lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

[h]louft

nur ahd. · 3 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
3 in 3 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
5
Verweise raus
5

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

[h]louft st. m. f.

Bd. 5, Sp. 1354
[h]louft
st. m. f., mhd. louft st. m., nhd. (älter) lauft, vgl. zeitläufte pl.; as. -hlôft, mnl. loopt. — Graff IV,1119.
hlauft: acc. sg. Gl 1,90,34 (K). — lauft: acc. sg. H 3,8,1; dat. pl. -]im 5,1,3. — louft-: dat. sg. -e Gl 2,215,53 (Schlettst., 12. Jh.; Mask.? Vgl. aber Braune, Ahd. Gr.15 § 218 Anm. 2); dat. pl. -in O 3,10,2 (wohl Fem., vgl. unten 3,10,4).
Verschrieben: hlaust: acc. sg. Gl 1,90,34 (Pa).
Sicher Mask.: louft: nom. sg. Nk 410,25 [53,1]; gen. sg. -]es Np 58,6; dat. sg. -]e Gl 2,204,64 (S. Paul XXV d/82, 9./10. Jh.). S 129,93; acc. pl. -]a Gl 4,313,45 (mit Wechsel der Dekl.klasse?). — lofte: dat. sg. Gl 2,2,23 (clm 19450, 11. Jh.; zu -o- vgl. Schatz, Ahd. Gr. § 33).
Sicher Fem.: hlaufti: dat. sg. Gl 1,66,24 (PaK; s. u.). — loufti: dat. sg. O 3,10,4.
das Laufen, Rennen, der Lauf (auch bildl. u. von Sachlichem oder Abstraktem): rado hlaufti veloci curso (curro K) Gl 1,66,24 (zu rado als Adv. vgl. Splett, Stud. S. 126, dagegen Ehret, S. 8 als Instr.). umpihlauft allero citeo hlauft curriculum cuncti temporis cursum 90,34. mit kecalemo umpeuorun lofte [tum terris cecidere simul mundumque vacantem intrant (sc. Adam u. Eva) et] celeri perlustrant [omnia] cursu [Av., Poem. lib. 3,198] 2,2,23. loufte [ne si in hoc praesentis vitae] stadio [ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri spectatores assistant, eo post certamen sine bravio remaneant, Greg., Cura 3,10 p. 45] 204,64. 215,53. uppige loufta, Randgl. zu: vuarbloda [in manu necessarios, propter opus, amicos, in pede, propter ministerium] discursus inemendabiles [in laesione animae admonet excludendos, Beda in Matth. 18,8 = PL 92,83] 4,313,45. alle die zovge, die imo (der Antilope) uuiderstant an sinemo loufte, die segot ez abo mit dero uuassi sinero horne condensa et superflua quaeque arborum incidendo secat, in nullo resistens S 129,93. die der manun leoht nahtim sunnun tago lauftim kauuissemu kastuditos fade qui lunam lumen noctibus solem dierum cursibus certo fundasti tramite H 5,1,3. ni quam êr druhtine fon heidinemo wibe in gange odo in loufti sulih anaruafti O 3,10,4. uuir ... cheden michel rura . daz ist langer louft . uuanda daz zit langiz ist [vgl. si quis vero multum cursum dicat illum esse qui sit velocissimus, Boeth., Comm. Cat.] Nk 410,25 [53,1]. (Gott) sih dia grihti mines louftes . daz chit . duo sia andere gesehen . unde mir folgen [vgl. adiuva me, id est, in illis, ut videant cursum meum, Aug., En.] Np 58,6; ferner: H 3,8,1 (cursus). O 3,10,2.
Komp. brût-, emizzi-, saman-, strît[h]louft; vgl. ana-, umbi-, zuo[h]louft; [h]louf.
2620 Zeichen · 119 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    [h]louftst. m. f.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +2 Parallelbelege

    [ h ] louft st. m. f. , mhd. louft st. m., nhd. ( älter ) lauft, vgl. zeitläufte pl. ; as. -hlôft, mnl. loopt. — Graff I…

Verweisungsnetz

9 Knoten, 8 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 3 Kompositum 6

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit hlouft

8 Bildungen · 3 Erstglied · 5 Zweitglied · 0 Ableitungen

hlouft‑ als Erstglied (3 von 3)

hlouftîg

EWA

hlouf·tig

*brûtlouftîg, brûthlouftîg-hlouftîgAWB adj., nur Mons.Frg.: ‚hochzeitlich, nuptialis‘. S. brûtlouft, -îg. – brûtlouftlîhAWB adj., nur Tatian…

[h]louftmâl

AWB

hlouft·mal

[ h ] louftmâl st. n. , nhd. laufmal ( älter, vgl. DWb. VI,333 ); mnd. lôpmâl. — Graff II,716. louft-mâlo: gen. pl. Nc 826,2 [145,13]. Stadi…

hlouft als Zweitglied (5 von 5)

ana[h]louft

AWB

ana·hlouft

ana [ h ] louft st. m. f. , frühnhd. anlauft m. Zum Geschlecht vgl. Schatz, Ahd. Gr. § 370. — Graff IV, 1120 ( hier als -hlauft m., -hlauftî…

emizzi[h]louft

AWB

emizzi·hlouft

emizzi [ h ] louft st. m. — Graff IV, 1120 s. v. emizihlauftî . emize-louften: dat. pl. Nc 695,18 [11,21]. ständiger Umlauf: tarumbe meist .…

saman[h]louft

AWB

saman·hlouft

saman [ h ] louft st. m. ; vgl. nhd. zusammenlauf, mnl. samenloop. — Graff IV,1121. saman-hlauft: nom. sg. Gl 1,91,37 ( R ). ( einberufene )…

umbihlouft

KöblerAhd

umbihlouft , st. F. (i) Vw.: s. umbilouft*