lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

mûsaro

nur ahd. · 2 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

AWB
Anchors
2 in 2 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
10
Verweise raus
5

Eintrag · Althochdeutsches Wörterbuch

mûsaro sw. m.

Bd. 6, Sp. 926
mûsaro
sw. m., ? mûsâri st. m. (zur Bildg. vgl. Kluge, Et. Wb.25 S. 865 s. v. sperber, nach Neuss, Stud. S. 125 ist mûsaro Komp.; zur Frage von Abl. oder Komp. vgl. Wilm., Gr. 22 § 389,1), mhd. mûsar sw. m., nhd. (älter) mauser; as. mūsari, mnd. mûser, mnl. muser. — Graff II,873 s. v. musari.
Belege im Nom. Sing., wenn nicht anders angegeben.
Schwaches Mask.: mus-aro: Gl 1,347,59 (M, 2 Hss.; lat. acc.). 3,203,57 (SH B). 4,31,43 (Sal. a1). 73,21 (Sal. a1, 2 Hss.).
Starkes Mask.: musar-: -i Gl 1,347,58 (M; übergeschr.). 3,87,42 (Trier 31, 12. Jh.). 463,21 (Vat. Reg. 1701, 11. Jh.). 4,204,10 (sem. Trev.); acc. sg. -i 1,347,58 (M, 3 Hss.; lat. acc.). Mayer, Glossen S. 85,17 (clm 14018, 11. Jh.); -e Beitr. (Halle) 81,242 (lat. acc.; oder nom., dann sw. oder st. m.); -] Gl 1,347,60 (M, clm 22201, 12. Jh.; lat. acc.).
Schwaches oder starkes Mask. (mit Endungsabfall meist in Hss. des 13.—15. Jh.): mus-ar-: -e Gl 1,342,51 (2 Hss., 1 Hs. mit übergeschr. f für francisce). 3,21,55 (7 Hss.). 87,41 (SH A, 2 Hss., 1 Hs. -v-). 203,57 (SH B). 243,60 (SH a2, 3 Hss.). 277,58 (SH b). 302,19 (SH d). 319,18 (SH e). 337,15 (SH g, 3 Hss.). 713,52. 4,31,43 (Sal. a1, 2 Hss.). 148,2 (Sal. c; -v-). 256,6 (2 Hss.). 258,5. BES 6,53,8. Thies, Kölner Hs. S. 172,18 (SH); -] Gl 3,21,57 (6 Hss., 12.—14. Jh.). 87,42 (SH A). 4,73,21 (Sal. a1, 2 Hss., 12. u. 13. Jh.). 256,21. 354,8 (clm 17154, Hs. 12. Jh.?). Add. II,95,13; -ær-: -e Gl 3,21,56 (Stuttg. Theol. et phil. fol. 218, Gll. 12. Jh. (?); am æ korr.). 4,216,13 (Würzb. Mp. th. 4° 60, Gll. 13. Jh.?); -] 187,54. Hbr. I,164,728 (vgl. Add. III,360. Hbr. III,320; SH A; mv-); -ase: Gl 4,256,6 (clm 4112, 12. Jh.; l. -aere); -er-: -e 3,21,56 (2 Hss.). 87,43 (SH A). 277,58 (SH b). 365,44 (Jd). 4,256,7; -] 3,21,60 (5 Hss., 13.—15. Jh., 1 Hs. mvss). 87,43 (SH A, 2 Hss., 12. u. 12. oder 13. Jh.). 671,30. 4,31,44 (Sal. a1). 211,14. — muos-ar-: -e Gl 4,216,13 (--); -] 3,21,58; -ere: 4,187,54. — movsære: Gl 3,243,61 (SH a2, Graz 859, 13. Jh.). 4,467,4 (Heiligenkreuz 57, 13. Jh.). — maus-ar: Gl 3,21,59 (clm 4350. Melk K 51, beide 14. Jh.). Add. II,79,20 (Erl. 400, Gll. 13. Jh.?); -er: Gl 3,21,53 (Innsbr. 355, Hs. 14. Jh.). 4,354,8 (clm 24727, 14. Jh.); mAvsar: 3,21,60 (cgm 649, 15. Jh.); mäusär: 87,42 (vgl. Hbr. II,559,18; SH A, clm 23796, 15. Jh.).
Verschrieben (mit Endungsabfall meist in Hss. des 13.—15. Jh.): masare: Gl 3,21,56; maws-ar: 52 (-ăr); -er: 53; maiser: 62 (Stuttg. Theol. et phil. fol. 210, 12. Jh.); mushar: 59 (2 Hss.); mirusa: 277,59 (SH b); musnaro: 4,31,45 (Sal. a1, Zwettl 1, 12. Jh.). 129,59 (Sal. c, mus. Brit. Add. 18379, 13. Jh.); musner: 31,45 (Sal. a1, Ink., 15. Jh.); musear (oder inusear, vgl. Anm.): 44 (Sal. a1, clm 17152, 12. Jh.); mausar: 3,55,34 (Wien 1118, 13. Jh.; vgl. in ders. Hs. Gl 3,55,22. 38 mit Kürzel s für er); mu-sair: Sprachwiss. 18,103 (Salzb. St. Peter a V 27, Gll. 12. Jh.); nitss: Gl 3,326,5 (SH f, clm 12658, 14. Jh.; entstellt aus mss, Steinm.); hierher wohl auch: musara: 457,35 (Berl. Lat. 8° 73, 11. Jh.; nach Neuss a. a. O. S. 126 -a aus -o verschr.); acc. (oder nom.?) sg. 1,347,59 (M, clm 14689, Hs. 12. Jh.; lat. acc.; zu weiteren Verschr. in dieser Hs. vgl. auch G 1,347,50. 349,38).
Mäusebussard, Buteo vulgaris L. (überwiegend als Gl. zur unverstandenen Vogelbez. lat. larus ‘Möwe’, vgl. Suolahti, Vogeln. S. 352 f., Neuss a. a. O. S. 125 f.): larus uocatus (l. -tur) saxonice meū. nostri musare (1 Hs. nur musare) [zu: haec sunt quae de avibus comedere non debetis, et vitanda sunt vobis ... struthionem, et noctuam, et] larum [Lev. 11,16] Gl 1,342,51 (vgl. Gl 5,90,21, 3 Hss. larum genus auis et uocabitur saxonice meum). musari larum [ebda.] 347,58 (1 Hs. -us). 4,256,21 (Hs. -us). 258,5 (Hs. -us). Beitr. (Halle) 81,242, Mayer, Glossen S. 85,17. larus ipse est gaia (sc. gavia) quę solet semper supersedere aquis. Larus est teutonice musare [zu ebda.] Gl 4,256,6 (in 1 Hs. von gaia bis larus (ohne semper) am Rande von anderer Hand mit Verweisung hinter das erste larus, vgl. Anm.). 467,4. musare larus (1 Hs. -o) 3,21,55 (2 Hss. gruonspeht, in falscher Zuordnung zu larus). 55,34. 87,41. 203,57. 326,5. 365,44. 457,35. 463,21. 713,52. 4,204,10. 216,13. 354,8. Add. II,79,20. 95,13. BES 6,53,8. Hbr. I,164,728. Sprachwiss. 18,103. Thies, Kölner Hs. S. 172,18. larus avis id est musare [Hbr. II,347,59] Gl 3,243,60. musare larus avis 277,58. 302,19. 319,18. 337,15. 4,187,54. larus ł soriceps (vgl. Diefb., Gl. 543c) 3,671,30. larus avis est cuius consuetudo est captare aves in campo 4,211,14. aliticius (vgl. Mlat. Wb. I,463,20 ff.) 31,43. 129,59. ixon (sc. ixios) 73,21. 148,2; — irrtümlich als Gl. zu vorausgehendem lat. merops, einer Spechtart: mawsar merops Gl 3,21,52 (vgl. Anm. u. Gl 3,21,55; andere Hss. gruonspeht, 3 Hss. gruoner speht, 1 Hs. hehar, 1 holzkrâ mhd.; im Ahd. Gl.-Wb. S. 427 s. v. mûsaro sw. m.). [Seeger]
5041 Zeichen · 378 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 8.–11. Jh.
    Althochdeutsch
    mûsarosw. m.

    Althochdeutsches Wörterbuch · +1 Parallelbeleg

    mûsaro sw. m. , ? mûsâri st. m. ( zur Bildg. vgl. Kluge, Et. Wb. 25 S. 865 s. v. sperber, nach Neuss, Stud. S. 125 ist m…

Verweisungsnetz

15 Knoten, 14 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Anchor 1 Kompositum 13 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit musaro

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von musaro 2 Komponenten

mus+aro

musaro setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

Keine Komposita gefunden — musaro kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „musaro". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 17. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/musaro/awb?formid=M02527
MLA
Cotta, Marcel. „musaro". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/musaro/awb?formid=M02527. Abgerufen 17. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „musaro". lautwandel.de. Zugegriffen 17. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/musaro/awb?formid=M02527.
BibTeX
@misc{lautwandel_musaro_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„musaro"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/musaro/awb?formid=M02527},
  urldate      = {2026-05-17},
}