Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
markt st. m.
st. m., mhd. market, markt, nhd. markt; as. markat, mnd. market, mnl. marct; afries. merkede, market; ae. market; an. markaðr; aus spätlat. marcatus.
Belege im Nom. Sing., wenn nicht anders angegeben.
march-at: Gl 1,210,14 (K). 2,591,15. 3,124,36 (SH A, 2 Hss.). 61 (SH A). 4,281,26 (M; lat. abl.); dat. sg.? -]o 1,648,49 (M, 2 Hss.; -o beeinflußt von der Abl.-Form des lat. Lemmas, oder verschr.?); dat. pl. -]un 2,754,20 (-); -et: 3,124,36 (SH A). 60 (SH A; 2 Hss.). 209,48 (SH B). 56 (SH B). 238,4 (SH a2, 2 Hss.). Hbr. I,257,88 (SH A). 258,13 (SH A); -it: Gl 3,124,37 (SH A); dat. sg.? -]o 1,648,50 (M; -o beeinflußt von der Abl.-Form des lat. Lemmas, oder verschr.?). — marc-at: Gl 1,648,49 (M, lat. abl.). 2,158,31 = Wa 83,12. 388,3 (2 Hss.). 392,40. 490,69. 504,12. 532,10. 539,66. 554,35. 4,206,52; -ade: dat. sg. Mayer, Griffelgl. S. 59,217 (Vat. Ottob. lat. 3295, Gll. 9. Jh. (?); lat. acc. sg.); -et: Gl 3,124,37 (SH A; -k-). 61 (SH A; -k-); -it: 62 (SH A; -k-); marct: 4,81,52 (Sal. a1).
Verschrieben: marchot: Gl 1,210,14 (Ra; -o- Angleichung an ein ôn-Verb (?), so Splett, Stud. S. 298 f.); markirt: 761,22 (lat. abl.); marzat: 2,591,54 (vgl. oben Gl 2,591,15 in ders. Hs.); verstümmelt: ..atu..: dat. pl.? Nievergelt, Glossierung S. 489,595 (zu Gl 2,754,20). 1) Marktplatz, Markt: marchat chaufit mercatur (mercator Ra; wohl mit mercatus verwechselt, so Splett, Stud. S. 298) conparator Gl 1,210,14. marcat [Syrus negotiator ... byssum, et sericum, et chodchod proposuerunt in] mercatu (1 Hs. -o, 3 Hss. -rio) [tuo, Ez. 27,16] 648,49. 4,281,26 (Hs. mercario). marcat [sunt ... nomina in singulari numero alterius generis et alterius in plurali, ut ... locus iocus] forum [Don., Ars 375,31] 2,158,31 = Wa 83,12. marcat [barbaras] forum [per omne tortor exercet manus, Prud., P. Calag. (I) 47] 388,3. 392,40. 490,69. 504,12. 532,10. 539,66. 554,35. 591,15. marzat [Ianiculum cum iam madidum, fora,] rostra [, suburram cerneret eluvie sanguinis adfluere, Prud., P. Hipp. (XI) 45] 591,54. marchet forum (2 Hss. -us) a fando [Hbr. I,257,88] Gl 3,124,36. Hbr. I,257,88. marchet forum Gl 3,209,48. marchet forum ocium vel locus ludi [Hbr. II,302,58] 238,4. marchet item mercatum a commercio nominatum 124,60. Hbr. I,258,13. marchet mercatum Gl 3,209,56. marct nundina locus mercati 4,81,52. marcade [melius expetit quis ecclesiasticum quam] forense [iudicium, Halitg., De vitiis 3,5 p. 678 B] Mayer, Griffelgl. S. 59,217 (zur substant. Übers. lateinischer Adj. in der Hs. vgl. ebda. S. 143); spez.: Fleischmarkt: markirt [omne, quod in] macello [vaenit, manducate, 1. Cor. 10,25] Gl 1,761,22 (1 Hs. mErkat). 2) Verkaufsstelle, Laden: marchatun [tum demum clericus necessitate conpulsus ... e proximis] tabernis [bigerricam vestem ... rapit, Sulp. Sev., Mart. 2,1 p. 181,19] Gl 2,754,20. Nievergelt, Glossierung S. 489,595 (zu Gl 2,754,20). marcat pandocium Gl 4,206,52.
Komp. fleiscmarcât, jârmarkat; Abl. markatlîh.
Vgl. merkat.