lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

ferio

as. bis lat. · 6 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
9 in 6 Wb.
Sprachstufen
3 von 16
Verweise rein
18
Verweise raus
12

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

ferio sw. m.

Bd. 3, Sp. 745
ferio, fer(i)go, ferro
sw. m., mhd. ver(e), verje, ver(i)ge, nhd. ferge; as. ferio, mnd. vēre, mnl. veer, vere. — Graff III, 588.
feri-: nom. sg. -o Gl 2,497,56 = Wa 85,25. 620,36 (Ja). 734,8. 4,230,36 (Zürich Rhein. 99a, 9. Jh.). AJPh. 55,231; acc. sg. -un Mayer, Glossen S. 8,29; nom. pl. -un Gl 1,648,15 (M, 2 Hss.). 2,333,8; -en 3,307,30 (SH d). 343,27 (SH g, 3 Hss.). Nb 252,31 [273,6]. Nc 832,14 [201,2]. — veri-: nom. sg. -o Gl 2,161,4 (u-). 3,139,57 (SH A, 3 Hss., 2 u-, davon 1 Hs. getilgt mit darübergeschrieb. vere, 1 mit i auf Rasur, Steinm.). 217,13 (SH B).
verg-: nom. sg. -o Gl 4,81,4 (Sal. a 1). Hildebrandt I, 290,284 (SH A); -e Gl 3,139,58 (SH A, 2 Hss.). 186,13 (SH B).
ferig-: nom. pl. -en Gl 3,255,49 (SH a 2, 2 Hss.). 323,5 (SH e). — verig-: nom. sg. -o Gl 4,81,4 (Sal. a 1, u-). 152,9 (Sal. c); -i 3,139,58/59 (SH A); nom. pl. -en Nb 12,26 [14,1] (u-).
uirge: nom. sg. Gl 3,326,37 (SH f).
Zu den Formen mit -g- u. -ig- vgl. Braune, Ahd. Gr.12, § 118 Anm. 3 u. § 223 Anm. 3, sowie Schatz, Altbair. Gr., § 93.
ferr-: nom. sg. -o H 25,4,1; acc. pl. -un Gl 1,654,36; fer-: nom. sg. -o 3,186,13 (SH B). — ver-: nom. sg. -o Gl 2,364,62 (M, u-); -e 3,139,57 Anm. 8 (SH A, von jüngerer Hand über getilgtes uerio geschr., Steinm.). Zu den Formen mit -rr- u. -r- vgl. Braune, Ahd. Gr.12, § 118 Anm. 3.
Schiffer, Ruderer, Fährmann: feriun [habitatores Sidonis, et Aradii fuerunt] remiges [tui (der Stadt Tyrus), Ez. 27,8] Gl 1,648,15. ferio remex [Eut., Ars 459,3] 2,161,4. feriun. enti scefman nautae atque vectores [vere filium dei confitentur, Hier. in Matth. 14,33] 333,8. fero remex [Phocae ars 428,23] 364,62. ferio. stiuro [in medio ferme Adria,] naucleri, (Hs. nauclerus) [filius arreptus a daemone, clamare coepit, Vitae patr. 1 p. 83a] 734,8. ferio remex 3,139,57. 186,13. 217,13. 255,49. 307,30. 323,5. 343,27. Hildebrandt I, 290,284. nauta Gl 3,326,37. 4,81,4. 152,9. 230,36. ferio nauta [... post navem carabum regebat, Greg., Dial. 4,57 p. 469] AJPh. 55,231. themu ferro chrefti kelisit seuues ioh kistillent kiozun []hoc nauta vires collegit, pontique mitescunt freta H 25,4,1. Sirenes sint meretir . fone dero sange intslafent tie uerigen . et patiuntur naufragium [vgl. quas ferunt navigantibus soporem inmittere dulcedine cantus et naufragium inferre, Rem.] Nb 12,26 [14,1], ferner: Mayer, Glossen S. 8,29 (nauta). Nb 252,31 [273,6] (remex). Nc 832,14 [201,2] (nauta); — bezogen auf Charon, den Fährmann (Fergen) der Unterwelt: ferio [nec te firma statione movebit ipse] Charon (Glosse: Charon, navigator inferni, diabolus) [mundi, Prud., Ham. 502] Gl 2,497,56 = Wa 85,25.
Übertragen auf den Fisch, in dessen Leib Jonas an Land gebracht wird: ferio [tutusque in ventre ferino depositum, non praeda fuit, vastumque per aequor venit ad ignotas inimico] remige (Hs. remiga) [terras, Sed., Carm. pasch. I, 196] Gl 2,620,36.
Vok.-Übers.: ferrun dine [quercus de Basan dolaverunt in] remos tuos (der Stadt Tyrus) [Ez. 27,6] Gl 1,654,36 (remus in den Bedd. ‘Ferge, Ruderer, Steuermann’ s. Diefb., Gl. 491b s. v. remex).
Komp. foraferio.
3160 Zeichen · 154 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 9.–12. Jh.
    Altsächsisch
    feriosw. M. (n)

    Köbler As. Wörterbuch

    ferio , sw. M. (n) nhd. Ferge, Fährmann ne. ferryman (M.) ÜG.: lat. (Charon) GlP, navigator GlP Hw.: vgl. ahd. ferio (sw…

  2. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    feriosw. m.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +2 Parallelbelege

    ferio , fer ( i ) go , ferro sw. m. , mhd. ver(e), verje, ver(i)ge, nhd. ferge; as. ferio, mnd. vēre, mnl. veer, vere. —…

  3. Latein
    ferio

    Lex. musicum Latinum · +4 Parallelbelege

    ferio -ire 1. anschlagen 2. (einen Ton) hervorstoßen — 1. to strike 2. to emphasize, to bring out (a pitch or note) 1 an…

Verweisungsnetz

29 Knoten, 25 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 4 Kompositum 20 Sackgasse 5

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit ferio

2 Bildungen · 0 Erstglied · 2 Zweitglied · 0 Ableitungen

ferio als Zweitglied (2 von 2)

foraferio

AWB

fora·ferio

foraferio sw. m. — Graff III,588. fora-ferio: nom. sg. Gl 2,734,10 ( clm 14 747, 10. Jh. ). auf dem Vorderdeck Ausschau haltender Bootsmann:…

*interferio

MLW

inter·ferio

* interferio , -ire. mutuo pulsare, invicem calcare – gegeneinander schlagen, treten (usu mediopass.) : MLW Iordan. Ruff. equ. 6,62 p. 110,2…