nete

nete -es et -ae f. die ‚tiefste Saite‘ (in der graphischen Darstellung des Tonsystems) — the ‚lowest string‘ (within the visual representation of the tonal system) A unspezifisch: zur Benennung hoher Töne — unspecific: for the designation of high notes [s.I a.Chr.] LmLVitruv. 6, 1, 7. [s.IV] LmLCalc. 40: harmonici modulantes organa inter duos extimarum fidium limites, gravissimae hypates et acutissimae netes, alias internectunt medias dispari strepitu tinnituque chordas. LmLMacrob. 2, 4, 11: netas et hypatas aliarumque fidium vocabula percurrere. [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 211, 4: aliud unum tetrachordum adiunctum est super neten diezeugmenon, quae quoniam supervadebant acumine netas superius collocatas, omne illud tetrachordum hyperboleon vocatum est. [s.XI] LmLFrut. brev. 1 p. 31. [s.XIV] LmLComm. Boeth. II p. 276, 10: cromaticum (sc. genus) ita dividemus: Incipiamus ita a prioribus vel inferioribus netis; et quoniam nete hiperbolion diatonica et cromatica unius spacii sunt, id est equales, vide, que distancia sit inter neten hiperbolion et <para>neten hiperbolion diatonici generis: est autem tonus. eqs. (sim. LmLMon. Boetius p. 232, 8). B als Bezeichnung für den höchsten Ton eines Tonsystems — as term that designates the highest note in a tonal system [s.III] LmLFragm. Cens. 12, 3. [s.IV] LmLCalc. 44: veteres musici octo solis chordis utebantur, quarum princeps erat hypate edens gravissimum sonum, ultima vero nete acutum edens sonum. LmLFav. Eul. 26, 5. [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 206, 25: Septima autem dicitur nete, quasi neate, id est inferior, inter quam neten et paramesen sexta quae est, vocatur paranete, quasi iuxta neten locata (inde LmLFrut. brev. 1 p. 28. LmLComm. Boeth. I 1, 20 p. 58. LmLIac. Leod. spec. 5, 4, 12. LmLFr. Gafur. op. 5, 1. LmLFr. Gafur. theor. 5, 1, 5). LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 207, 29: In eptachordo enim est unum tetrachordum: hypate, parhypate, lichanos, mese, aliud vero: mese, paramese, paranete, nete, dum mesen nervum secundo numeramus (inde LmLFrut. brev. 1 p. 29. LmLUgol. Urb. 1, 5, 6. LmLFr. Gafur. extr. 3, 2, 3). LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 207, 7 descr. LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 207, 23 descr. LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 208, 5: In octachordo vero, quoniam octo sunt chordae, superiores quattuor, idest hypate, parhypate, lichanos, mese, unum tetrachordum explent. Ab hoc vero disiunctum atque integrum inchoat a paramese progrediturque per triten et paraneten et finitur ad neten (inde LmLFrut. brev. 1 p. 29. LmLUgol. Urb. 1, 5, 8. LmLFr. Gafur. extr. 3, 3, 3). LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 208, 28 descr. al. [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 20, 71. al. [s.IX] LmLHucbald. 43: Ypate: gravis vel principalis. ... Nete: acuta. Paranete: iuxta neten. ibid. al. [s.XI] LmLFrut. brev. 1 p. 28. al. [s.XIII] LmLComm. Boeth. I 1, 20 p. 58. [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 5, 4, 13. al. LmLAnon. Ellsworth 3 p. 200: Hyagnis [] Frix exacordum composuit, ut sequitur: ⋅C⋅ ypate ... ⋅D⋅ paripate ... ⋅E⋅ lichanos ... ⋅F⋅ mese ... ⋅G⋅ paramese ... ⋅A⋅ nete. al. [s.XV] LmLUgol. Urb. 1, 5, 5. al. LmLFr. Gafur. extr. 3, 2, 1. al. LmLFr. Gafur. op. 5, 1. LmLBart. Ram. 1, 1, 3 p. 7. LmLFr. Gafur. theor. 5, 1, 5. al. C als Bezeichnung für die Töne des höchsten Tetrachords — as term that designates the notes within the highest tetrachord 1 das tetrachordum diezeugmenon (h-e) betreffend — with reference to the tetrachordum diezeugmenon (h-e) [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 209, 25: Quoniam vero inter hoc meson tetrachordum et inferius, quod est netarum, disiunctio est, meses scilicet et parameses, inferius omne tetrachordum disiunctarum, id est diezeugmenon, vocatum est (sim. LmLIac. Leod. spec. 5, 4, 32. ad loc.: LmLComm. Boeth. I 1, 20 p. 59: ‚netarum‘ i. inferiorum cordarum, ‚nete‘ enim inferior interpretatur). 2 das tetrachordum hyperboleon (e-) betreffend — with reference to the tetrachordum hyperboleon (e-) [s.IX] LmLRemig. Aut. 512, 14: tetrachordorum ... primum ypaton et ultimum netarum hyperboleon. [s.XIV] LmLComm. Boeth. II p. 274, 31: Cromaticum itaque genus in tetracordo netarum sic est disponendum: Istorum numerorum 2304 et 2592 sumantur medietas differencie, scilicet 144, et addatur numero 2592, fietque 2736 ad 2304 tria semitonia continens. [s.XV] LmLGeorg. Ans. 2, 42: Tetracordum quartum est netarum, hoc est acutarum, et est cordula netehyperbolaion acutissimum sonitum omnium reddens. D als Bezeichnung für die höchste Stufe eines Tetrachords — as term for the highest degree of a tetrachord 1 allgemein — general [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 22, 138a, 1. [s.IX] LmLGloss. Mart. Cap. 961/370, 14: Nete vocatur ultima corda in omni tetracordo. al. LmLIoh. Scot. annot. 512, 6. (?) [s.XI] LmLOdor. Sen. p. 210: omnis nete et paramese et mese et hypate et proslambanomenae in tribus generibus sunt immobiles. [s.XI-XII] LmLIoh. Cott. mus. 13, 28: interpretatur autem ‚nete‘ ‚ultima‘, ‚diezeugmenon‘ ‚disiunctarum‘. [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 5, 14, 3: Hypate enim hypaton prima tetrachordi chorda est gravissima, mese chorda acutissima secundi, nete synemmenon tertii, nete diezeugmenon quarti, nete hyperboleon quinti, et sic sunt ibi tria tetrachorda, quae a nete denominantur, licet in illis <netes> nomen varietur. [s.XV] LmLGeorg. Ans. 2, 43: Enarmonici generis cithare cordarum proprie quidem et precipue principales proslambanomenos, hypatehypaton, hypatemeson, mese, paramese, netarum utraque synemmenon et diezeugmenon et acutarum acutissima netehyperbolaion sonitus eosdem reddunt iisdemque numeris notantur eosdemque adinvicem consonantiarum servant modos. 2 für die nete diezeugmenon — for the nete diezeugmenon [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 209, 16: Est igitur unum tetrachordum: hypate hypaton, parhypate hypaton, lichanos hypaton, hypate; aliud vero: hypate, parhypate, lichanos, mese. Et haec quidem coniuncta sunt. Tertium vero est: paramese, trite, paranete, nete (inde LmLFrut. brev. 1 p. 30. LmLFr. Gafur. op. 5, 1. LmLFr. Gafur. theor. 5, 1, 12). LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 209, 12: Sed vocata est prima (sc. chorda) inter XI hypate hypaton, secunda vero parhypate hypaton, ... septima mese, octava paramese, nona trite, decima paranete, undecima nete (inde LmLIac. Leod. spec. 5, 4, 29. LmLFr. Gafur. op. 5, 1. LmLFr. Gafur. theor. 5, 1, 11). al. [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 20, 159. al. [s.IX] LmLRemig. Aut. 267, 13. [s.XI] LmLFrut. brev. 1 p. 30. [s.XIII] LmLComm. Boeth. I 1, 20 p. 59. [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 5, 4, 35. al. [s.XV] LmLIoh. Legr. rit. 1, 1, 8, 12: in qua nete corda siquidem et quartum tetracordum huic tertio connectitur. al.[] 3 für die nete hyperboleon — for the nete hyperboleon [s.VI] LmLBoeth. mus. 4, 17 p. 345, 19: Item quaecunque mediae aliorum modorum proslambanomenis accedunt, hae graviores modos operantur, quaecunque netis, illae acutiores efficiunt. Quoniam igitur in superiore pagina descriptis modis partem sinistram legentis primi proslambanomeni tenent, dextera vero legentis extremis clauditur netis (sim. LmLIac. Leod. spec. 6, 13, 19. LmLComm. Boeth. II p. 294, 23. ad loc.: LmLGloss. Boeth. mus. 4, 17, 45, 2). [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 4, 6, 13. al. [s.IX] LmLGloss. Boeth. mus. II 149. [s.XI] LmLWilleh. Hirs. 41 (c. 40), 47: litterae duplices nete excellentes deleantur. [s.XIV] LmLComm. Boeth. II p. 284, 16. al. [s.XV] LmLGeorg. Ans. 2, 153: Hec autem nete... sonat in acumine bisdiapason supra proslambanomenos. al. LmLIoh. Legr. rit. 1, 1, 6, 14. al. 4 für die nete synemmenon — for the nete synemmenon [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 20 p. 210, 15: Est igitur hic inter paramesen ac mesen disiunctio atque ideo diezeugmenon tetrachordum hoc vocatum est. Quod, si paramese auferatur, et sit mese, trite, paranete, nete, tunc coniuncta, id est synemmena, erunt tria tetrachorda (inde LmLFr. Gafur. op. 5, 1. LmLFr. Gafur. theor. 5, 1, 14). LmLBoeth. mus. 1, 27 p. 219, 6: de superioribus tetrachordis addendum videtur, quod ab hypate meson usque ad neten quasi quoddam ordinis distinctionisque caelestis exemplar est. Namque hypate meson Saturno est adtributa, parhypate vero Ioviali circulo consimilis est. Lichanon meson Marti tradidere. Sol mesen obtinuit. Triten synemmenon Venus habet, paraneten synemmenon Mercurius regit. Nete autem lunaris circuli tenet exemplum (inde LmLReg. Prum. 5, 44. LmLComm. Boeth. I 1, 27 p. 65. LmLIac. Leod. spec. 5, 7, 1. LmLIoh. Cicon. mus. 1, 49 p. 182, 2. LmLUgol. Urb. 5, 44, 31). [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 27, 7. [s.IX] LmLGloss. Mart. Cap. 943/363, 12. al. LmLIoh. Scot. annot. 503, 16. LmLRemig. Aut. 503, 16. [s.X-XI] LmLAnon. Bernh. 1, 26: Post paranete sequitur nete, id est finis coniunctarum. [s.XV] LmLIoh. Cicon. mus. 2, 44 p. 316, 20: Toroebus, Atis filius ... adiunxit triten, que alio nomine paramese est vocata. Hec vero semper una fuit, sed ideo duo nomina habuit, quia sub duobus tetracordis semper militavit. Nam primum cum mese sub paranete et nete in synemenon tetracordo militavit, et ideo trite synemenon est nuncupata. al. LmLBart. Ram. 3, 1, 4 p. 92.