lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

firfuoren

nur ahd. · 2 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
2 in 2 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
3
Verweise raus
5

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

firfuoren sw. v.

Bd. 3, Sp. 1350
firfuoren
sw. v., mhd. vervüeren, nhd. verführen; mnl. vervoeren. — Graff III, 595 f.
fer-fuorr-: 1. sg. conj. -e, -o Gl 1,810,10 (M); fir-fuor-: 3. sg. -it Gl 2,681,43; 1. sg. conj. -e 1,761,34; fer-: 3. sg. -et Nb 169,11 [181,29]; 2. sg. prt. -tost Np 79,9; 3. sg. prt. -ta Gl 2,693,16; 3. pl. prt. -ton Np 45,3; part. prt. -et 108,10; uer-: 3. sg. -et 51,7; fer-furent: 3. pl. Gl 2,236,18 (Rc). — fir-uuorre: 1. sg. conj. Gl 1,810,11 (M, 2 Hss., 1 Hs. -vuo-); far-uuor-: 3. sg. prt. -ta 2,649,34 (-vuo-); fir-: dass. -ta 1,600,60 (M, 3 Hss., davon clm 18 140 in beiden Teilen, -vuo-, 1 Hs. -uvo-); 3. pl. prt. -tun 625,15 (M, 2 Hss., -uvo-, -vuo-). Festschr. Leid. S. 95,19 (M, -vvo-, -vn); fer-: 1. sg. conj. -e Gl 1,761,34; uir-: 2. sg. -is 679,35 (M, 4 Hss., 1 Hs. -uvo-, 1 -vuo-, 3 Hss. vir-); ver-: part. prt. acc. sg. m. -ten 658,21 (M, -uvo-); uir-wirst: 2. sg. 679,37 (M, 12. Jh., = uirvvirst oder verschr. aus uirvvrist?); fir-uor-: 1. sg. conj. -e 800,11 (M, clm 14 689, 11./12. Jh.); 3. sg. prt. -ta 600,61 (M).
Verschrieben: uir-vvist: 2. sg. Gl 1,679,37/38 (M, 13. Jh.); fir-uorht-: 3. sg. prt. -a 600,62 (M, 12. Jh.); nir- (12. Jh.), inr- (13. Jh.): dass. -e 601,1 (M).
etw., jmdn. von einem Ort, einer Stelle an eine(n) andere(n) bringen, schaffen, führen, etw. versetzen: a) zu, in etw. hin(ein)führen, -bringen, -schaffen: feruuore [si habuero omnem fidem ita ut montes] transferam [1. Cor. 13, 2] Gl 1,761,34. 810,10; m. Richtungsangaben (aba, fon(a) + Dat., in, lat. ad + Akk., zi + Dat.): so die berga ferfuoret uuerden in des meres herza transferentur montes in cor maris Np 45,3 (Npw firuuerfan), ähnl. ebda. (Npw uuerfan); m. abfälligem Nebensinn; etw. zum Schlechten führen, etw. verkehren: ferfurent [cum (sc. coniuges) propagationis articulum in usum] transferunt [voluptatis, Greg., Cura 3,27 p. 80] Gl 2,236,18. (tero liuto irredo) ferfuoret iz (das von Natur Ungeteilte) aba demo uuaren . unde demo durhnohten . ze demo lukken . unde demo undurnohten (error humanus) traducit a vero atque perfecto ad falsum . imperfectumque Nb 169,11 [181,29]; in einen anderen Zustand bringen, versetzen: siniu chint uuerden in ungeuuisheite ferfuoret nutantes i. incerti quo eant transferantur filii eius Np 108,10; b) etw., jmdn. von einem Ort an einen anderen wegführen, fortbringen, -schaffen, jmdn. verschleppen: firuvortun [iam decem tribus Israel Assyrii in Medos] transtulerant [Jer., Prol.] Gl 1, 625,15. Festschr. Leid. 95,19. veruvortun [diceret eum (sc. Ezechiem) de Chaldaea in Iudaeam fuisse] translatum [Dan., Prol.] Gl 1,658,21. faruvorta [ferus omnis Iuppiter Argos] transtulit [Verg., A. II, 327] 2,649,34. 693,16, m. Adv. ferro u. Präp. fon(a) + Dat.: (Gott) uerfuoret dih ferro fone sinemo gezelte emigrabit te de tabernaculo suo Np 51,7; refl. aufzufassen (vgl. thanafuoren 3) als sich hinwegbegeben, sich verziehen ist wohl: firvuorta (sc. sih ?) migravit [Medemena, Is. 10,31] Gl 1,600,60; c) etw. fort-, wegnehmen: firfuorit [omnia] fert [aetas, Verg., E. IX, 51] Gl 2,681,43; bezogen auf Sünden: vergeben: viruvoris [(qui)] transis [peccatum reliquiarum hereditatis tuae, Mich. 7,18] Gl 1,679,35 (clm 22 201 ubarfaran als Vok.-Übers.); d) etw. von einem anderen Ort herbeibringen, -schaffen: von Gewächsen: verpflanzen, m. ûzar + Dat.: vuinegarten uzzer Egypto ferfuortost du vineam ex Egypto transtulisti Np 79,9.
Abl. firfuorida.
3468 Zeichen · 158 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    firfuorensw. v.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +1 Parallelbeleg

    fir- fuoren sw. v. , mhd. vervüeren, nhd. verführen; mnl. vervoeren. — Graff III, 595 f. fer-fuorr-: 1. sg. conj. -e, -o…

Verweisungsnetz

10 Knoten, 8 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 2 Kompositum 8

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit firfuoren

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von firfuoren 2 Komponenten

fir+fuoren

firfuoren setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

Keine Komposita gefunden — firfuoren kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „firfuoren". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 15. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/firfuoren/awb?formid=F03118
MLA
Cotta, Marcel. „firfuoren". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/firfuoren/awb?formid=F03118. Abgerufen 15. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „firfuoren". lautwandel.de. Zugegriffen 15. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/firfuoren/awb?formid=F03118.
BibTeX
@misc{lautwandel_firfuoren_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„firfuoren"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/firfuoren/awb?formid=F03118},
  urldate      = {2026-05-15},
}