globus

globus, -i m. (f.: MLW p. 730, 13).script. et form.:cl-: MLWMLW p. 729, 64. 65.glov(us): MLW p. 729, 6. adde MLWBeda hist. eccl. 3,16 p. 159,33 (var. l.).-bb(us): MLWMLWl. 50. p. 729, 44.nom.:sg. -os: MLW p. 729, 31.pl. -ae: MLW p. 729, 15.acc. pl. -us: MLWMLW p. 729, 64.metr. glō-: MLW p. 730, 4. I proprie: A sphaera, globulus, pila – Kugel, Kügelchen, Ball: 1 gener.: a in univ. (fere in imag., alleg., per compar.): MLWHildeg. fragm. 661 massa tocius mundi velut obscurus -usglobus apparuit. MLWRoger. Salern. chirurg. 3,645 si aliquid velud -bbumglobbum durum et grave inveneris. MLWAbsal. serm. 30 p. 181^C obstacula ..., quibus impediuntur sphaerulae (sc. candelabri), id est -iglobi, teutonice kloitzer, ne currant, scandala sunt falsorum fratrum (spectat ad Vulg. exod. 25,31). MLWConr. Mur. clip. 65 Lichtenberg niveum prefert clipeum, sed eidem dic tres esse -osglobos rubeos. al. b de lapillis lusoriis: MLWChron. Mont. Ser. a. 1223 p. 210,15 mansio (i. curia praepositi) ... quasi gymnasium fuit alea, scazis, tesseribus -isqueglobisque ludencium. MLWChart. Eichsf. 401 p. 239,35 ludos alearum, -orumgloborum, thesserarum et aliorum genera ludorum ... inhybemus. MLWActa civ. Rost. C 1,889 p. 179 quod in anno integro non debeat Wolder ludere cum -isglobis et tesseribus.meton. de ludo ipso: MLWEberh. Alem. labor. 876 non placet his (sc. iuvenibus corruptae indolis) ... stylus, immo talorum iactus, non trocus, immo -usglobus (cf. notam ed.). c de telo: MLWFund. Consecr. Petri p. 175,7 iaculis opponebant principes se ... civitati ... urgentes eos ictibus vehementibus -orumgloborum machinarum. d de insigni regni: MLWEkkeh. Uraug. chron. a. 1106 p. 231,7 ipse (Heinricus) ... regalia ... insignia, crucem scilicet et lanceam, ... -umglobum atque coronam, filii potestati tradidit (inde MLWAnnal. Aeg. a. 1106 [MGScript. XXX p. 11,4]). e de terra, mundo: MLWAnnal. Sangall. IV a. 1021 hic quatitur totus terrae -usglobus undique motus. MLWHerm. Carinth. essent. 1 p. 122,12 in spera mundi terre -umglobum esse ita constabit: eqs. MLWCarm. Cantabr. A 12,1^a,3 Deus ... mundi -umglobum sub potenti claudens volubilem palmo (spectat ad Vulg. Is. 40,12). MLWHildeg. vit. mer. 1,34 l. 543 -usglobus mundi igne et vento ac aere agitatur eqs. al. v. et MLW p. 728, 14.expressius i. q. mundus – Welt: MLWCarm. ad Agob. 1,2 (CC Cont. Med. LII. 1981. p. 371; s. IX.¹) qui (sc. Deus) tuum -vumglovum demensus es palmo (spectat ad MLWl. 2). f de luna, sole, sideribus: MLWBeda temp. rat. 61,24 constat eam, quae prima transito aequinoctio plenum suum -umglobum ostenderit, primi mensis existere lunam. MLWRup. Tuit. volunt. 15 (PL 170,447^A) a sapientibus ... permensus -usglobus eius (solis) multipliciter maior esse quam orbis terrae deprehenditur. MLWHerm. Carinth. essent. 1 p. 134,9 tunc tantum plena terris apparere potest luna, cum e medio -iglobi solaris linea recta per confinium orbis terreni transiens in medium lune corpus pervenit eqs. al. g de stella volanti sim.: MLWChron. Fred. 4,19 -aeglobae igneae per caelum currentes ad occidentem apparuerunt. MLWChron. reg. cont. a. 1187 p. 138,16 -iglobi scintillarum magno agmine et longo tractu se sequentes ... visi sunt. MLWAlex. Min. apoc. 16 p. 355,26 (add. C) -iglobi micuerunt ignei rursumque se in caeli parte alia condiderunt. 2 anat. de testiculis, ovariis q. d., scroto: MLWAlbert. M. animal. 1,447 duo -iglobi, qui sunt testiculi, sunt in muliere sicut in viro; sed eqs. 1,448 qui (canales spermatis) positi sunt inter -umglobum et inter viam virgae. 1,460sqq. 2,113. 3 ?pharm. fort. i. q. pilula – viell.: Pille (in imag.): MLWWalahfr. carm. 38,90 quantum sibi conscius ille perfidiae confusa -isglobis per pectora tabet, tantum eqs. (cf. A. Önnerfors, Mediaevalia. 1977. p. 393 adn. 16). B gleba, glebula, massa – Klumpen, Klümpchen, Brocken, Masse: 1 in univ.: MLWPaul. Bernr. epist. p. 477,21 cui (Ambrosio) ... cereum -umglobum mittimus. MLWRegistr. Patav. I p. 69,15 dantur xcvi -iglobi picis. 2 de thrombo: MLWGloss. med. p. 88,10 thrombos sanguis, id est -usglobus (-osglobos var. l.). 3 de prima rerum materia: MLWCarm. Bur. 67,1^a,1 a -oglobo veteri cum rerum faciem traxissent superi (cf. Bernh. Silv. cosm. 1,1,2). 4 de homine (contracto: MLWMLWl. 36. 37; nondum formato: MLWl. 39): MLWSigeh. Maxim. 10 (8) p. 231^a, 31 infra semet ipsum totus contrahitur et ... in spaeram quandam vel -umglobum pene informem convolvitur. MLWMirac. Mod. 6 p. 312^b,21 quae (puella) ... in -umglobum est contracta. MLWRup. Tuit. volunt. 6 (PL 170,441^C) lutum fuimus (sc. homines), limus carnis, id est -usglobus liquidus. C glomus – Knäuel: MLWRud. Fuld. Leob. 8 cum ... filum ... ex ore dependeret, -umglobum ex eo rotundo scemate volvendo formavit. MLWTheoph. sched. 3,75 p. 138,12 tenens ... filum stagneum quasi -umglobum involutum. MLWRoger. Salern. chirurg. 3,286 filis superpositis sit lignum quasi -usglobus filorum et illud rotundum sub ascellis ponatur (sim. 3,289 antequam -bbusglobbus auferatur. al. MLWTract. de chirurg. 849. MLWNotulae Wilh. Cong. 1139. al.). MLWFrid. II. MLWImp. art. ven. 3 p. 16,21 ille ..., qui tenet falconem, debet retinere -umglobum credentie et sinere explicari debet (cf. ed. A. L. Trombetti Budriesi. 2002. ind. p. 1202sq.).meton. de opere nendi: MLWMirac. Quint. 32 (MGScript. XV p. 270, 7; c. 827) Ermengardis femina ... in lanificiis servile quoddam, -orumgloborum videlicet, exercuit opus (sim. p. 270,10). D gibber, tuber – Höcker, Buckel: MLWMirac. Mod. 6 p. 312^b,23 -oglobo inter scapulas crescente. E involucrum – Hülle, Umhüllung: MLWVita Odil. 7 (MGMer. VI p. 41,20; s. X.) scripsit epistolam eamque -oglobo coccineo involutam ... germano ... transmisit. MLWVita Gebeh. Const. 1,1 ut ... ventrem sibi (sc. matri mortuae) incidant, infantulum tollant, calido arvinae -oglobo involvant homines (sim. 1,26). II translate: A conglobatio – Zusammenballung: 1 de rebus i. q. cumulus, volumen, nubes – Haufen, Walze, Wolke: a de igne sim. (in imag.: MLWl. 64): MLWBonif. epist. 10 p. 9,6 videbam ... flammam ... sub uno -oglobo totius mundi machinam conplectentem. MLWVita Eptad. 17 (MGMer. III p. 192,3) ut tantus igneum (sc. febrium) -usglobus (c-clobus var. l.) virtutum suarum fonte restingueret. MLWHraban. martyr. Sept. l. 46 ignium -usglobus (c-clobus var. l.). MLWVita Liutg. II 2,27 cernit ... quasi igneum altaris altitudine -umglobum. MLWChron. Clus. 6 (MGScript. XXX p. 962,19) viderat ... a ... monte -umglobum igneum ... usque ad coelum ... porrigi (sim. 7 p. 962,31). saepius.fort. add.: MLWCarm. de conv. Saxon. 67 (NachrGött. 1985/I. p. 64; a. 777) cum ... pulvereo ... -oglobo (sc. inferni) versutum coxerit iudex anguem. b de nimbo: MLWVita Liutg. I 19 p. 64,14 viderat in somnis quasi nubeculas nigras ... ascendere, post modicum vero -osglobos crebriores sequi. 2 de anim. i. q. manus, caterva, turba (densa) – (dichte) Schar, Truppe, Rotte, Menge: MLWCarm. de Nyn. 273 inter sanctorum -osglobos cuneosque perennes transit. MLWDefens. med. I p. 52,22 ut testa saniem fluentem et vermium scatentem -umglobum raderet Iob. MLWChart. Rhen. med. I 190 p. 251,36 ut ea, quae firma ... decernuntur, testium -oglobo ... affirmentur. MLWOtto Frising. chron. 8, 32 p. 449,2 cum reprobae ... partis -usglobus a Deo exorbitans ... superbiendo corruit. al.de exercitu, armatorum agmine: MLWLamb. Hersf. Lull. 11 p. 320,22 populus Traiectensis oppidi ... -oglobo facto irruperat in Fresiam. MLWEupolemius 2,175 sternunt (sc. Politeon aliique) Iudaicas ... phalanges disiunguntque -osglobos legionum. MLWMetell. exp. Hieros. 6,839 urbi sanctę victrice -oglobo propiante. B circulus, orbita – (Kreis-)Bahn, (Kreis-)Lauf, ‘Sphäre’: MLWAgius comput. 1,14 per numerum solis varios lunęque meatus, per hunc stellarum colligimus<que> -umglobum. MLWCarm. libr. III 7,6 stelligeros ... -osglobos circuit illa (orbita solis) micans. MLWConstant. Afric. theor. 1,4 p. 2a^r cum ... omnia corpora sub lunari -oglobo posita videantur ... esse ... dissimilia (MLWOtto Frising. gest. 2,30 p. 137,7. MLWChart. episc. Spir. 170 p. 180,34. 209; cf. Boeth. in Porph. comm. pr. 1,3 p. 8,22). MLWAlbert. M. sent. 2,17,4^capit. utrum paradisus pertingat ad lunarem -umglobum.Niederer