fuga, -ae
f.script. fog(a): MLW
l. 65.
form.:acc. sg. -um: MLW
p. 525, 36.
plur.: MLWMLWMLWMLW
l. 71. p. 526, 20. 28. 30.
al.confunditur c. pugna: MLWLeg. Lang. p. 93,8
(var. l.). φυγή, actio vel actus, facultas, causa fugiendi, discessus –
Flucht(möglichkeit), Grund zur Flucht, das Fliehen, Davon-, Entlaufen, Entkommen: I
proprie et in imag. (proverb.: MLW
p. 525, 34): A
de anim.: 1
de militibus, civibus bello, vi oppressis, terrore commotis sim.: a
in univ.: MLWChron. Fred. 4,77 dux ... eos
(sc. exercitum Winedorum) victus
(i. victos) vertit in fogam
(sim. MLWWillib. Bonif. 8 p. 52,14.
persaepe). MLWBeda hist. eccl. 4,24 (26) p. 266,31 simulantibus -amfugam hostibus
(sim. MLWBerth. chron. B a. 1077 p. 295,21.
al.). MLWBerth. chron. B a. 1080 p. 378,12 Heinricus ... -efuge dedecorose ... profligatus exacerbatione. MLWOtto Frising. gest. 1,13 p. 29,21 fracti animo Franci ... presidio ... -aefugae se committunt (
sim. 1,20 p. 33,29). MLWHelm. chron. 34 p. 68,15 disiecti ... per -asfugas occisi sunt
Slavi ‘in ore gladii’.
persaepe. v. et MLW
p. 527, 24. b
de arma, signa relinquentibus (‘Fahnenflucht’): MLWThietm. chron. 6,5 interdicta est omnibus per bannum regalem a palatino comite -afuga.
in imag.: MLWVita Adalb. Prag. A 16 duo ... ex fratribus ... videntes, quia se monachum fecisset, non bene relicto clipeo -amfugam dederunt (
sim. MLWIoh. Canap. Adalb. B 16 p. 59,23. C 16 p. 78,31). 2
de servis sim. potestatem domini fugientibus: MLWLeg. Burgund. const. I 20,1 si servus ... ⌊per -am⌋fugam (-afuga
var. l.) lapsus fuerit atque in -afuga (-amfugam
var. l.) positus (
sim. MLWLeg. Burgund. Rom. 15,1); ... si eum ⌊de -a⌋fuga (de -amfugam, ad -amfugam
var. l.) potuerit revocare
eqs. (sim. MLWLex Ribv. 33. MLWLex Alam. 3,2 [rec. B]. MLWTrad. Ratisb. 86 p. 79,14.
al.). MLWCapit. reg. Franc. 93,6 multi ... per -afuga a dominis ... lapsi sunt. MLWDipl. Ludow. II. 31 p. 130,13 quod ... pars aliqua
(sc. mancipiorum) ... per -amfugam se debito servitio subtrahere conaretur.
saepe. 3
de captivis, obsidibus, exulibus sim.: MLWWaltharius 120 nocte -amfugam molitur
Hagano. 253 -amfugam cupio celerare latentem. MLWThietm. chron. 2,5 -afuga ... aelapsam
(sc. dominam) a custodia (
sim. MLWVita Heinr. IV. 3 p. 15,22). MLWBerth. chron. B a. 1077 p. 294,14 qui
(sc. lator litterarum) post paululum -afuga dilapsus ... se e custodia proripiebat.
al. 4
de quibuslibet hominibus (de daemonibus: MLW
l. 31; bestiis: MLW
l. 34): a
poenam fugientibus: MLWLex Sal. Karol. 17,11 si quis alius alterum in via adsallierit et ... ei per -amfugam evaserit
eqs. MLWWalahfr. Mamm. 6,11 peregit in solo sermone -amfugam. 11,24 flectere, frange fidem, facilis -afuga, forte furoris supplicium nostri (
sc. iudicis. sim. 22,3). MLWDipl. Ludow. II. 63 p. 191,4 donamus res Teobberti, qui ob nostram infidelitatem Beneventum -amfugam petiit.
al. b
usu vario: MLWCapit. reg. Franc. 252,26
tit. de monachis regularitur exeuntibus sive -afuga regularis disciplinae elapsis (
sim. MLWBerth. chron. B a. 1073 p. 216,16). MLWThietm. chron. 4,72 p. 214,14 Christi martir Vitus ilico ingressus eisdem
(daemonibus) -amfugam manu indixit. MLWBerth. chron. B a. 1077 p. 257,6 principes -amfugam regis ... furtivam ... compererant (
sim. p. 264,23). MLWVita Heinr. IV. 4 p. 17,25 sepe iustior et victrix causa fortes in metum mittit et in -amfugam.
persaepe.
de bestiis: MLWLiber accip. 13,1 cum aquam viderit
acceptor ..., agnoscis eum in presenti -umfugum citare.
in imag.: MLWWalahfr. carm. 17,8 numquam me similis stravit ... procella, ... qua, miser ut timeo, nec -afuga nantis erit.
fort. add.: MLWCand. Fuld. Eigil. II 25,33 poenituit alte, si quem conspexit inertem vela dare, nimiamque -amfugam tetrumque timorem ipse sui blando saepe compescuit ore. B
de rebus: 1
gener.: MLWBeda hist. eccl. 5,3 p. 286,23 -afuga ... tumoris horrendi secuta est. MLWWalahfr. carm. 14,2,4 qui plumam levibus manu ... credit ... nothis, ... ni prenset manu, -amfugam molitur vaga concitam res et fertur in aera. MLWCarm. libr. III 19,3 -efuge rerum numeri, quos concipis
(sc. Boethius), aptum querunt ingenium, sed hebes non concipit istum (
librum; cf. Boeth. arithm. praef. 2 an rerum subtilium fugas exercitatae mentis velocitas comprehendat). 2
medic.: MLWAlbert.
M. animal. 12,103 timor propter -amfugam sanguinis et caloris et spiritus ad cor infrigidat corpus.
spectat ad cor palpitans i. q. extensio –
das Ausdehnen: MLWAlbert.
M. eth. II 3,2,2 p. 237
a,7 quod timor sit mali exspectatio et ex futuro melius exspectatio motus cordis secundum -amfugam et systolem. 3
alch. i. q. exhalatio –
das Entweichen, Verflüchtigung, Flüchtigkeit: MLWAnon. miseric. 118 non rediet spiritus ad -amfugam post coniunctionem corporis illi nec corpus ad grossitatem post subtilitatem illius cum spiritu. MLWGeber. summ. 1,15 p. 302 alii, quia profundius ... viderunt, mundaverunt et eius
(arsenici) -amfugam (-afuga
var. l.) et adustionem abstulerunt. 1,43 p. 397 ut fumi sublimationis refrigerii locum inveniant et adhereant et non inveniant viam -efuge et sue exterminationis. II
meton.: A
expulsio –
Vertreibung, Ausstoßung: 1
in univ.: MLWFroum. carm. 20,35 dulcigenam de te
(sc. principe) cupimus ... cernere prolem, spem nostris validam, barbare gente
(i. genti
, v. notam ed.) -amfugam. MLWAnnal. Altah. a. 1044 p. 38,25 praesides regi fidos invasit
Gotefridus, bona eorum caede, incendio et -afuga vastavit. MLWAnnalista Saxo a. 1100 p. 501,24 Francorum gentis Syon loca sacra petentis mirificum sidus dux hic recubat Godefridus, Egipti terror, Arabum -afuga, Persidis error.
huc spectare vid.: MLWVita Heinr. IV. 13 p. 43,4 certi, quod hostis a tergo premeret, exercitum suum -afuga spargendum metuebant. 2
in nomine plantae -afuga
daemonis i. q. Hypericum perforatum L. –
Echtes Johanniskraut (cf. Hegi, Flora. V/1. p. 526sqq.): MLWAlphita H 1 hypericon (-afuga demonis
add. VL), herba sancti Iohannis, herba perforata idem. B ?
persecutio – ?
Verfolgung: MLWChart. Lamb. Leod. 253 p. 326,9 (a. 1234) si ... Willericus contravenerit promissis, erit in -afuga ... comitis, qui tenetur iuvare episcopum successorem suum. III
translate: A
spectat ad mortem: MLWAldh. virg. II 968 vindicta reos plectebat trina Tonantis usque -amfugam vitae, cum mors bacchatur acerba (
sim. 2380). MLWWalahfr. Wett. 87 dolor dilectus erat
(sc. Heitoni), carissima febris, mors contempta, -aefugae haec occasio prima patebat. B
studium devitandi, cavendi sim., evitatio, abstinentia –
das Vermeiden, Vermeidung, Enthaltung: 1
gener.: MLWCand. Fuld. Eigil. I 8 suscepit ... regiminis
(sc. monasterii) curam manifeste pronuntians, quia -amfugam tanti laboris pro humana laude non fecerit, sed
eqs. II 11,16 non me velle -amfugam mihimet pro laude pacisci huius profiteor operis. 2
rhet.: a
reiectio –
Verwerfung, das Verwerfen: MLWOtto Frising. chron. praef. p. 4,13 omnis doctrina in duobus consistit, in -afuga et electione. b
plur. i. q. ambages –
Ausflüchte: MLWLamb. Tuit. Herib. 1,3 p. 143,12 nec latent eum
(sc. prolem) -efuge et nodosi amfractus in Socrate et ... quolibet alio sinuoso rethore. 3
philos.: MLWAlbert.
M. sent. 2,24,8 p. 406
a,32 ea, de quibus est appetitus vel -afuga sensibilis animae
eqs. p. 406
b,25 sequitur actus phantasiae practice componentis et dividentis acceptum a sensu secundum compositionem, ex qua elici possunt intentiones boni et mali ...; et deinde aestimativa informata illis intentionibus et instigans ad motum vel -amfugam. eth. II 2,1,8 p. 162
a,19 tribus ... existentibus, quae circa electiones attenduntur, et tribus, quae attenduntur ⌊in -is⌋fugis (
p. 1104b,31 εἰς τὰς φυγάς); in electionibus quidem conferente delectabili et tribus contrariis, quae attenduntur in -isfugis, malo scilicet et nocivo et tristitia. metaph. 4,2,7
capit. probantur contradictoria non simul verificari per imitationem et -amfugam de ipsis.
ibid. al.Fiedler