Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
mios st. m. n.
st. m. n., mhd. mies, nhd. dial. bair. mies m. n. Schm. 1,1672, schwäb. mies n. Fischer 4,1660 f.; ae. méos m. n. (?); vgl. an. mýrr f. — Graff II,868 s. v. mos.
Mask.: mios-: nom. PL. -a Gl 2,441,10 (2 Hss.); -e 481,27.
Neutr.: mios: nom. pl. Gl 2,541,74; mies: dass. 484,49 (Sg 136, Gll. 9. oder 10. Jh.?). 561,24 (2 Hss.).
Nicht zu entscheiden: mios: nom. sg. Beitr. 73,218 (nach Gl 4,151,65; Sal. c); mies: dass. Gl 2,687,44. 3,220,33 (SH a1, 2 Hss.). 246,32 (SH a2, 2 Hss.). 302,37 (SH d). 303,49 (SH d). 320,33 (SH e). 326,24 (SH f). 337,32 (SH g, 3 Hss.). 338,58 (SH g, 3 Hss.). 349,12 (SH k). 512,15. 567,33. 582,35. 586,8. 607,34. 4,188,67 (2 Hss.). Amsterd. Beitr. 11,14,22. Hbr. II,124,30 (SH a1); dat. sg. -]a Gl 2,475,25. — mieis: nom. sg. Gl 3,319,38 (SH e, Prag, Lobk. 435, 12. Jh.; mit lat. Endg., verschr.?).
meos: nom. sg. Gl 2,340,21 (clm 6411, Hs. 9. Jh.; geheimschriftlich, d. h. wohl meos; Gl wohl wiederholt, vgl. in ders. Hs. Gl 4,248,1, so Steinm.). 4,248,1 (clm 6411, Hs. 9. Jh.; geheimschriftlich, d. h. meos, Steinm.); meis: dass. Thies, Kölner Hs. S. 173,5 (SH). 174,20 (SH).
Verschrieben (?): m:is: nom. sg. Gl 3,246,32 (SH a2, clm 2612, 12. oder 13. Jh.; 1 aus Rasur; nach Steinm. wohl aus moes, vgl. Gl 3,244,25 s. v. mos); hierher auch (?): muos: dass. 33 (SH a2, Berl. lat. 8° 93, 12. Jh.; vgl. die Parallelhss.); mis: dass. 278,19 (SH b, Adm. 269, Gll. 12. Jh. (?); oder als Verschr. zu mos (?), vgl. Ahd. Gl.-Wb. S. 422 u. Parallelhss.).
Unklar bleibt (s. 4): mies: nom. sg. Gl 3,44,47 (Leipzig Paulinus 106, 13. Jh.); mis: dass. 45,35 (clm 23496, 12. Jh.).
moes Gl 3,244,25 s. mos. 1) Moos (vgl. Marzell, Wb. 2,237): meos muscus [ohne Kontext, vgl. Anm.] Gl 2,340,21. miosa [omnicolor vitreas pictura superne tingit undas,] musci (Glosse: viriditates, vgl. PL 60) [relucent et virescit aurum, Prud., P. Petri et Pauli (XII) 40] 441,10 (1 Hs. dei gimusi). 481,27. 484,49. 541,74. 561,24. mies muscum (1 Hs. noch quod in silva nascitur, 2 Hss. ... crescit) [Hbr. II,367,150] 3,246,32. bisemo ł mies muscum 303,49. 320,33. 326,24. 349,12. Thies, Kölner Hs. S. 174,20. muscum ł muscatum bisemo odoramentum ł mies Gl 3,338,58. mies mufa (für muscus?) 512,15. 586,8. muscus 582,35. 607,34. 4,188,67 (1 Hs. noch herba mollissima ł musca ł musillus). 248,1. Beitr. 73,218 (nach Gl 4,151,65). tascus (l. tuscus, Steinm., für muscus?) Gl 3,567,33. mies muscus [zu:] muscosi [fontes et somno mollior herba, et quae vos rara viridis tegit arbutus umbra, Verg., E. VII,45] Amsterd. Beitr. 11,14,22. 2) Alge, Meergras: rietgras ł mies alga herba maritima [zu: immo ego sardoniis videar tibi amarior herbis, horridior rusco, proiecta vilior] alga (vgl. herba quae in mari nascitur, Serv.) [, si mihi non ... haec lux toto iam longior annost, Verg., E. VII,42] Gl 2,687,44. 3) Flaum, Wolle (von Pflanzen, Früchten, Tieren): miesa [post in patentes ille solitudines amictus hirtis bestiarum pellibus setisve tectus hispida et] lanugine [secessit (sc. Johannes der Täufer), horrens inquinari ac pollui contaminatis oppidorum moribus, Prud., H. ieiun. (VII) 63] Gl 2,475,25. mies lanugo; fructus maturus carduum ł lana terrae 3,302,37. 319,38. 337,32 (fructus cardui, maturus fehlt); hierher auch: mis lanugo fructus maturus carduum ł lana terrae 278,19 (vgl. Formenteil; oder zu mos 2; 2 Hss. mos); hierher wohl auch: mies lanugo 220,33 (darüber von jüngerer Hand kleȳherchin, Steinm.). Hbr. II,124,30. Thies, Kölner Hs. S. 173,5. 4) unklar: zu lat. turbiscus ‘Strauch’: mies troice (für turbicu(s)? Vgl. Diefb., Gl. 602a s. v. turbiscae) Gl 3,44,47 (andere Hss. stok, stûda, kurbiz; Ahd. Gl.-Wb. S. 416 als fraglich s. v. mios); zu lat. isca (wohl für esca vgl. Mlat. Wb. III,1385,59 f.) ‘Zunder’, auch ‘Zunderschwamm’, ein auf Bäumen lebender Pilz (oder zu 1?): mis iscam (vgl. Diefb. a. a. O. 310a) 45,35 (andere Hss. zuntar, zuntara, 1 Hs. mistil; Ahd. Gl.-Wb. S. 422 als fraglich s. v. mos: nach Gl.-Wortsch. 6,404 vielleicht zu mistil st. m.); beide im Abschn. Versus de arboribus.
Vgl. mos.