lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

nîdîg

ahd. bis Dial. · 5 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
5 in 5 Wb.
Sprachstufen
2 von 16
Verweise rein
5
Verweise raus
8

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

nîdîg adj.

Bd. 6, Sp. 1252
nîdîg
adj., mhd. nîdec, nhd. neidig; mnd. nîdich, mnl. nidich; ae. níðig (vgl. Bosw.-T., Suppl. S. 653). — Graff II,1032.
nid-ic: Grdf. Gl 2,50,60 (Jb). 3,5,4 (Voc.). Npgl 100,5 (nî-, -k); -ig-: nom. sg. m. -er O 5,23,113; nom. sg. n. -az 3,14,118; nom. sg. f. -iu Gl 2,767,37; gen. pl. m. -ir 1,784,30 (M, 2 Hss.); acc. pl. m. -e Npw De ps. gr. 1. — nidhigun: acc. pl. m. I 41,5/6 (zu -dh- der Pariser IsidorHs. vgl. Franck, Afrk. Gr.2 § 93). — nithigun: nom. pl. m. O 5,21,16.
Verstümmelt: .. ige: acc. pl. NpXgl 118 Epil. (= S. IX,13, vgl. K.-T. 10,481a,10; l. nîdige; .. ure Ausg. Piper).
von feindlicher Gesinnung gegenüber anderen Menschen: a) übelwollend, gehässig, auch mißgünstig: nidic [(der Abt) non sit turbulentus et anxius, non sit nimius et obstinatus, non] zelotypus (Hs. zelotivus) [et nimis suspiciosus, quia nunquam requiescit, Reg. S. Ben. 64] Gl 2,50,60 (vgl. z. gl. St. einsnel S 276,12 ‘zu heftigem Eifern neigend, heftig’). nidic iniquus 3,5,4. wanta nidigaz muat hazzot emmizen thaz guat, hazzot io thio guati thuruh ubarmuati O 3,14,118. harto nidiger githank, haz unses muates; bi thiu tharben uuir thes guates 5,23,113; — substant.: Neider: nidigir [sed ego in tali opere nec] aemulorum [meorum invidentiam pertimesco, Ep. can., Prol.] Gl 1,784,30 (6 Hss. abunstîg). nidigiu [salvia: nam saeva parentem progenies florum, fuerit ni dempta, perurit et facit antiquos defungier] invida [ramos, Walahfr., Hort. 338,82] 2,767,37. in dhes aeuuiste sitzit pardus mit gheizssinu, bauhnit dhea nidhigun chimenghide mit sundigem in cuius ovili pardus cum hedo accubat permixtim, scilicet subdoli cum peccatoribus I 41,5/6. dua thir ouh in muat thin, uuar thie huarera sin, luginara thanne joh nithigun alle O 5,21,16. scheinde sa an dem ersten cantico (salmen) daz er inuidos et contradictores (nîdige vnde widerredigi) vmbe daz selba werch habete NpXglNpw 118 Epil. (= S. IX,13, vgl. K.-T. 10,481a,10 = Npw De ps. gr. 1); b) schadenfroh: sament ubermuotemo . unde der fore nide anderro uueuuon sat uuerden nemag . neaz ih . alle superbi (ubermuote) sint inuidi (nidik) unde die uuerdent pasti malis aliorum. non saciati (keazzit mit andirro ungefuore noh kesatot) [vgl. omnis ergo superbus, invidus est, si invidus est, malis alienis pascitur, Aug., En.] Npgl 100,5.
Abl. nîdîgo.
2346 Zeichen · 101 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    nîdîgadj.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +1 Parallelbeleg

    nîdîg adj. , mhd. nîdec, nhd. neidig; mnd. nîdich, mnl. nidich; ae. níðig ( vgl. Bosw.-T., Suppl. S. 653 ). — Graff II,1…

  2. modern
    Dialekt
    nidig

    Elsässisches Wb. · +2 Parallelbelege

    nidig [nítik O. Bf. Uttenh. ; nítiχ Str. Betschd. Wörth Han. W.; níti Str. K. Z. Prinzh. ] Adj. zornig, bissig, übellaun…

Verweisungsnetz

12 Knoten, 11 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 2 Kompositum 7 Sackgasse 3

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit nidig

1 Bildungen · 0 Erstglied · 1 Zweitglied · 0 Ableitungen

Ableitung von nidig

nid + -ig

nidig leitet sich vom Lemma nid ab mit Suffix -ig.

nidig als Zweitglied (1 von 1)