lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

confiteor

mhd. bis lat. · 6 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
6 in 6 Wb.
Sprachstufen
3 von 16
Verweise rein
4
Verweise raus
9

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

confiteor

Bd. 2, Sp. 1339
confiteor, -fessus sum, -ereconfiteri. MLWscript.: cun-: MLWPontif. Rom.-Germ. 115,4 (Studi e Testi 227. 1963) MLWcod. P. MLWpartic. MLWperf.: -fes(us): p. 1340,57.68. adde MLWChart. Bund. 479. MLWibid. MLWal. -fex(us): p. 1341,66. MLWform. MLWact.: p. 1340,3. 43. 1341,26. 40. 1342,14. usu MLWpass.: ?MLWpraes. MLWinf.: p. 1341,26. MLWperf. MLWpartic.: p. 1340,23sqq. 46. 1342,43sqq. 1343,19sqq. confunditur MLWc.: conficio: p. 1341,42. adde MLWHugeb. Wynneb. 12 -ens (confitiens MLWvar. l.). converto: MLWLex Baiuv. 14,5 -ssus est (conversus fuerit MLWvar. l.). MLWCapit. reg. Franc. 252,43a -ssi fuerint (conversi MLWvar. l.). MLWstruct. notabiliores: gen. partit.: p. 1340,41. cum vice MLWdat. personae: p. 1341,59. MLWacc. MLWc. MLWconi. vice MLWinf.: p. 1340,72. adde MLWChart. Bund. 710. nom. MLWc. MLWinf.: p. 1340,29. quia: p. 1340,4. ut: p. 1340,36. si: p. 1340,48. utrum ... an: MLWCapit. reg. Franc. 306,17. fateri, profiteri, concedere, (per confessionem) exhibere, patefacere(ein)bekennen, sich bekennen (zu), (ein-, zu)gestehen, zugeben, (durch ein Bekenntnis) dartun, kundtun, offenbaren (cf. MLWGloss. I 735,51 St.-S. -baturconfitebatur iah. 743,76 -ssusconfessus est gihiez abd giliez ce biiach o): I gener.: A strictius: MLWPass. Leod. 14 (MGMer. V p. 296,13) ut non solum dixisse, sed cur etiam de Dei famulo tam gravia cogitasse voce publica -retconfiteret (-returconfiteretur MLWvar. l.). MLWLiutg. Greg. 2 p. 68,13 ille (puer) ... -ssusconfessus est, quia hoc facere non potuisset. MLWHrotsv. Cal. 9,10 utcumque se res habeat, -ereconfitere. MLWThangm. Bernw. 37 imperator -ssusconfessus est ... presbitero, cum ab illo interrogaretur, ... se febricitari. MLWAlbert. M. eth. MLWcomm. 342 p. 291,26 (ed. W. Kübel. 1968/72) est ... ‘verax’ ..., dum ‘-eturconfitetur’ (p. 1127a, 25 ὁμολογῶν) verbis et factis esse ‘circa ipsum’, quae sunt. MLWal. B latius: 1 dicere, affirmaresagen, behaupten: a in univ.: MLWGodesc. Saxo gramm. 1 p. 359,18 (MLWepist.) hi, qui -enturconfitentur se plurimam habere partem de grammaticae artis doctrina. MLWAlbert. M. eth. MLWcomm. 343 p. 292,36 (ed. W. Kübel. 1968/72) qui (Socrates) -baturconfitebatur semper se nescire. MLWanimal. 18,28 si oves in coitu respiciant ad meridiem, -enturconfitentur pastores, quod ut frequenter feminas concipiunt. MLWmetaph. 8,1,4 p. 392,52 (ed. B. Geyer. 1964) qui (Democritus) corpora indivisibilia -ssusconfessus est esse sensibilium materiam. MLWal. b de communi opinione philosophorum MLWi. q. consentire, accipere übereinstimmend behaupten, gelten lassen, anerkennen: α usu act.: MLWAlbert. M. pol. 8,4c p. 783a,15 illae (melodiae Olympi) ..., sicut omnes -enturconfitentur, rapiunt animas in audaciam (MLWmetaph. 8,1,3 p. 391,19 [ed. B. Geyer. 1964]). β usu pass.: MLWAlbert. M. metaph. 1,3,14 p. 44,45sq. (ed. B. Geyer. 1960. 1964) ‘id, quod verum est’ et ‘-ssumconfessum’ (p. 985a,23 τὸ ὁμολογούμενον) et ab ipso et ab omnibus aliis philosophis; -ssumconfessum enim esse dicitur, quod communis animi conceptio est et quod quisque probat auditum (8,1,2 p. 389,62 ‘quaedam’ substantiae communiter ‘-ssaeconfessae sunt MLWa. o.’ esse substantiae. 8,1,4 p. 392,44 MLWa. o. ... primis philosophantibus ‘-ssumconfessum est [p. 1042b,9 ὁμολογεῖται] subiectam’ materiam ... esse ‘substantiam’). MLWibid. MLWal. 2 promittereversprechen: MLWArbeo Emm. 39 p. 87,29 sibi eam (uxorem) sotiare ... -ssusconfessus est. MLWWiduk. gest. 1,13 p. 22,15 se ... parere voluntati illius -ssusconfessus est. adde: MLWArbeo Corb. 4 p. 192,21 eum (furem) ... ex animo -enteconfitente, ut vitam mutare debuisset. II publ., iur., canon.: A strictius: MLWConc. Merov. p. 76,2 si quis adulterasse aut -ssusconfessus fuerit vel convictus (MLWLex Ribv. 55,1 si interrogatus -ssusconfessus f. MLWeqs. MLWLex Sal. Pipp. 68,2 si ..., antequam torquatur, f. -ssusconfessus. MLWal.). MLWConc. Karol. 24A,15 si forte -anturconfiteantur malorum, quae gesserunt. Ord. iud. Dei A 2b p. 607,19 (cod. A 9) si quis culpabilis ... peccatum, quod fecit, -ereconfitere noluerit. MLWCapit. reg. Franc. 258,5 partim -ssiconfessi, partim convicti conspirationis malum perpetrasse ... depositi sunt monachi. 275,10 si ... peccator de manifesta et comprobata vel a se sponte -ssaconfessa causa ad poenitentiam venire voluerit (MLWBerth. [?] annal. MLWa. 1076 p. 285,16). 306,16 ut nobis (sc. episcopis) -returconfiteretur rex, si eam (reginam) ... ad se ipsam fallaciter criminandum compulisset. MLWChart. Tirol. notar. I 29 Aychebonus ... per sentenciam condepnavit Ottonem Richum presentem et -entemconfitentem et volentem in xiii libris Ver. dandis Paganino (82.84. MLWibid. saepe. de re v. praef. MLWed. p. CLIsq.). 77 equum, quem ... Otto Grassus fuit -ssusconfessus ... Vito abstulisse. persaepe. B latius: 1 declarare, confirmare, comprobare, protestari, denuntiareerklären, bestätigen, versichern, bezeugen, aussagen: a in univ.: MLWGerh. August. Udalr. I 10 p. 399,34 manifeste -ssusconfessus (-fesusconfesus MLWvar. l.) est se ... in voluntate regis velle perdurare. MLWChart. Bund. 439,15 presbyter est -ssusconfessus ..., quod episcopus ... consecravit ecclesiam. 482 Armanus fuit conversus suprascripte eclesie, sicut ipsi (infrascripti) -banturconfitebantur. MLWChart. Tirol. notar. I 113 -eturconfitetur Mucius, quod dicta locatio facta ei fuit, set dicit, quod fictum bene solutum est. MLWChart. Babenb. 425 nos Fridericus ... tenore presentium -emurconfitemur et publice protestamur, quod MLWeqs. saepe. b de debitis, pretiis sim. receptis vel solvendis: MLWChart. Bund. 440 (a. 1186) pro hac ... vendicione -ssusconfessus fuit ... se accepise ... precii nomine solidos duodecim imperialium (443 -fesusconfesus fuit. cf. 506 -fesiconfesi fuerunt ... se recepisse MLWeqs. MLWibid. MLWal. v. et MLWl. 71sq. cf. p. 1341,9sqq.). 511 pro hac vendicionem ... venditor fuit contentus et -ssusconfessus accepisse ab ... emptore ... solidos quattuor (544 p. 51,5 fuerunt contenti et -ssiconfessi se accepissent MLWeqs. MLWal.). MLWChart. Tirol. notar. I 136b p. 67,12. MLWChart. Bund. 743 quos (denarios) -ssusconfessus fuit se debere dare. MLWChart. Babenb. 415. MLWal. c de cessionibus, traditionibus sim.: MLWTrad. Frising. 358 p. 306,21 (a. 816) Frumolt et frater eius ... -ssiconfessi sunt nullam in eadem basilica habere potestatem. 703a p. 589,26 -ssusconfessus est priorem traditionem. MLWTrad. Brixin. 507b Ludewicus ... -ssusconfessus est ..., quod ipse ... possessiones ... sancto Petro ... tradidit. MLWal. de dono nuptiali: MLWChart. Tirol. notar. I 47a (a. 1236) Walterius ... fuit -ssusconfessus et manifestus accepisse et habuisse in dotem a d(omin)a Christina centum libras (632). MLWibid. MLWal. de hereditate: MLWChart. scrin. Col. B 772 (a. 1262) Metildis ... manifeste -ssaconfessa est coram officialibus, quod dedisset duobus filiis ... sexaginta marcas MLWeqs. 2 spondere geloben: MLWCapit. reg. Franc. 252,31 p. 232,4 si ... fur ... Deo ... et sacerdoti comite vita emendationem morum et actuum -eturconfitetur MLWeqs. MLWThangm. Bernw. 13 p. 764,30 quae (ancillae Dei) ... religionem et subiectionem -ssaeconfessae sunt. 3 promulgareverkünden: MLWCapit. reg. Franc. 35,48 ut comites et iudices -anturconfiteantur, qua lege vivere debeant. 4 in testimonium afferresich berufen (auf): MLWDipl. Loth. II. 15 p. 407,30 (ed. Th. Schieffer. 1966) cum praecepto, quem fuit -ssusconfessus. III eccl. (cf. MLWAmalar. cod. expos. I 6,2 verbum ‘-orconfiteor’ duobus modis accipitur, pro confessione peccatorum et pro laude Christi): A de peccatis, culpa sim. (absol. MLWi. q. confessionem facerebeichten): 1 def., praecepta, statuta sim.: MLWConc. Karol. 37,33 quidam Deo solummodo -ericonfiteri (-ereconfitere MLWvar. l.) debere dicunt peccata, quidam ... sacerdotibus -endaconfitenda esse percensent. MLWCapit. reg. Franc. 228,6 quatinus ... omnes ..., qui publice crimina perpetrarunt, publice peniteant; qui vero occulte deliquerunt, illis -anturconfiteantur, quos episcopi ... medicos elegerint (cf. MLWAlbert. M. sent. 4,17,27 p. 697a,30 non est publice -endumconfitendum ..., nisi forte esset crimen, quod universam commoverit urbem). MLWAlbert. M. sent. 4,16,12 p. 567a,28 quod omnis ... fidelis semel in anno -returconfiteretur sua peccata. 4,17,40capit. an sacerdoti proprio sit -endumconfitendum (4,17,44capit. MLWal.). 4,21,11 p. 880a,11 -ericonfiteri in generali. MLWChart. Eichsf. 401 p. 240,3 monachi extraneis non -anturconfiteantur, sed suis confratribus ad hec ab abbate deputatis. MLWal. v. et p. 1342,3sq. 2 exempla: a in univ.: Vita Lamb. Traiect. 15 (MGMer. VI p. 368,13) Iesum peccata vestra -eteconfitete (-eminiconfitemini, -etisconfitetis, -atisconfiteatis MLWvar. l. [ex Vulg. Iac. 5,16 -eminiconfitemini]). MLWArbeo Corb. 4 p. 192,18 tumorem animi vulnera -endoconfitendo (conficiendo 2). MLWWett. Gall. 6 pars populi -endoconfitendo peccata sua credidit. MLWGodesc. Saxo theol. 22,21 p. 323,5 -orconfiteor ... Deo meo ..., quod ... deliqui. MLWal. b de confessione monastica vel laica MLWq. d.: MLWIonas Bob. Columb. 2,12 p. 261,25 reatum suum -eturconfitetur famula Christi sodalesque vocat MLWeqs. MLWal. c de confessione publica: MLWVisio Baront. 12 p. 386,17 sua peccata sacerdotibus est -ssusconfessus. MLWCapit. reg. Franc. 197 p. 53,29 Ludowicus prostratus in terram ... -ssusconfessus est coram omnibus MLWeqs. 198 p. 57,11 bis terque quaterque -ssusconfessus in omnibus ... suscepit ... penitentiam publicam. MLWal. v. et p. 1342,1. d de confessione privata (indicatur confessor per cum: l. 59): MLWBeda hist. eccl. 5,13 p. 311,21 peccata (MLWBerth. [?] annal. MLWa. 1077 p. 304,36. MLWal.). MLWWalahfr. Gall. 2,19 delictum. MLWForm. Laudun. 2 p. 514,3 quicquid episcopus sacerdoti -ericonfiteri debet, ... omnia tibi -borconfitebor. MLWCarm. Bur. B 36,1a,7 presul -ensconfitens, esto vere penitens. MLWGloss. Roger. II 316 quod, priusquam ferrum a vulnere extrahas, pacientem -ericonfiteri facias. MLWSalimb. chron. p. 379,3 -ssusconfessus est mecum (p. 411,15 volebant -ericonfiteri cum eo [fratre. MLWibid. MLWal.). p. 403,33 ducitis ... mulieres post altare causa -endiconfitendi et ibi eas cognoscitis. saepe. in formula veniae indulgendae (cf. p. 1343,9sqq.): MLWChart. Rhen. med. III 9 p. 12,17 (epist. papae MLWa. 1213) omnibus, qui laborem istum (sc. expeditionem in terram sanctam) ... subierint ..., plenam suorum peccaminum, de quibus veraciter corde contriti et ore -ssiconfessi (-fexiconfexi MLWRyccard. chron. MLWa. 1213 p. 49a,23) fuerint, veniam indulgemus (MLWChart. Raitenh. 253 p. 206,34 nos [sc. archiepiscopus] o. Christi fidelibus ... ad eandem ecclesiam ... confluentibus, q. de peccatis suis vere MLWc. f. et -ssiconfessi, quadraginta dies de iniuncta sibi penitencia ... relaxamus). e de confessione in periculo mortis facta: Vita Amati Habend. 11 (MGMer. IV p. 219,29) in eorum (fratrum) presentia publica voce -ssusconfessus est. MLWConsuet. Marb. 303 (Spicil. Friburg. X. 1965) frater, qui se ... senserit ... ab hoc seculo migraturum, ... prelato vel priori -aturconfiteatur. MLWStatut. ord. Teut. p. 68,26 frater intrabit infirmitorium, sed prius -biturconfitebitur (MLWtheod. ‘bîhte tûn’) et communicabit. MLWal. f de confessione per formam orationis factam: MLWRituale Flor. p. 77,23 dicat infirmus suum ‘-orconfiteor’. MLWStatut. ord. Teut. p. 121,10 ad ‘pater noster’ et ad ‘credo’ et ad ‘-orconfiteor’ fit venia (p. 121,31). p. 122,11 quando sacerdos dicit ‘-orconfiteor’. MLWal. B de fide, doctrina sim.: 1 strictius: a in univ.: MLWConc. Merov. p. 5,10 fidem catholicam (MLWAldh. carm. eccl. 4,6,18 India ... -ssaconfessa f. [confusa fide Quercet.] ... credidit in Christum. MLWal.). MLWSteph. Edd. Wilfr. 41 p. 234,24 idolatriam deserentes, Deum omnipotentem -entesconfitentes. MLWVita Desid. Vienn. 2 dum se sub specie Christum diceret -ereconfitere (MLWWiduk. gest. 1,34 p. 47,2. MLWal.). MLWWalahfr. exord. 27 p. 511,27 quid aemolumenti in baptismo consequendum, quid -endumconfitendum atque credendum. MLWal. remissius: MLWWalth. Spir. Christoph. I 12 se christianum esse -ssusconfessus est. b de dogmatibus: α de doctrina ecclesiae: MLWIonas Bob. Columb. 2,24 p. 286,21 ineffabilem trinitatem una deitate -ericonfiteri (cf. MLWAldh. epist. 4 p. 485,24 sanctae trinitatis unam essentiam ... et trinam personarum subsistentiam ... -orconfiteor. MLWGodesc. Saxo fragm. p. 21,9 ecclesia sancta catholica ... credit et -eturconfitetur Deum naturaliter unum et personaliter trinum. MLWal.). MLWConc. Karol. 23 p. 204,3 proprium et verum Dominum nostrum Iesum Christum filium Dei -orconfiteor. MLWGodesc. Saxo theol. 23 p. 324,8 quod corpus et sanguis Domini vera sit caro verusque sanguis, unusquisque debet credere, nosse, tenere, -ericonfiteri ... fidelis. MLWal. β de doctrina singulorum: MLWGodesc. Saxo fragm. p. 38,13 credo et -orconfiteor ..., quod gemina est praedestinatio MLWeqs. MLWOtto Frising. gest. 1,54 p. 75,30 audacter -orconfiteor patrem alio esse patrem, alio Deum MLWeqs. 1,58 p. 83,27 ut, sicut personam filii, ita divinam essentiam indeterminate incarnatam passam -returconfiteretur Gilibertus. 2 latius: a praedicareverkünden: MLWFlor. Lugd. carm. 13,66 quae (lingua) -ssaconfessa Dei perenne verbum cervicem gladio dedit secandam. b sequileisten: MLWWalth. Spir. Christoph. II 3,246 inermia monstrant pectora -ssiconfessi vęram pro nomine Christi miliciam. C de laude, gratia sim. MLWi. q. hymnizare, glorificarelobpreisen (cf. MLWGloss. I 805,51 St.-S. -baturconfitebatur lopota abcd lopsagata e): MLWRup. Tuit. trin. 25,5 MLWl. 2133 (Corp. Christ. Cont. Mediaev. XXII. 1972) psalmo cvii ... caput ipsum -eturconfitetur, cantat et dicit MLWeqs.
13390 Zeichen · 828 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 1050–1350
    Mittelhochdeutsch
    confiteorn.

    Findebuch (Mhd. Wortschatz) · +2 Parallelbelege

    * confiteor n. Sündenbekenntnis TürlWh.

  2. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Confiteor

    Herder (Konv.-Lex., 1854–57) · +1 Parallelbeleg

    Confiteor , Anfang und Name des allgemeinen Sündenbekenntnisses od. der „offenen Schuld”, vom Priester beim Eingange jed…

  3. Latein
    confiteor

    Mittellateinisches Wb.

    confiteor , -fessus sum , -ere confiteri . script. : cun-: Pontif. Rom.-Germ. 115,4 (Studi e Testi 227. 1963) cod. P. pa…

Verweisungsnetz

19 Knoten, 13 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 2 Wurzel 2 Kompositum 11 Sackgasse 4

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit confiteor

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Keine Komposita gefunden — confiteor kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „confiteor". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 15. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/confiteor/mlw
MLA
Cotta, Marcel. „confiteor". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/confiteor/mlw. Abgerufen 15. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „confiteor". lautwandel.de. Zugegriffen 15. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/confiteor/mlw.
BibTeX
@misc{lautwandel_confiteor_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„confiteor"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/confiteor/mlw},
  urldate      = {2026-05-15},
}