lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

finalis

GWB bis lat. · 4 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

LmL
Anchors
5 in 4 Wb.
Sprachstufen
3 von 16
Verweise rein
2
Verweise raus
0

Eintrag · Lex. musicum Latinum

finalis

Bd. 2, Sp. 72
finalis -e zum Tetrachord der Finales gehörig belonging to the tetrachord of the finales [s.IX] LmLMus. ench. 4, 5: in primo dumtaxat tono et secundo[] ab  archoo vel proto finali usque in eundem gravem , in tertio et quarto a  deutero finali usque in eundem gravem ... At vero in acumine a quocumque finali sono usque in tertium eiusdem nominis sonum efferri valet, id est usque in excellentes. LmLScol. ench. 1, 377: Δ: Quare unum tetracordum sub finalibus sonis constituitur, supra finales duo? al. LmLOrg. Bamb. II 9:  archoos finalis organizat  tetrardo finali. al. LmLInch. Uchub. 198: in protum finalem. al. [s.XI] LmLHermann. mus. p. 46 (p. 139a). LmLAribo 2 p. 25: Prima species diapente ascendit tono, semitonio, ditono a ⋅D⋅ finali in ⋅a⋅ superius. al. LmLAnon. Prag. 290. LmLQuaest. mus. 1, 9 p. 18. LmLTheog. Mett. 33, 1 (p. 193a). al. LmLIoh. Cott. mus. 11, 23: Secundi ergo toni „Gloria“ in ⋅C⋅ gravi incipit, quarti in ⋅E⋅ finali..., septimi in ⋅c⋅ acuta (inde LmLConr. Zab. tract. AX 2). [s.XII] LmLAnon. Pannain p. 113: ⋅D⋅ finalis cum ⋅a⋅ acuta. [s.XIII] LmLAnon. Ratisb. 3, 10: ascendatur ab ⋅e⋅ finali ad ⋅c⋅ acutam. al. LmLEngelb. Adm. 4, 8, 18: a vocibus finalibus per superiores ad excellentes. LmLEngelb. Adm. 4, 20, 2: in ⋅D⋅ finali et ⋅a⋅ prima superiorum. al. [s.XIV] LmLQuat. princ. 3, 36. LmLSumm. Guid. comm. 4, 32. al. LmLHeinr. Eger 5 p. 55. al. Anon. Quaest. 4: sonum gravem et finalem. [s.XV] LmLGob. Pers. p. 189a. al. LmLAnon. Claudifor. 1, 5, 3. al. LmLTrad. Holl. II 62 p. 10 (p. 419a): Signatae (sc. claves) dicuntur, quae in libris et in lineis signantur, et sunt quinque: ⋅Γ⋅ fundamentale, ⋅F⋅ finale, ⋅c⋅ acutum et ⋅d⋅ excelens (sim. LmLLad. Zalk. A 53). al. LmLTrad. Holl. III 7 p. 49: ⋅D⋅ grave finale et ⋅d⋅ superacutum. al. LmLAdam Fuld. 2, 17. LmLLad. Zalk. A 73. al. LmLSzydlov. 8 p. 35: Secunda coniuncta accipitur inter ⋅D⋅ et ⋅E⋅ graves seu finales. LmLMon. In mon. 5: in quo loco ponatur deuterus finalis ad hunc modum . al. LmLMon. Mon. ench. 13. al. v. tetrachordum grave - tetrachordum finale - tetrachordum superius - tetrachordum excellens
2143 Zeichen · 125 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 18./19. Jh.
    Goethe-Zeit
    finalis

    Goethe-Wörterbuch

    finalis lat idVbdg ‘causa f.’; Zweck(-Ursache) N13,42,22 BotanStudien Plp [ Zit s v causa ] uö Gert Liebich G. L.

  2. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Finālis

    Meyers Konv.-Lex. (1905–09)

    Finālis (lat.), in der ältern Musiktheorie Name des Haupttons der Tonart als des allein schlußfähigen.

  3. Latein
    finalis

    Lex. musicum Latinum · +2 Parallelbelege

    finalis -e zum Tetrachord der Finales gehörig — belonging to the tetrachord of the finales [s.IX] LmL Mus. ench. 4, 5: i…

Verweisungsnetz

7 Knoten, 2 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 2 Sackgasse 5

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit finalis

21 Bildungen · 4 Erstglied · 16 Zweitglied · 1 Ableitungen

Zerlegung von finalis 2 Komponenten

fina+lis

finalis setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

finalis‑ als Erstglied (4 von 4)

finalis chorda

LmL

finalis·chorda

finalis chorda (clavis , gradus , littera , locus , nervus , nota , rector , sedes , sonus , terminus , viceclavis , vox) 1. Schlußton, Grun…

Finalisieren

Meyers

finalis·ieren

Finalisieren , beendigen, abschließen; Finalität , Schließlichkeit; Zweckbestimmung.

finalis als Zweitglied (16 von 16)

affinalis

LmL

affin·alis

affinalis (clavis , gradus , littera , sedes , vox) Nebenschlußton, Nebenfinalis (die Töne a C c (d) für die regulären Finales D E F (G)) — …

confinalis

LmL

con·finalis

confinalis -is f. Nebenschlußton, Nebenfinalis (die Töne a C c d für die regulären Finales D E F G) — auxiliary final pitch, secondary final…

littera finalis

LmL

littera·finalis

littera finalis v. finalis chorda (clavis , LmL gradus , LmL littera , LmL locus , LmL nervus , LmL nota , LmL rector , LmL sedes , LmL sonu…

modus finalis

LmL

modus·finalis

modus finalis Bezeichnung für die spezielle Vortragsweise der Schlußnote (als langer Notenwert) — term that designates the special manner of…

neuma finalis

LmL

neuma·finalis

neuma finalis Bezeichnung für den melismatischen Schlußabschnitt einer Antiphon — term that designates the closing melismatic segment of an …

nota finalis

LmL

nota·finalis

nota finalis Bezeichnung für den melismatischen Schlußabschnitt einer Antiphon — term that designates the closing melismatic segment of an a…

pausa finalis

LmL

pausa·finalis

pausa finalis Bezeichnung für das Ende eines Stückes oder Kompositionsabschnitts — term for the end of a piece or compositional section [syn…

rector finalis

LmL

rector·finalis

rector finalis Bezeichnung für den ersten Ton (D) im Tetrachord der Finales — term for the first note (D) in the tetrachord of the finals [s…

sonus finalis

LmL

sonus finalis Finalis, Grundton (einer Kirchentonart) — final, fundamental pitch (of a mode) [s.IX] LmL Mus. ench. 5, 4: inferior quisque to…

subfinalis

LmL

sub·finalis

subfinalis -is f. vel m. Bezeichnung für den unteren Nachbarton der Finalis einer Kirchentonart — term that designates the lower neighboring…

Ableitungen von finalis (1 von 1)

finalisé

LDWB1

finalisé [fi·na·li·sẹ́] I vb.tr. mit etw. auf etw. abzielen II adj. (-sá, -sada) 1 zielgerichtet 2 zweckorientiert 3 anwendungsbezogen.