Eintrag · Mittellateinisches Wb.
fibula f.
fibula, -ae f.script. -bla: MLWl. 35. περόνη, πόρπη, clausura – Klammer, Spange, Brosche, Schnalle, Agraffe, Schließe: 1 proprie: a in univ.: MLWVita Lamb. Traiect. 27 (MGMer. VI p. 382,11) tanta copia auri vel gemmarum in fiblas (-asfibulas, -isfibulis var. l.) ac diversis speciebus a potentibus eodem loco sunt conlatae, ut eqs. MLWRud. Fuld. mirac. 6 quaedam matrona nobilis ... -amfibulam ... suam auream, quam lingua Francorum spangam vocant, ... perdidit. MLWEinh. Karol. 23 veste auro texta et calciamentis gemmatis et -afibula aurea sagum adstringente ... incedebat. MLWGesta Camer. 3,12 quae (monialis) ei (Lantperto comiti) in -afibula suae camisiae reliquias preciosas innexuit (cf. MLWl. 55). saepe. b spectat ad calceos: MLWStatut. ord. Teut. p. 39,3 calceos habeant sine zonis, -isfibulis et rostris. p. 110,21 frater de minori fabrica debet reficere fratri frenum ..., dabit eciam -asfibulas ad caligas et cingulas equorum eqs. c spectat ad calcaria: MLWChron. Salern. 97 p. 98,22 calcaribus (leg. calcaria) ... protinus in terra proiecti (sic) sunt, sic tamen, ut -isfibulis aptate (sic) essent, tanquam si in pedibus episcopi fuissent. d spectat ad cappam (‘Pluvialschließe’; de re v. J. Braun, Handb. d. Paramentik. 1912. p. 144): MLWCatal. thes. Germ. 122,3 (a. 957/94) cappe cum aureis -isfibulis parate vi. MLWRup. Tuit. off. 2,24 quae cappae bene ... patulae sunt et ... praeter solam necessariam -amfibulam inconsutae. MLWChart. civ. Hild. 287 p. 139,26 testatoribus meis cappam et -amfibulam choralem (sc. committo).de receptaculis reliquiarum (de re v. J. Braun, Die Reliquiare des christl. Kultes und ihre Entwicklung. 1940. p. 72): MLWCatal. thes. Germ. 66,3 (s. IX.ex.) in -afibula aurea sunt reliquiae Domni salvatoris. 115,106 in -afibula aurea reliquię sancti Vincentii. e spectat ad capsam: MLWCatal. thes. Germ. 23,16 (s. X.1) in facie (sc. capsarum) inter -asfibulas et lunulas et befrolas et cruciculas aurea ... hornamenta. 2 in imag.: a praevalente notione colligendi: MLWWalth. Spir. Christoph. II 1,132 dans (sc. famula tertia Dialecticae) operam sane cyrros crispare secundae, quos quartę solido collegit -afibula nodo (cf. MLW p. 191, 4). MLWMetell. Quir. 8a,15 -afibula quam (gemmam, i. Quirinum) clamidis quasi comptior imperialis fert locus imperii specialis eqs. MLWChron. Albr. a. 817 ut ... regnum et sacerdotium iungerentur -afibula pacis. al. b praevalente notione claudendi: MLWPetr. Dam. epist. 61 p. 207,3 temptavi genitalibus sacerdotum, ut ita loquar, continentiae -asfibulas adhibere. 3 translate i. q. coniunctio – Verbindung: a gener.: MLWEberh. Heist. Betel 113 in quo (sc. lapide angulari) fit -afibula firma duorum (murorum; cf. comm. p. 237).?de sinu maris, freto: MLWLiber Theodolae 393 omnes (sc. gentes) hic (sc. in Tigridis regione) morantur ... per divisiones fluminum, que potantur, quoniam ab aquilone multe dominantur -efibule maris. b rhet.: MLWSmar. carm. 1,13,7 -afibula verborum est nimium conpago venusta eqs.Niederer