2.
firmiter.
firme, robuste, solide, stabiliter –
fest, stark, sicher, dauerhaft: 1
corpor.: a
in univ.: MLWErmenr. Har. 177 tam -rfirmiter, quod neque huc neque illuc se movere valuit, ligant
(sc. viri Grimoldum). MLWGerh. August. Udalr. 1,27 l. 181 cum lapidibus coniunctis -rfirmiter clauserunt
(sc. ministri sepulcrum). MLWThietm. chron. 6,97 domus, in qua fuit
episcopus, -rfirmiter obseratur et ... munitur. MLWFrid. II. Imp. art. ven. 2 p. 171,12 si ... carnes non tenerentur -rfirmiter, falco ... posset carnes comedere. MLWAlbert.
M. animal. 1,479 syfac ... ligat omnia viscera simul et cum dorso ita, quod -rfirmiter aggregantur.
al.in imag.: MLWGerh. August. Udalr. 1,26 l. 4 cuius
(imperatoris) amor pectori eius -rfirmiter conglutinatus est. MLWOtto Frising. gest. 1,38 doctrinae semen in multis ... oppidis tam -rfirmiter (fortiter
var. l.) radicem figens germinavit, ut
eqs. b
spectat ad vim adhibendam: α
violenter –
gewaltsam: MLWThegan. Ludow. 56 turpissimus rusticus venit, quem alii episcopi -rfirmiter movere non ausi sunt. β
magna cum vi –
mit großer Kraft: MLWGloss. Roger. I B 4,3 p. 710,25 sint aliqui, qui membrum teneant ex una parte -rfirmiter, et medicus temptet digito, si
eqs. c
spectat ad actionem solidescendi, immobilitatem (usu techn.): MLWHeraclius II 22 ad ignem calefacies
(sc. pulverem), et -rfirmiter solidabitur
aurichalcum.
immobiliter –
unbeweglich: MLWTheoph. sched. 2,23 p. 52,18 super quam
(tabulam) cribrabis ... cineres ... et cum aequali ligno compones eos, ut -rfirmiter iaceant (
sim. 3,36 p. 87,23 ut lapis -rfirmiter iaceat et vas -rfirmiter stet). 2
incorpor.: a
spectat ad constantiam, fidem i. q. constanter, fideliter –
beständig, getreulich: α
in univ.: MLWLex Sal. Pipp. prol. 1 gens Francorum ... ad catholicam fidem -rfirmiter conversa
eqs. MLWLiutg. Greg. 12 p. 76,22 totam spem ... -rfirmiter et expedite collocavit in caelestibus. MLWHraban. carm. 18,40 hanc
(sapientiam) tu ... semper amato, pater, -rfirmiter atque tene. MLWVita Liutb. 21 in quem
(Deum) -rfirmiter credo. MLWAnnal. Fuld. II a. 816 amicitia vicissim -rfirmiter roborata pontifex Romam petiit. MLWPoeta Saxo 5,295 -rfirmiter ... ex se servavit
(sc. amicitias) foedere perpetuo.
al.abund.: MLWTit. metr. I 1,2,30 expletis decim ... lustris quattuor his iunctis vixisti
(sc. sacerdos) -rfirmiter annis. β
iugiter, deinde –
fortwährend, weiterhin: MLWLiutg. Greg. 2 p. 69,25 coeperunt
ministri Christi ... cum illo populo in temptationibus suis -rfirmiter permanere. MLWWalahfr. Wett. 280 cantantur septem lacrimantum carmina, necnon plurima psalmorum modulamina -rfirmiter addunt
fratres. MLWGerh. August. Udalr. 1,4 l. 7 laetania expleta aliis orationibus -rfirmiter insistebat, usque dum
eqs. MLWBruno Magd. bell. 54 p. 51,11 ut eam
(libertatem) vel Dei auxilio -rfirmiter retinerent
Saxones vel cum vita simul amitterent. MLWStatut. ord. Teut. p. 33,8 volumus -rfirmiter observari, ut
eqs. γ
iuridiciali modo confirmate, sollemniter –
rechtsverbindlich, rechtswirksam, förmlich (usu publ., iur., canon.): MLWTrad. Frising. 11 p. 38,26sqq. (a. 758) quicquic ... habere videbar ..., -rfirmiter tradidi ..., ut per ipsam -rfirmiter traditionem factam -rfirmiter tenetur ad domum sanctae Mariae.
al. MLWTrad. Patav. 46 p. 40,14 ut ... hoc
(sc. negotium) ... per scripturarum seriem -rfirmiter roboretur. TMLWrad. Ratisb. 10 tradimus et -rfirmiter firmamus ad sanctum Emmerammum
eqs. (
sim. MLWTrad. Brixin. 6 potestative -rque)firmiterque. MLWCozroh. praef. p. 1,26 quae
(confirmationes) ... -rfirmiter fuerunt peractae. MLWEpist. Teg. I 53 hoc -rfirmiter definivit
(sc. pontifex): eqs. MLWThietm. chron. 6,31 ad haec -rfirmiter constituenda
eqs.
saepe.remissius i. q. modo obligatorio –
bindend: MLWThietm. chron. 5,9 p. 230,25 -rfirmiter ... promitto
(sc. Thietmarus miles; cf. MLW
p. 282, 28). MLWBerth. chron. B a. 1077 p. 296,11 ut ... inter se pacem -rfirmiter condixissent
partes. b
spectat ad certitudinem i. q. certe, explorate, vere –
gewiss, mit Gewissheit: α
in univ.: MLWAnnal. Bert. a. 834 p. 12,8 cum -rfirmiter cognovisset
Hlotharius Hludowicum ... in easdem partes properare
eqs. β
facile –
gewisslich, sicherlich: MLWChron. Salern. 127 ut exigui ex eis
(Neapolitanis) evaderent, qui fuerunt -rfirmiter ducentos. MLWBerth. chron. B a. 1078 p. 331,8 pro mendacio -rfirmiter computarent
omnes, quidquid passim dictum sit. c
spectat ad magnitudinem, ambitum i. q. valde, magnopere –
sehr, besonders: α
in univ.: MLWAlbert.
M. eth. I 92 p. 84,2 ‘-r’firmiter (
p. 1102b,18 ἀτεχνῶς) in Graeco est quoddam adverbium, quo consuevit Aristoteles uti pro ‘valde’. β
expresse, urgenter –
deutlich, eindringlich, ausdrücklich: MLWEpist. Teg. I 62 fideli nuntio vestro, -rfirmiter poscimus, commendetis
(sc. monachorum pastor) ... hęc ... dicendum. MLWThietm. chron. 1,14 certitudinem resurreccionis ... -rfirmiter indicens
(sc. Thietmarus) ... fidelibus. MLWChron. Thietm. 5,27 rex ..., ut numquam reedificaretur
castellum, -rfirmiter precepit. γ
efficaciter –
nachhaltig, wirksam: MLWAntidot. Augiens. p. 51,49 paraliticis medetur
antidotum sotyra ..., cyliacos -rfirmiter curat.
de custodia i. q. diligenter –
zuverlässig, gewissenhaft: MLWThietm. chron. 6,54 rex ... eundem
(Guncelinum) ... Arnulfo -rfirmiter custodiendum tradidit. d
naturaliter, genuino modo –
natürlicherweise, angeboren: MLWAlfan. premn. phys. 13,5 p. 88 naturali ... ingenio adinventa dicimus, quae -rfirmiter (
PG 40,661C ἀδιδάκτως) omnibus insunt, ut esse Deum.