delator, -oris
m.MLW
script.: dil-: MLW
l. 51. 59. p. 241, 1.
adde MLWLeg. Wisig. 7,1,3
(var. MLW
l.). 7,1,4
(var. MLW
l.). -ad(or): MLW
l. 51. 1
strictius i. qui indicat, denuntiat, prodit —
einer der angibt, anzeigt, preisgibt: a
criminator, accusator —
Denunziant, Ankläger, Beschuldiger (plerumque de calumniatore, auctore criminis falsi): α
publ., iur., canon.: MLWLex Sal. Merov. 30,7 si quis alterum -emdelatorem (di-dilator, -doredeladore MLW
var. l.; MLWLex Sal. Karol. MLWgloss. K 46.79: id est lidengarium) ... clamaverit et non potuerit adprobare. MLWCapit. Bened. 3,177 -esdelatores dicuntur, qui aut facultates prodiderint alienas aut caput inpetunt alienum; qui si convicti fuerint, continuo strangulentur MLW
eqs. MLWEpist. Ratisb. 6 p. 288,24 nullum -emdelatorem ęcclesia ammittit. MLWConst. Melf. 1,53,2 p. 215,16sq. exprimendum est -isdelatoris nomen, et omnes sollempnitates servande sunt, que ... nostris constitutionibus super delationibus et -busdelatoribus (di-dilator MLW
corr. ex dilationibus
P1) editis continentur. 1,86 ad denuntiationes fidelium -umdelatorum ... inquisitiones ... facere. MLW
al. v. et p. 239, 69.
impugnator, improbator —
Anfechter: MLWConst. Melf. 3,66 testamentorum publicorum -rdelator (deletor, relator MLW
var. l.), celator, perversor eadem pena tenetur. β
usu communi: Mirac. Ved. 9 (MLWMGScript. XV p. 401,46; MLWc. MLWs. X.) Teutbaldus, -rdelator fratrum, auctor tot querelarum. MLWEgbert. fec. rat. 1,544 -edelatore Doech fit mox homicida Saul rex
(spectat ad Vulg. I reg. 22,9sqq.). MLWVita Serv. 34 p. 106,12 militem ... -busdelatoribus suis ... supplicia ... minitantem. MLWCarm. de Frid. I. imp. 2617 -esdelatores veniunt ... multa Placentine recitantes crimina gentis. MLWArnold. Lub. Greg. 3,12,2 forte -rdelator aliquis nostre quietis invidus hec finxit mendacissimus. MLW
al.de diabolo (cf. MLW
ThLL. V/1.
p. 416,71sqq.): MLWForm. Senon. II MLWadd. 4,18 psallat de trapa ut linguaris di-rdilator. MLWAmarc. serm. 3,594 superbus donec siderea fratrum -rdelator (
cf. Vulg. apoc. 12,10 accusator fratrum) ab aula concidit. b
proditor —
Verräter: MLWEberw. Symeon. 10 cum ... Babylonem venisset, a portariis tenetur et quasi ignotus et patriae -rdelator ... calumniatur (MLWVita Otton. Bamb. III 2,5;
cf. Vulg. II Macc. 4,1). MLWInvent. Matth. 3 p. 455
A qui
(Trevericae ecclesiae non satis fideles) ... ad gratiam regis adulantes ... ecclesiae thesauri
(i. reliquiarum) -esdelatores effecti aperiunt, quid ... cognoverint. c
insidiator, appetitor —
einer der nachstellt, trachtet (nach): MLWAnnal. Rod. MLWa. 1109 p. 695,35 captus est Sigefridus a rege quasi -rdelator illius vitae. d
revelator —
Offenbarer (per prosop.): MLWOtloh. quaest. 34 p. 103
C numerus ... cum maximus sit divinae scientiae -rdelator insinuans nobis per se, quomodo Deus cuncta sub ... ordine certo habeat. 2
latius: a
proprie: α
qui defert, perlator —
Überbringer: MLWOtloh. Bonif. 1,4 p. 120,10 quis potissimum huius legationis -rdelator (nuntium MLWWillib. Bonif. 4 p. 14,5) esse potuisset. MLWBenzo ad Heinr. IV. 1,17 (35) imperialium legationum non improvidus -rdelator. β
qui fert, portator —
einer der trägt, mitführt, Träger: MLWTransl. Eug. Tolet. 6 quoadusque eiusdem -rdelator martyris
(i. Gerardus) ad eumdem remearet locum. MLWHist. Walc. 24 p. 516,19 dum ... a -busdelatoribus deponeretur
(sc. corpus beati Eloquii) ..., et ... iterum ... onus portitores temptarent resumere. 60. MLWConst. Melf. 1,11 quam
(poenam) contra -esdelatores armorum ... edidimus (1,12. 1,53,2 p. 214,11.
v. et p. 240, 20).
usu MLW
attrib.: MLWAlbert.
M. cael. 2,3,10 p. 165,3 sonat
navis ..., quando velocius incitatur remis quam ‘ -rdelator’ fluvius ‘portet’ eam. γ
qui abducit, raptor —
Entführer: MLWWolfher. Godeh. I 34 eas
(sc. nonnas ablatas) cum ipsis suis -busdelatoribus post ternas revocationis inducias anathematis collateratione colligavit. b
translate i. q. traditor —
Überlieferer: MLWEpist. Worm. I 34 p. 64,9 quoniam iuvenis deliquit et non prudentia roboratus, et humanum erat, ut ait antiquitatis -rdelator, talibus veniam tribui
(v. notam MLW
ed.).
Antony