lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

attenuo

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
1 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
0
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

attenuo

Bd. 1, Sp. 1143
attenuo (adt-), -avi, -atum, -areattenuare. MLWscript.: ate-: p. 1144,22. adde MLWPirmin. scar. 17MLWin. MLWcod. A. act-: MLWl. 41. -tin-: p. 1144,1. adde MLWGloss. I 48,13 St.-S. MLWPirmin. scar. 17MLWin. MLWcod. C. I proprie: A strictius: 1 extenuare, subtiliaredünn, fein machen (interdum usu medial. MLWi. q. tenuem, subtilem fieridünn, fein werden): a techn.: α de solidis: MLWHeraclius I 19,1 album picturis vitrum sic -bisattenuabis. MLWTheoph. sched. 1,23 fac illud (aurum) -ariattenuari malleo super incudem (MLWHonor. August. offend. 29). 1,25 cum ... -ariattenuari coeperint partes stagni. 3,44 quam (patenam) cum -verisattenuaveris. 3,83MLWin. cera ... inter duas ... hastulas cum rotundo ligno -taattenuata. MLWibid. MLWal. β de metallis liquefactis: MLWCompos. Luc. Z 24 usque quod ad-etur et commiscatur aurum cum argento vibo. β 10 permobes illud cum pestillo ..., donec ad-e〈s〉 subtilis ipsum plumbum (cf. J. Svennung, Compos. Luc. 1941. p. 91). b medic.: α de liquidis: MLWMaurus urin. I p. 15,17 siccitatis est -areattenuare urinam (II p. 7,41 actenuare). β de corpore hominis MLWi. q. marcesceremager werden: MLWmedial.: MLWAurelius 21 p. 724,23 per tempus -anturattenuantur hydrophobici corpore. MLWintrans.: MLWTract. de caus. mul. 80 omne corpus ad-at, ... tibias -antattenuant. c alch.: MLWGeber. investig. 10 p. 493 ut magis subtilientur et -enturattenuentur perfecta corpora. d natur.: MLWAlbert. M. animal. 3,179 cum ... exit sperma de corpore, est spissum ..., et si aliquam moram fecerit extra corpus animalis, -aturattenuatur (p. 523a,20 λεπτὸν γίνεται). 12,123 oportuit esse ... frigidum, in quo clarificaretur et -returattenuaretur ... spiritus, qui formas animales repraesentat. 2 minorem reddereverkleinern: a gener.: MLWConc. Karol. 38,44 res pauperum ... valde -teattenuate sunt (39B,13 p. 447,15). MLWChart. Walkenr. 251 p. 179,25 (a. 1246) eam (summam) ... Hartmodus ... -andiattenuandi dabit operam. Petr. Wilh. Aegid. (MLWMG Script. XII p. 318b,33) victus portiunculam ... -vitattenuavit. b medic. usu medial. MLWi. q. minuiweniger werden: MLWHildeg. caus. 3 p. 169,32 si sanguis et aqua in oculis hominis aut prae senectute aut prae aliqua infirmitate supra modum -anturattenuantur. 3 breviarekürzen: MLWCymbala III 8 si ad minus recte ... cimbala sonuerint, hoc emendatur procura cum cote vel lima -andoattenuando minus alta et detrattando minus ima (cf. notam MLWed. p. 20). B latius: 1 lēvareglätten: MLWCompos. Luc. B 5 frigas faciem ..., donec ad-es faciam (MLWi. -emattenuem). 2 comprimerezusammendrücken:MLW Theoph. sched. 1,17 caseus -tusattenutus manu mittatur in ... aquam. 3 debilitare, exhaurireentkräften, erschöpfen:MLW Widuk. gest. 1,9 p. 14,15 caesa multitudine exercitus est vehementer -tusattenutus. 2,30 cum milites ... crebra expeditione -renturattenuarentur. 4 consumerevernichten: MLWChart. Otterb. 115 (a. 1253) quocunque casu contingente ... domus incendio fuerit -taattenuata. II translate: A atterere, detrimento afficereschwächen, schädigen: MLWConc. Merov. p. 51,21 quod per peccatum primi hominis ita inclinatum et adtinuatum fuerit liberum arbitrium, ut MLWeqs. MLWDipl. Ludow. Inf. 12 p. 114,26 episcopium ... incuria ... est minutum et -tumattenutum. MLWOtto Frising. chron. 7,18 p. 335,4 regnum amore ęcclesiarum -tumattenutum. MLWCarm. Bur. B 69,2,3 amorem, qui calorem nutrit, nulla vis frigoris valet -areattenuare. MLWTrad. Ratisb. 1033 prolixitas temporum ad-at memoriam hominum. al. opprimerebedrängen: MLWAnon. Has. 29 populum ... ultima paupertate -bantattenuabant episcopi. MLWDipl. Heinr. IV. 356 hiis ... ecclesiis subvenire debemus, quas ... ab inimicis nostris -tasattenuatas ... videmus. expressius MLWi. q. deteriorem facereschlimmer machen: MLWVita Liutb. 11 adhaerens ossibus cutis macellentem ad-vit aspectum. B diminuereherabsetzen: MLWOtto Frising. gest. 1,49 p. 69,24 de sancta trinitate docens ... tres personas ... nimis ad-ans Abaelardus. 1,52 p. 75,11 meritum humanum. expressius MLWi. q. humiliareerniedrigen: MLWVita Adalb. Wirz. 6 p. 24,21 pater senior a filio calumniis -aturattenuatur acriter. C pauperarearm machen: MLWRuodlieb V 25 meliorati redeunt, non -tiattenuati. MLWChart. Westph. V 408 p. 192,9 (epist. papae) prepositus ... creditur ... -tusattenutus expensis. D irritareungültig machen: MLWDipl. Conr. II. 292 p. 415,28 si quis ... hoc nostrę corroborationis preceptum infringere aut ... temptaverit atenuare.
4407 Zeichen · 263 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    attenuo

    Mittellateinisches Wb.

    attenuo (adt-) , -avi, -atum , -are attenuare . script. : ate-: p. 1144,22. adde Pirmin. scar. 17 in. cod. A. act-: l. 4…

Verweisungsnetz

1 Knoten, 0 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit attenuo

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von attenuo 2 Komponenten

atte+nuo

attenuo setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

Keine Komposita gefunden — attenuo kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.