761 s. v. fliugan. fliegendo: Nc 799,13. 14 [158,17. 18]. fliegend, im Fluge: ( Merc…

fliogâri

AWB

fliogâri st. m. — Graff III, 762. fliucari: nom. sg. Gl 1,146,1 ( Pa ). Fliegenwedel: uuinta fliucari daz man im mit uuarit flabellum muscar…

flioga als Zweitglied (3 von 3)

hundasflioga

KöblerAs

hunda·s·flioga

hundasflioga , sw. F. (n) nhd. Hundsfliege ne. dogfly (N.) ÜG.: lat. cynomyia Gl Hw.: vgl. ahd. huntflioga* (st. F. ō, sw. F. n); anfrk. hun…

huntesflioga

AWB

hunte·s·flioga

huntesflioga sw. st. f. , mhd. hundsvliege, nhd. hundsfliege ; mnd. hundevlêge, mnl. hontsvliege; ae. hundes fléoge. — Graff III,762. Nur im…

huntflioga

AWB

hunt·flioga

huntflioga sw. st. f. , mhd. huntvliege; mnl. hontvliege. — Graff III,762. hunt-fliug-: nom. sg. -a Gl 1,521,49 ( M; oder -fluiga, Steinm. )…