Eintrag · Mittellateinisches Wb.
agricola m.
agricola, -ae m. MLWscript.: acr-: MLWAldh. ad Acirc. 45,1 MLWcod. P3. -cal-: MLWl. 47. -cul-: MLWAldh. virg. I 29 p. 266,16 MLWcod. O. -gul-: MLWGloss. IV 3,57 St.-S. MLWadi.: MLWl. 52. MLWsignif.: MLWAlbert. M. pol. 4,3c p. 336a,3 ‘una ... quidem igitur est, quae circa alimenta multitudo, quae vocatur -ae’ (p.1290b,40 γεωργοί), et elaborant alimenta. cultor agri — Bauer, Landwirt: 1 proprie: a gener.: Vita Pard. 1 (MGMer. VII p. 25,21) hortus puer ex -arumagricolarum cultoribus fideli genealogia. MLWForm. Sal. Merk. MLWapp. 2 p. 264,14 quae (longior via) sua inpeditione christianos ... offendit -asagricolas (-cal-agricalas MLWcod. MLWa. corr.). MLWHraban. epist. 31 p. 460,31 nec -aeagricolae segetum ... creatores dicendi sunt. MLWCarm. var. I 22,28 qui prius -aagricola, mox et fuit ille poeta. MLWVita Meinw. 152 p. 80,16 quomodo laborans -aagricola (cf. Vulg. Luc. 10,7 operarius) mercede operis sui dignus esset. MLWAlbert. M. pol. 6,1h ‘quia diversi populi: fit enim haec quidem -aagricola multitudo’ (p. 1317a,25 τὸ ... γεωργιγικὸν πλῆθος) MLWeqs. 6,3 praef. p. 575a,16sqq. quod -arumagricolarum democratia sit melior inter quatuor ..., scilicet -arumagricolarum, mercenariorum sive banausorum et pastorum. MLWal. de cultoribus vitium: MLWGloss. III 137,51 St.-S. -aagricola wîngartere vel akêrman (185,17). b spec. de hominibus certae conditionis: MLWDipl. Arnulfi 87 p. 129,32 cum ... familiis, mancipiis utriusque sexus, -isagricolis, vinitoribus. MLWDipl. Conr. II. 264 liberam et privatam potestatem -isagricolis et pinsionariis prelibati monasterii concesserunt antecessores nostri. MLWChart. Eberb. 68 p. 137,7 (inter testes) frater Hertwicus de Munstre, Dithericus -aagricola MLWeqs. (cf. 187 p. 320,17 frater Cunradus, -aagricola in Walheim). MLWChart. march. Misn. III 484 predium ... locare -isagricolis secularibus. Const. II 371 quilibet, sive ... burgensis, opidanus vel -aagricola sive villanus ... existat. MLWChart. Bern. II 578 bona ... sita ... in ... prediis ... aut in mancipiis feodatariis, inquilinis, ascripticiis, -isagricolis et censitis. MLWConr. Mur. summ. 6,61 p. 448,27 minime persone sunt ... rustici, ruricole, -eagricole, glebarii seu servi glebe. MLWal. colonus, qui libere institui vel destitui potest — ‘Baumann’ (cf. W. Weizsäcker, MLWVerhHistVerOberpf. 92. 1951. p. 7): MLWTrad. Ratisb. 393 p. 263,33 (c. 1030/31) census auctionem sub eo tenore professi sunt, ut pro colonis seu -isagricolis ad alia loca minime ultra transferantur. MLWTrad. Salisb. I 432 mansi Luche, quem iure -arumagricolarum ab ecclesia possidebant. MLWChart. select. Wopfner 107 p. 157,40 Heroldus -eagricole (antea: cultoris) sub nomine bona ... suscipiens. MLWChart. Salisb. III p. 126,1 -ęagricolę nostri, qui sponte colunt terram dominorum Admuntensium sub annuo censu (postea: iure colonum). 2 alleg. et translate: a de Deo (cf. Vulg. Ioh. 15,1): MLWHraban. univ. 19,1 p. 504C -aagricola autem Deus est ...; item -aagricola apostoli sunt vel caeteri praedicatores. MLWGodesc. Saxo theol. 6 p. 179,23 trinitas, -aagricola verus ac vivus ... Deus. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1075 p. 277,27 contra spem in summe fortis -aeagricolae auxiliatoris spem non parum confisus. b de hominibus sanctis vel pietate conspicuis (v. et l. 9): MLWHraban. univ. 4,1 p. 78C illi autem -aeagricolae ... significant apostolos vel successores apostolorum. MLWBruno Querf. fratr. 11 p. 727,20 de loco suo, ubi tunc in vasta heremo pulcher -aagricola (sc. Benedictus monachus) proficiens sedebat. MLWVita Bard. 17 p. 335,17sqq. vitam suam secundum verissimam -arumagricolarum sectam instituit MLWeqs. v. et *agricolus. Ziltener