Eintrag · Köbler Mhd. Wörterbuch
getuon anom. V.
getuon , anom. V.
- nhd.
- tun, machen, schaffen, bringen, geben, leisten, antun, richten an, zufügen, verschaffen, lassen, bringen zu, ausführen, durchführen, handeln, helfen, bewirken, bewahren, auf sich nehmen, begehen, anrichten, ausüben, verüben, handeln gegen, verfahren (V.), sich verhalten (V.), befinden, verzichten auf
- ÜG.:
- lat. agere PsM, facere PsM, STheol
- Vw.:
- s. abe-, ane-, misse-, ūf-, umbe-, ūz-, wol-, zuo-
- Hw.:
- s. tuon; vgl. mnl. gedoen, mnd. gedōn (2)
- Q.:
- Will (1060-1065), PsM, LvReg, DvAPat, Enik, DSp, HBir, Apk, Parad, KvHelmsd, EvB, Minneb, EvA, Tauler, WernhMl (FB getuon), Ägidius, ÄJud, ÄPhys, ArnoltSieb, BdN, Berth, Eckh, Er, Eracl, Gen (1060-1080), Gliers, Heimesf, HeimesfHinv, Herb, Himmelr, Hochz, Ipocr, Iw, JJud, Konr, KvWGS, LAlex, Lanc, Mühlh, Nib, NibB, Parz, PassIII, PrHoff, PrOberalt, ReinFu, Reinm, Rol, Roth, RvEBarl, SalArz, SchwSp, Spec, SSpAug, StRAugsb, SüklV, Tannh, Trist, TrSilv, Urk, UvB, UvL, UvS, UvTürhTr, UvZLanz, VatGeb, VMos, Volmar, VRechte, WeistÖ, Wh, Wig, WüP, WvE
- E.:
- ahd. gituon 349, anom. V., tun, machen, schaffen; germ. *gadōn, *gadēn, *gadǣn, st. V., tun, handeln, machen; s. idg. *kom, Präp., Präf., neben, bei, mit, entlang, Pokorny 612; s. idg. *dʰē- (2), *dʰeh₁-, V., setzen, legen, stellen, Pokorny 235; s. mhd. ge, tuon
- W.:
- nhd. (ält.) getun, st. V., tun, DW 5, 4383 (gethun)
- R.:
- wē getuon: nhd. weh tun
- R.:
- bīhte getuon: nhd. die Beichte ablegen
- R.:
- war getuon: nhd. ansehen
- R.:
- rāt getuon: nhd. befreien
- L.:
- Lexer 234b (tuon), Lexer 398b (getuon), Hennig (getuon), WMU (getuon 61 [1262] 215 Bel.), LexerHW 1, 950 (getuon), Benecke/Müller/Zarncke III, 144a (getuon), LexerN 3, 205 (getuon), MWB (getuon), DRW