lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

gilenti

nur ahd. · 3 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
3 in 3 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
4
Verweise raus
11

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

gilenti st. n.

Bd. 5, Sp. 813
gilenti
st. n., mhd. gelende, nhd. gelände; as. gilenti (s. u.). — Graff II,236.
ki-lent-: acc. sg. -i Gl 1,321,42 (Sg 295, 9. Jh.); gi-: acc. pl.? -i 2,496,53 (2 Hss.) = Wa 84,30; ge-: nom. sg. Gl 2,767,15; -lente: dass. 3,255,36 (SH a 2, 2 Hss.).
ge-lend-: nom. sg. -i Gl 4,202,33 (sem. Trev., 11./12. Jh.). [Wa 23,5 (Werd. Heber.);] gi-: dass. -e Gl 3,117,37 (SH A, 2 Hss., 1 Hs. -e angehängt); ge-: dass. -e 36 (SH A, 3 Hss., 1 Hs. -e angehängt). 351,27 (-e angehängt). 380,34. 407,13 [HD 2,27]. Hbr. I,230,427 (SH A); nom. pl. -e Gl 2,38,50. NpNpw Cant. Abac. 17. Np 84,13; -lend: nom. sg. Gl 3,117,37 (SH A; -n- über verschmiertem Buchstaben).
Verschrieben, verstümmelt: ge-len: nom. sg.? Gl 3,212,43 (SH B; l. gelende, vgl. Hbr. II,88,8); -le.: gen. sg. 2,767,1 (Vat. Pal. 1519, 10. Jh.; l. gelende, Steinm.).
lenti Gl 4,158,41 s. ?lenti.
(landwirtschaftlich nutzbares) Land(stück), Landbesitz, -fläche (vgl. Tiefenbach, Fluren S. 301 f., Polenz, Landschafts- u. Bezirksn. S. 25): gelende [sic spargere] rura [, nolle carere fuit; quid enim substantia prodest, quae servata perit? Ar. I,396] Gl 2,38,50 [das lat. Wort, zu dem die Gl. gehört, fehlt durch den Schnitt, vgl. Steinm., Anm. z. St.; vor der Gl. wohl ag ausrad., vgl. ebda.). gilenti [tunc lolium lappasque leves per adultera] culta [ferre malignus ager glebis male pinguibus ausus triticeam vacuis segetem violavit avenis, Prud., Ham. 216] 496,53 = Wa 84,30. gelende ruris [enim quaecumque datur possessio, seu sit ..., non negat ingenuos holerum progignere fructus, Walahfr. 335,4] 767,1. gelende rus incultus ager inde rusticus [Hbr. I,230,427] 3,117,36. Hbr. I,230,427. gelende rura Gl 3,212,43 (im Abschn. De hortis et agris). rus villa rustica vel gelente [Hbr. II,446,159] 255,36. gelende arvum rus 351,27. arvum 380,34. rus 407,13 [HD 2,27]. fundus 4,202,33. [an Uerinon thiu kirica endi al that gelendi Wa 23,5.] dannan berent iro uuuochar unseriu gelende terra nostra dabit fructum suum Np 84,13; ferner: NpNpw Cant. Abac. 17 (arvum); — Gartenfläche (am Haus): gelenti [(wenn nach dem Winter alles zu grünen anfängt) atriolum, quod pro foribus mihi parva patenti] area [vestibulo solis convertit ad ortum, urticae implerunt, Walahfr. 336,33] Gl 2,767,15; — besiedeltes Land: kilenti [quod si quis peregrinorum in vestram voluerit transire] coloniam [, et facere Phase domini ... eritque sicut indigena terrae, Ex. 12,48] Gl 1,321,42 (zu colonia vgl. Mlat. Wb. II,882 f.).
Komp. frî-, niuuuigilenti.
2545 Zeichen · 122 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    gilentist. n.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +2 Parallelbelege

    gi- lenti st. n. , mhd. gelende, nhd. gelände; as. gilenti ( s. u. ). — Graff II,236. ki-lent-: acc. sg. -i Gl 1,321,42 …

Verweisungsnetz

12 Knoten, 12 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 2 Kompositum 9 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit gilenti

3 Bildungen · 0 Erstglied · 3 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von gilenti 2 Komponenten

gil+enti

gilenti setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

gilenti als Zweitglied (3 von 3)

frīgilenti

KöblerAhd

frī·gilenti

frīgilenti , st. N. (ja) nhd. „Freigelände“, Herrenland, Herrengut, Land das zum herrschaftlichen Hof gehört ne. lord’s domain ÜG.: lat. (te…

niuwigilenti

KöblerAhd

niuwi·gilenti

niuwigilenti , st. N. (ja) nhd. Neuland, Rodung, gerodetes Land, neues Ackerfeld, neues Ackerland, Neubruch ne. new land, cleared woodland Ü…