lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

compar

nur lat. · 2 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
2 in 2 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
1
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

compar

Bd. 2, Sp. 1027
compar (conp-), -is MLWadi. et MLWsubst. MLWscript. ? cum-: MLWCarm. de Bened. 166b. MLWform.: MLWsing. MLWabl. -i: MLWl. 68. p. 1028,62. MLWplur.: gen.: -rum: p. 1028,38.40.46. -riorum: p. 1028, 65. MLWabl. -is: MLWl. 69. p. 1028,52. MLWstruct.: fere MLWc. MLWdat. MLWc. gen.: MLWl. 64. p. 1028,12. cum: p. 1028,17. MLWadi.: par, aequalisgleich(artig, -wertig, groß): I strictius: A gener.: 1 de hominibus: MLWArbeo Corb. 4 p. 193,11 Helias dum fuisset passione nobis conpar. Epitaph. Har. (MLWMGScript. X p. 15,4) -rcompar in alterutris, dispar in his variis Hariolfus (MLWThietm. [?] chron. 5,23 ad equivocum suum ... in sceleribus -emcomparem, licet facultatibus disparem). 2 de rebus: a spectat ad qualitatem: MLWArbeo Emm. 41 cuius (panis) conparare (conparem A3) pulchritudini ... non comedit. MLWWalahfr. imag. Tetr. 167 adest tibimet ... par morum probitas, semper victoria -rcompar. MLWTrad. Ratisb. 304 -icompari servitio. 377 p. 259,34 cum -icompari utilitate. b spectat ad formam: MLWEpist. Aldh. 2 p. 497,1 una eademque littera -iscomparis linearum tramitibus aptata. c spectat ad mensuram: MLWAnnal. Rod. MLWa. 1143 p. 716,5 terra haec ... -rcompar est et dimidia illius terrae (a. 1151 p. 721,25). B theol. de trinitate: MLWWalahfr. carm. 72,10,2 spiritus ... utrique (sc. patri et filio) -rcompar (MLWWandalb. martyr. hymn. 8,3. cf. MLWGodesc. Saxo theol. 19 p. 268,12 in spiritu, qui est trinitas, non est ... ulla pluralitas ..., sed omnino -rcompar aequalitas). MLWGodesc. Saxo theol. 6,5 p. 146,11 Dei verbum, genitus Deus de ingenito Deo, -rcompar est patri suo. adde: MLWWalahfr. carm. 83,13,4 doxa ... simul ac potestas sit tibi trino deitate soli -rcompar. MLWEkkeh. IV. pict. Mog. 20 quem (hominem) pater et natus creat et vi -ecompare flatus. C iur. et eccl.: 1 de hominibus MLWi. q. par genere vel gradu dignitatis ebenbürtig, standes-, ranggleich: MLWLeg. Wisig. 3,1,1 quas (personas) dignitas con-esconpares exequabit in genere. MLWLamb. Ard. hist. 119 ut honoris eorum (sc. Flandrensis curiae parium) ... se -emcomparem glorietur et participem Arnoldus. MLWChart. civ. Erf. 239 p. 151,10 ipsorum generi -escompares sumus. 2 de sententiis MLWi. q. (verbotenus) congruensübereinstimmend, gleichlautend: MLWLeg. Wisig. 6,1,2 p. 248,2 si ... professio ... conpar fuerit cum verbis accusatoris. MLWMaging. epist. 2 ut vix una et conpar sententia ipsorum nostrae pateat parvitati. II latius: A respondens, cognatuszugeordnet, verwandt: MLWAlbert. M. summ. creat. II 1,5,3 p. 73b,34 de sententia Platonicorum, quia ipsi ponunt animas fuisse ... in -buscomparibus stellis positas (MLWnat. anim. 2,7 p. 30,90 -emcomparem vocavit Plato [cf. Tim. p. 42B τοῦ συννόμου ... ἀστρου] stellam eam, a cuius motore ... semen intelligentiae in animam hominis transfusum est. MLWal.). B consorsteilhabend (an): MLWAethicus Ister 82 p. 64,4 virago edidit lactante, non conpar coitu virorum ac mulierum. MLWsubst. masc. et fem.: qui (quae) par estein Gleicher, eine Gleiche: I strictius: A gener.: MLWHrotsv. Cal. 9,31 qui ... dedignatur subici dignioribus et ... conatur praeferri -buscomparibus. MLWWilh. Hirs. const. 1,28 p. 960C si conversum valentiorem a suis -buscomparibus segregatum inter imbecilliores offenderit ... occultatum frater circumiens. B iur. et eccl. (milit.: l. 40) i. qui (quae) genere vel gradu dignitatis par estein(e) Ebenbürtige(r), Standesgenosse(-in), Gleichberechtigte(r), -rangige(r): 1 de eiusdem ordinis hominibus: MLWChart. Hersf. 111 p. 197,37 (a. 1075) ut ... illud (praedium) ... sponsę -icompari suę donaret. MLWArnulf. Mediol. gest. 2,2 suorum -umcomparum (-iumcomparium MLWvar. l.) declinans Heribertus consortium. MLWHariulf. Arnulf. 1,3 in subditos pius ..., in amore -iumcomparium (-umcomparum MLWvar. l.) ... gratus. MLWDipl. Conr. III. 142 (ed. F. Hausmann. 1969) complures eorum (comitum) -escompares adfuerunt. MLWGesta Godefr. Trev. 8 quia con-umconparum suorum, episcoporum videlicet, nullus ... conpareret (MLWHerbord. Ott. 1,42 p. 722,19 mei nominis ordo, ... videlicet ... pontificalis, hoc adempto -ecompare ... lugebit). Const. II 427,61 quicumque de periurio cum vii suorum con-umconparum vel maiorum convincitur. MLWibid. MLWal. spectat ad mediatores, arbitros: MLWConst. Melf. 1,81 (edd. H. Conrad MLWal. 1973) appellationes non ad -escompares vel adiunctos ..., sed ad celsitudinem nostram vel ad ... camerarios ... deferantur. 2 de eiusdem domini vassallis: MLWCapit. reg. Franc. 77,20 si quis de fidelibus nostris ... convocavit ad se aliquem de con-isconparis suis. MLWGesta Camer. cont. I A 21 ut ... praesentibus -buscomparibus suis in rectum staret Hugo de iniustitia sua. Const. I 68,4 secundum rectum iudicium -umcomparum (MLWChron. Laet. 10 p. 498,24 iudicio -umcomparum). MLWLamb. Ard. hist. 121 Arnoldus ..., Flandrensis curie -rcompar (pair) et socius. MLWal. 3 de eiusdem familiae (regni: l. 62) servis, ancillis, ministerialibus: MLWCapit. reg. Franc. 16,7 potest ... -emcomparem suam, ancillam domini sui, accipere servus. MLWGesta Trud. cont. I 13,10 p. 316, 34 masculus ... si fuerat coniugatus et non cum sua -ecompare, hoc est, quae non esset ancilla nostrae aecclesiae. MLWTrad. Ratisb. 805 qui (ministerialis regni) timens filium ..., quia de -icompari sua eum non habebat, ... posse ... hereditate privari. MLWWibald. epist. 156 p. 261,21 -escompares sui, videlicet ministeriales Corbeiensis aecclesiae. MLWVita Conr. Salisb. 6 p. 66,42 -iorumcompariorum suorum iudicio proscripti sunt ministeriales. MLWal. II latius vigente sensu amicitiae, coniunctionis: A de hominibus (animalibus: p. 1029,26): 1 socius (-acomparia), sodalis, amicus (-acomparia), commilitoGenosse (-in), Gefährte (-in), Freund(-in), Kamerad (cf. MLWl. 40): a in bonam partem: α in univ.: MLWLex Sal. Karol. 32,9 si quis -icompari suo pittum excusserit. MLWHraban. carm. 49,6,5 scriptor evangelii Marcus cum -ecompare Luca. MLWWalahfr. (?) carm. 50,2,1 -rcompar amande, vale. MLWVita Liutb. 28 egressa ... -ecompare sua. MLWEcbasis capt. 752 dispar -buscomparibus. MLWCaes. Heist. mirac. I 4,25 quae (puella) -iscomparis suae profectui invidens MLWeqs. MLWal. β de monachis, sanctimonialibus: MLWIonas Bob. Columb.2,16 p. 267,1 quaedam ex his (famulis Christi) ... cum -buscomparibus. MLWHrotsv. Abr. 2,1 cede ... mei ... -iscomparis Effrem ... institutionibus. vicinus(Platz-)Nachbar: MLWNotker. Balb. gest. 1,31 p. 42,21 ut ..., qui opus haberet, in sinu -iscomparis (compatris MLWvar. l.) sui caput ... reclinaret. γ de comitibus: MLWConsuet. Trev. 12 p. 14,7 pueri ... iungunt se ad ambulandum, singuli ad -emcomparem suum. b in malam partem: MLWOdo Glann. Maur. 24 (4) Heimericus quidam et eius -rcompar Gerardus. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1076 p. 283,46 colloquium cum suis -buscomparibus habiturus rex. expressius de complice: MLWThietm. chron. 6,93 huius (Bolizlavi) conpar et quasi collega Hardwigus. 2 cognatus, propinquusSippengenosse, Verwandter: a in univ.: MLWEpist. Wibald. 421 p. 559,4 si quid in suos -escompares ... commissum fuerit. MLWChart. Rhen. inf. I 239 eligant ... inter se unum de -buscomparibus suis. b ?germana?Schwester: MLWChart. Steph. Wirz. 4 (a. 1057/65) in -iscomparis meę Sigiburge die memoriali. 3 coniunxGemahl(in): a uxorGattin: MLWCod. Lauresh. 1033 (a. 860) conpar mea Gisaldrud. MLWVita Mathild. I 7 rex eiusque -rcompar. MLWOtto Frising. gest. 1,41 p. 59,32 -iscomparis suae filium. al. de animalibus MLWi. q. mulierculaWeibchen: MLWAlbert. M. animal. 15,36 quando inflectit malacium membra ad sibi -iscomparis membra MLWeqs. b maritusGatte: MLWPaul. Diac. carm. 9,8 haec (regina) patriam ... -ecompare cum magno ... stabilivit. B de rebus (geminis, duplicibus): 1 res ex altera parte respondensGegenstück: MLWAnselm. Bis. rhet. 17 p. 135,14 interrogare, cur negocialem constitutionem, iuridicialis -emcomparem, in eodem tractatu (sc. ad Herennium) omiserit Tullius. MLWChart. Bern. II 302 vendidi possessiunculam sitam in Omenstal iuxta -emcomparem eius. 2 parPartner(in): MLWRud. Trud. (?) mus. 1,20 p. 54 transponitur primus tonus ... a D in a, -ecompare sua. MLWalch.: MLWGeber. summ. 2,2 p. 619,9 sulphur ... et illius -rcompar (sc. arsenicum). MLWsubst. neutr.: 1 ἰσόκωλονIsokolon: MLWConr. Mur. summ. p. 86,91 (ed. W. Kronbichler. 1968) est -rcompar proprie, dum sub quadam paritate sillabicus numerus clausis contexitur a te. 2 res ex altera parte respondensGegenstück: MLWAlbert. M. animal. 1,380 ab extremo vero puncto caudae foramine oritur unum nervum, quod, quia -rcompar non habet, impar vocatur. 3 secundum (quod duplat)das Zweite (das verdoppelt): MLWPs. Gerh. Crem. sal. I 3 est alumen -rcompar unius et tertium duorum (an subest masc.? cf. II 74 duplator unius). 4 MLWplur. MLWi. q. viciniaNachbarschaft: Chron. Ratisb. (MLWMGScript. XXX p. 1490,2; MLWs. XII.2) Carlomanno ... cum suis con-busconparibus (MLWsyn. proximis finibus) sorte contigit omnis Baioaria.
8775 Zeichen · 523 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    compar

    Lex. musicum Latinum · +1 Parallelbeleg

    compar -aris m. et f. verwandter Ton (durch dieselbe Intervallstruktur der umgebenden Töne) — related pitch (by virtue o…

Verweisungsnetz

3 Knoten, 1 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 1 Sackgasse 2

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit compar

56 Bildungen · 56 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

compar‑ als Erstglied (30 von 56)

Comparabel

Herder

compar·abel

Comparabel , deutschlat., vergleichbar; Comparabilität , Vergleichbarkeit.

comparabilis

MLW

compara·bilis

comparabilis (conp-) , -e . comparationi aptus, aequabilis — zum Vergleich geeignet, vergleichbar : Chronogr. Corb. p. 48,1 quod est -ius co…

comparabilitas

MLW

* comparabilitas , -atis f. status rei comparabilis — Vergleichbarkeit : Albert. M. phys. 7,2,3 p. 511 a ,23 utrum instrumenti ... diversita…

comparabiliter

MLW

adv. * comparabiliter . convenienter — entsprechend : Chart. Carinth. IV 2541 p. 440,34 (a. 1253) pro sexcentis marcis talium denariorum, pr…

comparabl

LDWB1

comparabl [com·pa·rābl] adj. (-i, -a) vergleichbar → da confronté, da paridlé .

Comparaison

Meyers

Comparaison (franz., spr. kongparäsóng), Vergleichung; en c ., im Vergleich; sans c ., ohne Vergleichung, was jede weitere Vergleichung auss…

comparamen

MLW

compar·amen

* comparamen , -inis n. (2. comparare) convenientia — Übereinstimmung : Arnulf. delic. 518 quo, queso, -e comparamine ... tue modos melodie …

Comparandum

FiloSlov

compara·n·dum

Comparandum , n предмет , м сравнения → FiloSlov Ausgangsobjekt (des Vergleichs), n

comparans

MLW

compar·ans

subst. 1. comparans , -antis m. qui acquirit, emptor — Erwerber, Käufer : Form. Wisig. 12 nec partium -is comparantis ulla adversitas ... ev…

comparare

GWB

compar·are

comparare ‘anatomia comparata’: vergleichende Anatomie B6,145,24 Loder 2.4.83 Tgb 4.10.06 vgl komparieren vergleichen Elisabeth Mager E. M.

Comparateur

Herder

Comparateur (frz. Komparatöhr), Vergleicher, Instrument zur genauesten Vergleichung der Längenmaße; die kleinsten Unterschiede werden entwed…

comparatif

LDWB1

comparatif [com·pa·ra·tīf] m. (-s) ‹gram› Komparativ m.

Comparatio

Meyers

compara·tio

Comparatio (lat.), der Vergleich, s. Komparation ; c. literarum , Vergleichung einer Handschrift durch Schriftverständige (s. Schriftverglei…

Comparativ

Herder

Comparativ , in der Grammatik die erste Steigerung des Adjectivs und Adverbs, wodurch das Verhältniß zweier Gegenstände zu einander in Betre…

comparative

MLW

adv. comparative . 1 modo comparationis, comparandi — in Form eines Vergleichs, auf vergleichende, relativierende Weise : Eberh. Bamb. epist…

comparativus

GWB

comparativus s komparativ Elisabeth Mager E. M.

Comparator

FiloSlov

compara·tor

Comparator , m компаратор , м → FiloSlov Vergleichskonjunktion, f → FiloSlov Vergleichspartikel, f

comparatrix

MLW

comparatrix , -icis f. quae parat — eine die verschafft : Greg. IX. registr. 425 p. 344,10 gratificans gratia, perempnis glorie infallibilis…

Comparatum

FiloSlov

compar·atum

Comparatum , n образ , м сравнения → FiloSlov Vergleichsobjekt, n

comparaziun

LDWB1

comparaziun [com·pa·ra·ziụŋ] f. (-s) 1 Vergleich m. , Gegenüberstellung f., Zusammenstellung f. ( → confrunt) 2 ‹gram› Komparation f., Steig…

comparco

MLW

comparco , -parsi , -ere comparcere . parcendo colligere — einsparen : Folcuin. vita Folcuin. 5 p. 428,27 quod de demeno suo defraudans -sit…

comparens

MLW

compar·ens

adi. comparens , -entis . sensibilis — fühlbar : Ps. Galen. febr. 265 fit ei (peripleumonico) pulsus incertus et veluti non -s comparens et …

comparentes

MLW

* comparentes (conp-) , -um m. cognati — die Verwandten : Lex Baiuv. 4,27 cum xii sold. conponat parentibus ( con-bus conparentibus var. l. …

compareo

MLW

1. compareo (conp-) , -ui , -ere comparere . form. : praes. inf. -uere comparuere : l. 51. imperf. coni. -raretur compararetur (var. l. ): l…

comparer

GWB

comparer in der frz Vbdg ‘almanac comparé’ s Almanach Elisabeth Mager E. M.