fatum

fatum, -i n. (-a, -ae f.: MLWMLW p. 100, 7. 18).script. va- (per contam. c. vates, ut vid.): MLW p. 100, 2.saepe usu plur.confunditur c. factum: MLWMLWMLWMLW p. 100, 8. 27. 48. 65. al. I dictum, verbum – Ausspruch, Wort: A in univ.: MLWAbbo Sangerm. bell. 2,592 haec ubi -afata (fate P¹; gloss.: dicta) receperunt probitate neglecti, exultant hilares. B sententia, decretum, numen – (Schicksals-)Spruch, Beschluss, Wille: MLWWalth. Spir. Christoph. II 1,83 dura ... -afata trium pariter gemuere (sc. dei) sororum (i. Parcarum). MLWNicol. Biber. carm. 857 qui (rex) per -afata deorum in bello cecidit. C statutum, norma – Vorschrift, Verordnung: MLWVita Wern. Merseb. 2 p. 246,28 aliis ... ecclesiastica iudicia dominum apostolicum aequi ponderis statera librare iuxta -afata (scita var. l.) canonum approbantibus. D oraculum, vaticinium – Orakel, Prophezeiung: MLWOtloh. hymn. 7,31 (AnalHymn. 50 p. 328) dies ille complebit vata Sibyllae. II εἱμαρμένη, destinatio, condicio, sors – Schicksal, Bestimmung, Geschick, Fügung: A strictius: 1 gener.: a proprie (interdum per prosop., e. g. MLWMLWl. 10. 12): MLWHugeb. Willib. praef. p. 87,16 pedagogus ... fide robustus, -afata (-ofato var. l.) fortunatus. MLWWalahfr. Wett. 76 recto cursu -isquefatisque (factisque R) secundis ... responsa ... tulit (sc. Haito). MLWAdam gest. 2,67 inviderunt nobis -afata, ne diu frueremur ... pastore. MLWAnnalista Saxo a. 1125 p. 585,4 speciali quodam -ofato, quo Cesar Iulius usus, vincebat Lotharius. MLWCarm. de Frid. I. imp. 1040 tedas -afata repellunt. 1920 da, pater, augurium venturaque -afata revela. persaepe. b meton. de deabus -umfatum dispensantibus: α de Furiis: MLWErmenr. ad Grim. 25 p. 563,35 ut longo tempore in tali balneo (i. Styge) sedeat Vergilius, -afata sua, quę et Furię dicuntur, id diiudicant: Allecto, Thesyphoneh et Megera. β de Parcis: MLWGesta Bereng. 1,4 quos (tyrannos) Lachesis (gloss.: una e -is;fatis interpretatur autem Lachesis sors) ... damnavit Averno. MLWRahew. flosc. 4,82 tribuunt ... data tibi, Pluto sacer, tria -afata. 4,147 tres ... seu Parce seu -afata. 2 theol. et philos.: a in univ.: MLWTheod. Trev. transl. Celsi 12 nihil fit ... sine caussa; non enim hoc -umfatum, sed dispositio divina esse creditur – quia catholicis auribus -umfatum abhorret, – quamvis aliud occurrerit, praeterquam quod intendebatur. MLWAlfan. premn. phys. 39,4 p. 124 omnium, quae facta sunt, vel Deum dicunt esse causam vel necessitatem vel -umfatum (factum var. l.; PG 40,761^B εἱμαρμένη) vel naturam vel eventum vel ipsum sponte. MLWAlbert. M. phys. 2,2,19^capit. quid sit -umfatum et quod ipsum esse non est negandum. caus. univ. 1,4,6 p. 51,77sq. hymarmenes ... est idem, quod quidam Latinorum -umfatum dicunt, et differt a fortuna, quia -umfatum est tota causarum implexio. saepe. b praedestinatio – Vorherbestimmung: MLWGodesc. Saxo fragm. p. 14,17 ut nemo nisi necessitate inmutabili unius (sc. praedestinationis) neque ad iustitiae meritum neque ad finem eius ... possit pervenire, nemo nisi alterius necessitate -ifati (fari cod.) nec in meritum impietatis nec in eius terminum ... compellatur cadere. B latius: 1 malum, afflictio – Unglück, Heimsuchung: MLWEpist. Meginh. 21 p. 215,32 illud ... -umfatum, si dici fas est, quo ego ... in dicessione vestri acceptus sum, ... me ... miserrimum persequitur.de tormentis: MLWWalth. Spir. Christoph. II 5,125 quanta tuam vicerunt -afata sodalem. al. 2 finis (vitae), terminus – (Lebens-)Bestimmung, Ende (plerumque i. q. mors – Tod, e. g. MLWMLWMLWl. 46. 48. 49sqq.): MLWWalahfr. carm. 70,1 lector, subsiste parum, lege verba sepulti, ut tua praecautus -afata videre queas. MLWHelm. chron. 49 p. 96,13 cum ... regem ... -afata sustulissent, Nicolaus ... regnum obtinuit. MLWFrid. II. MLWImp. epist. B 1 p. 419,26 ut ... grata vivat eius (nepotis) post -afata (facta var. l.) memoria (MLWChart. Basil. C II 4 p. 4,17. al.). al.locut. in -afata labi, (con-confatum, de)cedere, migrare i. q. mori – sterben: MLWBalder. Alber. 15 p. 251,39 communi mortalium sorte in -afata lapsus est imperator. MLWConst. imp. I 227,1 ipse (Wernherus) in -afata concessit. MLWChart. Turic. 1365 postquam in -afata migravero. MLWChart. Welt. 7 quecumque ... iiii^or personarum in -afata decesserit. MLWCaes. Heist. Engelb. 1,3 p. 239,9 in -afata cedens Theoderico ... sedem reliquit Bruno. al. 3 de rebus i. q. occasus – Ende, Untergang: MLWHraban. carm. 21,9 grammata sola carent -ofato mortemque repellunt. MLWRahew. gest. 3,4 p. 169,26 Bolizlaus ... rebus suis ultimum -umfatum cernens imminere ..., ut sub iugum Romanae ditionis ... recipi mereretur, postulavit. III ordo, natura – Ordnung, Natur: A motus, processus – Lauf: MLWCarm. de temp. rat. 404 cursu sideris concordantia -afata proferunt flumina cursim. B ratio, genus vitae – Lebensordnung, -weise: MLWWalahfr. Mamm. 19,22 feras nuper quibus artibus, edic, legibus a propriis aliena ad -afata vocasses. MLWPoeta Saxo 2,368 iuvenis ... genitoris -afata (facta codd.) secutus contemplativę susceperat otia vitae.Staub