lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

gallina

nhd. bis lat. · 3 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
3 in 3 Wb.
Sprachstufen
3 von 16
Verweise rein
2
Verweise raus
1

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

gallina f.

Bd. 4, Sp. 607
gallina, -ae f.script.:calina: MLWPaulin. Aquil. c. Fel. 3,6 l. 26.gelina: MLWl. 45.galina: MLWMLWMLWl. 42. 43. p. 608, 6. al.?metr. -lĭn-: MLWRegimen san. Salern. 81. avis (femina) generis gallinacei(weibliches) Huhn, Henne (plur. [sing. sensu collectivo: MLWl. 63] de genere gallinaceo: MLWMLWMLWMLWMLWMLWl. 47. 49. 64. 65. 66. 67. saepe): 1 gener.: a de avibus domesticis: α proprie: MLWLex Sal. Pipp. 7,6 si quis coccum aut -agallina (galina D9) furaverit. MLWDyasc. p. 94a fimus galinarum ... colicis medetur. MLWChart. Lux. II 156 p. 174,17 nos debemus habere de tredecim gelinis unam de terragio. MLWFrid. II. MLWImp. art. ven. 1 p. 57,20 aliquarum avium sola femina cubat ..., precipue illarum ..., quales sunt -egalline, bistarde, pavones et plures alie. MLWAlbert. M. animal. 1,48 quaedam (sc. aves) ... sunt multi coitus ..., sicut perdices et -aegallinae et columbae. 2,73 galli et -aegallinae domesticae sine caudis aliquando nascuntur (6,3). persaepe.in nomine loci: MLWCatal. pont. Rom. (MGScript. XXIV p. 84,18; s. XI.) Iohannes ... de regione G-asGallinas albas. β in imag. et per compar.: MLWHugeb. Willib. 6 p. 106,7 ut -agallina, que sub alis solet tegendo suos enutrire fetos (cf. Vulg. Matth. 23,37). MLWEkkeh. IV. bened. I 38,135 quadragenos Otmar -agallina (i. abbas monasterii s. Galli) fit annos. MLWBerth. Ratisb. serm. 17 p. 90,5 quorundam corda sunt quasi carnes veteris -aegallinae incubantis eqs. MLWSalimb. chron. p. 537,19 Gallicana -agallina. p. 545,1 -agallina orientalis (de re v. R. M. Kloos, DtArch. 13. 1957. p. 151sqq.). al. b de variis avibus (Galliformibus q. d.; fere respectu generis avium; de sola avi femina: MLWMLWl. 67. 68): MLWDiaeta Theod. 79 -egalline rusticę et anseres humidiores sunt. MLWAlphita O 31 ornix est perdix et quandoque ponitur pro -agallina silvestri. MLWFrid. II. MLWImp. art. ven. 1 p. 67,32 que (aves) dicuntur -egalline de India (v. notam ed.). MLWAlbert. M. animal. 6,3 quaedam sunt -aegallinae, quae Adriani regis vocantur et aput nos dicuntur -aegallinae magnae. 17,5 quoddam genus -arumgallinarum, quae vocantur -aegallinae Deiamos regionis. 23,119 haec avis (i. fasianus) -amgallinam habet minoris decoris. 23,133 -agallina ... pavonis de decore pavonis non habet nisi coronam capitis eqs. ibid. al. 2 alch. in nomine ficticio: MLWAlleg. sapient. 11 p. 474a,34 philosophorum ova fugientia insunt, quae omnia ... in spiritus vertuntur, quare -aegallinae ovum nuncupaverunt. 3 bot. in nominibus plantarum: [] a morsus -ae:gallinae α Anagallis arvensis L.Ackergauchheil (cf. Marzell, Wb. dt. Pflanzennam. I. p. 253sqq.; ?interdum i. q. Stellaria media L. ?Gewöhnliche Vogelmiere [cf. Marzell, Wb. dt. Pflanzennam. IV. p. 495sqq.], e. g. MLWMLWl. 11. 12; cf. et MLWMLW p. 609, 13. 610, 44): MLWRoger. Salern. chirurg. 1,596 accipe succum rute et ⌊morsum galine⌋ (morgalline M a. corr., morgilline J), cuius flos est rubeus. MLWGloss. Roger. III 787 morsus -egalline et aritaria ... faciunt urinam reddere. 839. MLWAlphita I 10 ipia est morsus -egalline, huius due sunt species, maior et minor. MLWAlbert. M. animal. 22,74 in ... aqua apium vel elleborus vel myr, quod alio nomine morsus -aegallinae vocatur, sit decoctum ...; emplastrum factum cum suco morsus -aegallinae ... apponatur (v. notam ed. ad lineam). v. et vol. I. p. 607,29. β morumMaul-, Brombeere: MLWGloss. Salern. p. 8a,24 morsus -egalline, morum. b pes -aegallinae i. q. gallicrusHahnenfuß: MLW p. 610, 44.Staub
3572 Zeichen · 221 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 15.–20. Jh.
    Neuhochdeutsch
    gallina:

    Grimm Quellenverz.

    gallina: mala gallina s. Abraham a santa Clara centi-folium.

  2. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Gallīna

    Meyers Konv.-Lex. (1905–09)

    Gallīna , die Henne.

  3. Latein
    gallinaf.

    Mittellateinisches Wb.

    gallina , -ae f. script.: calina: MLW Paulin. Aquil. c. Fel. 3,6 l. 26. gelina: MLW l. 45. galina: MLW MLW MLW l. 42. 43…

Verweisungsnetz

6 Knoten, 3 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 3 Sackgasse 3

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit gallina

9 Bildungen · 6 Erstglied · 2 Zweitglied · 1 Ableitungen

Zerlegung von gallina 2 Komponenten

gall+ina

gallina setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

gallina‑ als Erstglied (6 von 6)

gallinaceus

MLW

gallinaceus (-atius, -cius), -a, -um. script.: gali-: MLW l. 21 . -nc-: MLW l. 26 . 1 adi.: a gener. i. qui gallinarum est, ad gallinas pert…

*gallinanus

MLW

gallin·anus

? * gallinanus , -a, -um. gallinaceus, pullinus – von Hühnern stammend, Hühner- : MLW Benven. Graff. ocul. B 25 p. 44,20 faciebamus ungentum…

gallinarium

MLW

gallinarium , -i n. cavea gallinarum – Hühnerstall : v. MLW l. 67. Staub

gallinarius

MLW

gallin·arius

gallinarius , -i m. 1 gallus castratus, capo – Kapaun : MLW Hildeg. phys. 6,14 (cod. G) sensibilitatem ..., quam gallus habet, -us gallinari…

*gallinator

MLW

gallina·tor

* gallinator (gali-), -oris m. in cognomine fort. i. qui gallinas alit, vendit, fartor, pullarius – viell.: Hühnerzüchter, -händler, -stopfe…

gallina als Zweitglied (2 von 2)

*archigallina

MLW

archi·gallina

* archigallina , -ae f. gallina exquisitior — erstklassiges Huhn : MLW Bernold. Wat. chron. 28 commune legumen, fercula non digniora, non ar…

Küchlein (Gallina)

Wander

kuechlein·gallina

Küchlein (Gallina) Küchlein (Gallina). 1. Besser heut' ein Küchlein als morgen ein Huhn. – Reinsberg IV, 15. Die Hebräer: Ein kleiner Kürbis…

Ableitungen von gallina (1 von 1)

Gallīnae

Meyers

Gallīnae , Ordnung der Vögel: Hühnervögel (s. d.).