Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch
zifallan red. v.
red. v.; as. tefallan; mnl. tevallen. — Graff III,462.
Praes.: zi-falle (PV), -ualle (F): 3. sg. conj. O 4,7, 48.
Praet.: zi-viel: 1. sg. Gl 2,750,23; 3. sg. 423,35.
Part. Praet.: za-fallan-: dat. pl. -em Gl 1,584,9 (Rb); zi-: nom. pl. f. -o 425,32 (Rb); -uallana: dass. 352,47 (M); ze-uallen: Grdf. 3,383,42 (Jd). 1) verfallen, einstürzen, von Städten, Gebäuden: ziuallana [eritque terra vestra deserta, et civitates vestrae] dirutae [Lev. 26,33] Gl 1,352,47. zeuallen hus domicilium (darauf parietina idem, Steinm.; Übers. wohl von parietina beeinflußt) 3,383,42. 2) auseinanderfallen, zerbrechen, von der Türangel: ziviel [fracta cedit ianua, vectibus] cadit [revulsis cardo indissolubilis, Prud., H. o. horae (IX) 72] Gl 2,423,35. 3) untergehen, zugrunde gehen, von der Welt: wanne iz got wolle, thaz worolt al zifalle O 4,7,48. 4) zusammenbrechen, zusammensinken, von Pers.: ziviel concidi [, fateor, obortisque lacrimis flevi uberrime, Sulp. Sev., Ep. II p. 143,11] Gl 2,750,23. 5) im Part. Praet.: kraftlos, schwach; verzagt (?): von den Händen: zifallano uuurtun heinti sino [audivit autem Isboseth ... quod cecidisset Abner in Hebron: et] dissolutae (Hs. desolute) sunt manus eius [, omnisque Israel perturbatus est, 2. Reg. 4,1] Gl 1,425,32; von Pers.: zafallanem [vae] dissolutis [corde, qui non credunt deo, Eccli. 2,15] 584,9.