Eintrag · Lex. musicum Latinum
falsa
falsa -ae f. Bezeichnung für eine nicht im Guidonischen System enthaltene Halbtonstufe — term that designates a half-step that does not occur within the Guidonian system [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 2, 80, 10: Et nonne, si duo simul cantent, unus la la la sol, alius la fa fa sol, descendens in fa facit unam falsam? Non ditono, sed potius utitur semiditono, quia voces eius magis placent auditui et faciens unam tertiam sub vel supra diapason, quae est una decima, semiditonum accipit. ... Et idem observari videtur, cum diapente tritonum includat cum minore semitonio, ut est inter voces ⋅E⋅ quintae et ⋅♮⋅ nonae secundae, quia ascendens de mi in fa de minore semitonio tonum facere videtur una falsa utens, ut, cum alio descendente in ⋅a⋅ septimae clavi, in ⋅G⋅ gravi vocibus unisonent. LmLHeinr. Eger 5 p. 58: Ornat etiam et cantum sustentat, si notae in descendendo ultimae seu infimae aliquando decantentur semitonialiter quasi vel modicum a sibi contiguis penultimis declinando, sique penultimae in ascendendo ad ultimam sibi contiguam aliqualiter eleventur; et notas taliter vel inferius duriter tentas vel superius elevatas quidam vocant falsas vel falseta. LmLMon. Primo accipe p. 220, 18: De falsis inveniendis. 1o divide totam lineam a ⋅b⋅ acuta in 2 partes equales, de quibus <1a erit ⋅b⋅ superacutum et> revolve sestum retro,[] et erit falsa, que cadit inter ⋅d⋅ et ⋅e⋅ graves. 2o dividatur a dicta falsa in 4or partes equales, de quibus 1a est falsa, que cadit super ⋅g⋅ gravem, 2a, que cadit super ⋅d⋅ acutis (ms.), 3a, que cadit super ⋅d⋅ superacutis (ms.). LmLFist. Formata prima 8 p. 136: Ad inveniendum falsas dividatur totum gammaut a ⋅C⋅ gravi in novem partes, quarum prima erit falsa super ⋅C⋅ gravi, secunda super ⋅D⋅ grave, tertia super ⋅F⋅ grave, quinta super ⋅c⋅ acutum, sexta super ⋅f⋅ acutum, septima super ⋅c⋅ superacutum. Accipe illam mensuram, quae est ab ⋅E⋅ gravi usque ad falsam, quae est super ⋅F⋅ grave, et <dupla> pars erit falsa, quae est super ⋅G⋅ grave. eqs.