lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

VÜRBE

nur mhd. · 3 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

BMZ
Anchors
5 in 3 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
8
Verweise raus
9

Eintrag · Mhd. Wb. (Benecke/Müller/Zarncke)

VÜRBE swv.

Bd. 4, Sp. 446b
VÜRBE swv. reinige, putze, fege. ahd. furbju, -êm Graff 3,680. vgl. franz. fourbir, engl. to furbisch.
a. ohne object. daʒ fiur daʒ brennet u. fürwet u. machet warm Griesh. pred. 1,34.
b. mit transitivem accusativ. dorn unt brâmen îlt er ûʒ prechen: den accher er furbte Genes. fundgr. 24,31. wol gevürbet sint ir kepelîsen Nith. 7,2. — der wart gefürwet u. geliutert von aller der unreinekeit Griesh. pred. 2,119. sô im der mage gefurbet werde mit der spîe fundgr. 1,322,31. — der hab alle unser sünde ab uns gevürwet Griesh. pred. 1,131. der den stoup unt den mist furbte von des bildes wæte jüdel 132,75 erzenîe di di swarzen coleram ûʒ im furbe fundgr. 1,324,28.
c. mit reflexivem accusativ. dehein sterne ist sô lieht, ern fürbe sich (schneuze sich) etswenne das schönste muß bisweilen geputzt werden W. Wh. 322,19. vgl. Gr. d. mythol. 685.
849 Zeichen · 43 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 1050–1350
    Mittelhochdeutsch
    VÜRBEswv.

    Mhd. Wb. (Benecke/Müller/Zarncke) · +4 Parallelbelege

    VÜRBE swv. reinige, putze, fege. ahd. furbju, -êm Graff 3,680. vgl. franz. fourbir , engl. to furbisch . a. ohne object.…

Verweisungsnetz

8 Knoten, 11 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 4 Kompositum 3 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit vuerbe

21 Bildungen · 19 Erstglied · 0 Zweitglied · 2 Ableitungen

vuerbe‑ als Erstglied (19 von 19)

vürbesihtec

BMZ

vuerbe·sihtec

vürbesihtec , vorbesihtec adj. vorsichtig. kint selten fürbesihtic sint Trist. 300. vorbesihtic das. 7914. Jerosch. 25. b. vgl. Pf. Germ. 5,…

vürbesorgunge

Lexer

vuer·besorgunge

vür-besorgunge stf. er wolt ouch ûsz erweln von den brüedern einen zu einem abt, von des fürbesorgunge die andern würdent geordenet und geri…

vürbëte

Lexer

vuer·bete

vür-bëte stf. gesuch, bitte Chr. 11,486 anm. 3 ( 1485 ) ; md. vor bete, fürbitte Heinr. 1812. Germ. 20,34. vgl. vürbite.

vürbetrehtec

BMZ

vuerbe·trehtec

vürbetrehtec adj. vorbedacht. got, dîn vürbetrehtige meisterschaft hât bilde ûʒ nihte gegoʒʒen MS. H. 3,414. a.

Ableitungen von vuerbe (2 von 2)

ervürbe

BMZ

ervürbe adj. reinige. du muost dînes herzen garten ervürben unde erjeten gar, daʒ er unkrûtes stande bar Ls. 3,48. nu ervurbte si diu guote …

gevürbe

BMZ

gevürbe swv. reinige. sît dich ungelücke mach gefürwen von allen dînen sünden Griesh. pred. 2,30. vgl. 1,131.