Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
feldkumil st. m.
st. m., mhd. veltkümel, nhd. feldkümmel; das 2. Komp.glied aus lat. cumīnum entlehnt; zu -l für -n als Dissimilation vgl. Schatz, Ahd. Gr. § 277, Marzell, Wb. 1,858. — Graff IV, 399 f. s. v. feldkumi.
Nur im Nom. Sing. belegt.
veld-kümel: Gl 3,110,18 (SH A, clm 23 796, 15. Jh.).
velt-chumel: Gl 3,110,17 (SH A). 478,48 (2 Hss., 12. Jh., davon 1 Hs. -v-); -kumil: 110,17 (SH A, 2 Hss., davon 1 Hs. -v-). 5,36,76 (SH A); -kumel: 3,540,28 (13. Jh.). 545,2 (13. Jh.). 554,13 (clm 615, 14. Jh.). 566,27 (ebda.); welt-: 526,57 (ebda.; zu uu- vgl. Schatz, Ahd. Gr. § 166).
velt-kmel: Gl 3,519,6 (clm 9607, 14. Jh.).
uelth-kumil: Gl 3,110,19 (SH A, Eins. 171, 12. Jh.).
Mit geschwundenem Dental zwischen Konsonanten (vgl. Gröger § 126,2 c γ): wel-ciumil: Gl 4,357,19 (clm 5125, 13./14. Jh.).
velt-chumile: Gl 4,30,40 (clm 22 201, 12. Jh.); ist die Endung durch -quenala, -le beeinflußt? Vgl. auch Zfd Wortf. 6,185.
Verschrieben: vetl-kumil: Gl 3,539,16 (Vat. Pal. 1259, 13. Jh.); -kumel: 531,43 (clm 615, 14. Jh.). Verstümmelt: velt-ch..l: Gl 4,366,7 (mus. Brit. Arund. 283, 12. Jh.; l. veltchumil, Steinm.). 1) Wiesen- oder Feldkümmel, Carum Carvi L. (vgl. Hegi V, 2,1182 ff., Marzell, Wb. 1,856 ff., Fischer, Pfl. S. 263): veltchumel cireo Gl 3,110,17 (1 Hs. feldkumih, 1 feldkumi). 5,36,76. careo 3,478,48. 4,357,19. cureo 3,519,6. circe 526,57. 540,28. 554,13 (1 Hs. uuildkumil). caru 539,16 (vgl. Beitr. (Halle) 85,241). veltchumile agaricum (vgl. Mlat. Wb. 1,371 f.) 4,30,40 (vgl. o. Formenteil). 2) Bez. für den Quendel, Feldthymian, Thymus serpyllum L. (vgl. Hegi V, 4,2308 ff., ZfdWortf. 6,185): veltquenle v (= vel) veltchumil serpillum (Hs. De serpillo) [Macer Flor. XXXIX Überschr.] Gl 4,366,7. vetlkumel serpillum 3,531,43. 545,2 (1 Hs. quenala). 566,27 (1 Hs. feldkumih).