alleluia. (ה־ול, ἀλληλούια) MLW
abbr. *aeuia (
cf. Grove's Dictionary of Music. 5I. 1954. p. 65; B. Bischoff in: Deutsche Philologie im Aufriß. 2I. 1957. p. 437; MLW
sim. *euouae): MLW
l. 54.55.59.60. p. 474,12.17.20. MLW
script.: -uya: MLW
l. 65. p. 474,15. -ue:
p. 474,39. -licia:
p. 474,44. alleiua:
p. 474,1. alles:
p. 474,41. allia:
p. 474,38. MLWsubst.:
genus: v. MLW
l. 60sqq. p. 474,31. MLW
form.: plerumque MLW
indecl.; gen. MLW
sg. -(a)e:
p. 474,38.39.40. adde MLWAmalar. off. 1,38,10. MLW
cod. R. MLW
al. MLW
acc. MLW
sg. -am:
p. 474,66. adde MLWBeda hist. eccl. 1,20 p. 39,7. MLW
abl. MLW
pl. -is:
p. 474,10. usu MLW
attrib.: MLW
l. 67. p. 474,20. MLW
metr. -lē-:
p. 474,20.25.30.MLW
al. MLW
orig. et MLW
signif.: MLWAmalar. ord. expos. II 6 ‘al’ enim dicitur laus tibi, benedicte, ‘le’, laus tibi, aeterne MLW
eqs. MLWAurel. Reom. mus. 20 p. 60
b,14 -a autem ab Ebraeis sumpsimus. MLWRup. Tuit. off. 1,35 p. 30
A. MLWAlbert.
M. miss. 2,6 p. 51
a,9 -a, quod interpretatur laudate Dominum vel laudatio Domini (
cf. MLWGloss. I 179,58 St.-S. -a goteslop). MLW
al. I
eccl. (cf. Musik in Gesch. u. Gegenwart. I. 1949—51. p. 331—50): A
interi.: acclamatio laeta —
Alleluja, Halleluja: 1
in formulis liturgicis: MLWHildeg. carm. 39 (ed. Roth, Gesch.-Quell. aus Nassau. I 3 p. 440) intercede pro famulantibus tibi in Deo, aeuia, euouae. 53 (ibid. p. 442) laus tibi sit, rex altissime, -aalleluia. 58 (ibid. p. 444) amen, aeuia. 2
vario usu: MLWBeda hist. eccl. 2,1 p. 80,21 adludens ad nomen
(sc. Aelli) ait: ‘-aalleluia, laudem Dei ... oportet cantari’. MLWWillib. Bonif. MLWapp. p. 58,36 palmam victoriae accipere meruit ..., -aalleluia. MLWCarm. Bur. A 202,38 p. 90 pax hominibus bonę voluntatis, aeuia, aeuia. MLW
al. B MLW
subst. (fere neutr., cf. MLWAmalar. ord. antiph. 30,4 -aalleluia neutri generis est.
fem.: p. 474,30.66. adde MLWBeda hist. eccl. 1,20 p. 39,7. MLW
al.): 1
(formula) -aalleluia
, formula quae -aalleluia
continet —
das Alleluja, Alleluja-Formel: a
in officiis sacris: MLWLex Alam. 15,2 qui
(clericus) vel gratalem vel -aalleluia ... cantaverit. MLWCapit. reg. Franc. 170,30 ut -uyaalleluya in septuagesima dimittatur. MLWAmalar. cod. expos. I 6,3 ipse solus
Christus cantat versum de -aalleluia (MLWord. antiph. 52,7 ut multi versus -aalleluia greca lingua ... canantur. MLW
al.). MLWad Hild. 16 ut ... ieiunemus de -aalleluia viiii ebdomadas. MLWord. antiph. 78 quarum
(antiphonarum) sonus redactus est in sola -aalleluia sibi invicem coniuncta, ut ... super psalmos matutinales solum -aalleluia audiatur. MLW
al. (v. MLW
ind.). MLWNotker. Balb. hymn. prol. 7. MLWPontif. Rhen. sup. 73 cum gloria absque alleiua. MLWOrdo Rom. ant. p. 80
b,44 duas
laudes ..., id est duo -aalleluia: ‘haec dies’ et ‘laudate pueri’. MLWConsuet. Eins. 14 p. 80,5 ebdomadarius ... -aalleluia ... et evangelii. 27 p. 96,33 psalmi ... sub uno -aalleluia intonentur. MLW
al. (v. MLW
ind.). MLWLiber ordin. Rhenaug. p. 73,8 ad cant(icum) ‘alleluia’ ut ‘de Syon’ (
v. MLW
adn. et cf. p. 169,21 -aalleluia ut ant(iphona) ‘dum complerentur’). p. 141,18 ad vesp(eram) ant(iphona) alleluia: ‘Ihesum quem queritis’ super psalmos. MLWHonor. August. spec. p. 887
B istis diebus
(sc. quadragesimae) ... -aalleluia, quod est melos laeticiae, intermittimus. MLWgemm. 4,98 in -isalleluiis dominicalibus. MLW
al. Chron. Basil. MLWa. 370 ut a pascha usque ad ascensionem Domini incipiatur psalterium et finiatur cum -aalleluia (aeuia MLW
cod.). Catal. thes. (Mitt. MLWa.
d. Gebiet
d. kirchl. Archäol. MLWi.
d. Diöz. Trier. 2. p. 123,11) librum de -aalleluia. MLWStatut. ord. Teut. p. 122,31 quando cantatur de sancto spiritu -uyaalleluya ‘veni sancte spiritus’. MLWChart. civ. Hild. 342 officii succentoris eciam erit committere -aalleluia. MLWChart. Meckl. 1552 p. 643,17 quando deponitur aeuia
(sc. in septuagesima). saepe. v. et MLW
l. 66. b
vario usu: Vita Germ. 4 (MGMer. VII p. 421,8) cum dulciloco funderit ymno -aalleluia (aeuia
2) carmen (MLWEgbert. fec. rat. 2,585 -aalleluia novum nobiscum psallere MLWc.). MLWAmalar. ord. antiph. 30,15 cum gloriosa frequentatione -aalleluia comitetur angelus ... et bene disponat itinera tua. MLWGodesc. Saxo gramm. 2 p. 451,19 cum habeant titulum -aalleluia
quidam psalmi. MLWEkkeh. IV. bened. I 26,69 -aalleluia (gloss.: laudes Deo) Sion discriminet in diapason. MLWAmarc. serm. 4,14 quisque ... post ... preces amen subiungat et -aalleluia. MLW
al. 2
nom. propr.: a
campanae: MLWCasus Petrish. 5,8 unum quidem
(campanum) Osanna, aliud vero A-aAlleluia ... vocatum est. b
uxoris Petri: MLWNivard. Ysengr. 2,66 A-aAlleluia Petro coniuge fausta diu
(v. notam MLW
ed.). II
bot. (subst. fem.): A
panis cuculi —
(Wald-) Sauerklee (Oxalis acetosella L., cf. MLW
Fischer, Pflanzenkunde. p. 277): MLWPulvis contra febr. p. 23,21 ex speciebus ... subscriptis tercia pars
pulveris fiat: ... -aalleluia m(anipulus) i. MLWGloss. III 533,40 St.-S. -aalleluia, panis cuculi, bisen suramphe. 536,1 -aalleluia, gotis ampher. 547,56 -aalleluia hasinsurampf vel bocsuramph. MLWTract. de chirurg. 224 unguentum quoque marciaton ... herbe muscate, allia (alleluie MLW
var. l.). MLWRoger. Salern. chirurg. 1,687 accipe celidonie, -ealleluie (allelue
Fl.) radicis. MLWIoh. Iamat. chirurg. 8,1 recipe ... eruce agrestis, -ealleluie et mercurialis. MLWAlphita I p. 306,12 panis cuculli, alles (alleluia II p. 134,26). II p. 5,17 -aalleluia, panis cuculi, trifolium silvestre idem MLW
eqs. MLWAlbert.
M. animal. 7,160 herba guguli, quam quidam allelicia vocant, et alluf ...: has enim herbas egrediens comedit ursus. MLW
al. B
rostrum gruinum —
(Schierlings-) Reiherschnabel (Erodium cicutarium L'Hérit. vel MLW
sim., cf. MLW
Marzell, Wb. dt. Pflanzennam. II. p. 298): MLWGloss. III 535,7 St.-S. -aalleluia cranichsnabel.
Schneider