elementum, -i
n.MLW
script.: he-:
p. 1172, 2. MLW
al. il-:
p. 1172, 5. ae-: MLW
l. 64. p. 1172, 25. elim-: MLW
l. 37. 62. MLW
al. 1
philos. et natur.: a
strictius de quattuor principalibus materiis vel eorum qualitatibus i. q. στοιχεῖον — Element, Grundstoff: α
in univ.: MLWPirmin. (?) scar. 23 p. 57,8 formata sunt eli-a (-aelementa MLW
var. l.) mundi. MLWArbeo Corb. 12 eli-um (-umelementum MLW
var. l.) purissimi aeris. MLWWandalb. creat. mund. 59 vis ... liquentis undantisque -ielementi caeli temperat ignes. MLWArchipoeta 10,1,3 factus de materia levis -ielementi folio sum similis. MLWAlbert.
M. gener. 2,1
capit. de principio materiali et formali -orumelementorum. MLWcaus. element. 1,1
tit. de proprietatibus -orumelementorum. MLWmetaph. 5,1,4
capit. de modis -ielementi.
persaepe.spectat ad corpus humanum: MLWRicher. Rem. hist. 4,24 dissolutis -iselementis debitum humanitatis ... exsolvit
metropolitanus. β
in cosmologia Hildegardis spectat ad sphaeras vel circulos caeli (de re v. H. Liebeschütz, Das allegorische Weltbild d. hl. Hildegard v. Bingen. 1930. p. 64): MLWHildeg. div. op. 1,2,3 hic ... circuitio et recta mensura eorundem -orumelementorum tantum ostenditur, cum neutrum ipsorum similitudinem figure mundi per omnia teneat MLW
eqs. 1,2,8 qui
(aer) de superioribus circulis seu -iselementis velut sufflatum aerem se procedentem demonstrat MLW
eqs. MLW
ibid. al. b
latius: α
materia, substantia —
Substanz, Stoff: MLWAlcuin. epist. 28 p. 70,9 quo -aelementa panis et vini in substantiam ... corporis Christi et sanguinis consecraveris
(sc. Paulinus). MLWWett. Gall. 41 p. 280,1o qui
(creator) -aelementa ibi mutare dignabatur
(sc. ceram in petram). MLWAlbert.
M. euch. 3,2,4,1 p. 293
a,23 quod ad ... sacramentum in usu optima quaerantur -aelementa, ex quibus conficiatur: MLW
eqs. MLW
al.de quibuslibet generibus metalli: v. p. 1166, 39. β
de ventis, sideribus sim. i. q. vis elementaria, pars naturae —
Naturgewalt, -element (MLW
plur. interdum MLW
i. q. natura — Natur, MLW
e. g. MLW
l. 67): MLWArbeo Emm. 25 ut imbrium ... turbine et eli-orum dicione subicere non debuisset
locus. Aethicus p. 105,12 duas plagas mundi maiorem vim habere, tam in ventorum flatu quam et ... in diversis eli-orum (aeli-orum, -orumelementorum MLW
var. l.) varietatibus. MLWHraban. carm. 39,62,3 -aelementa tremuerant, astra et se celaverant. MLWAgius epic. Hath. 26 cum hanc ... plangant variis ipsa -aelementa modis. MLWChron. Reinh. MLWa. 1195 p. 553,34 cum quasi omnia -aelementa sibi contraria esse cerneret
marchio MLW
eqs. MLW
al. 2
gramm. i. q. littera, sonus voce humana articulatus —
Buchstabe, Laut: a
strictius (plur. i. q. alphabetum —
Alphabet [sing.: MLW
l. 71]): MLWAldh. ad Acirc. 41 capit. p. 59 de -oelemento (eli- MLW
var. l.) vel abecedario. MLWDhuoda lib. man. 9,2 tot
(sc. xlvi
) numerum
[] secundum -aelementa Grecorum litterae continetur. MLWAgnell. lib. pont. 28 nomen ... lapideis descriptum est he-is. Form. Sangall. II 41 quae sint -aelementa et qualiter ea coniuncta syllabam ... perficiant. MLWGesta Camer. 1,89 p. 436,28 imum, unde sumptum est, repetat corpus il-um. MLWEberh. Alem. labor. 138 per se quae vocem, quae non dent, -aelementa docet
(sc. grammatica).
saepe. b
latius i. q. litterae, epistola —
Brief (usu plur.): MLWChron. Noval. MLWapp. 3 p. 123,33 ut vestras mittatis
(sc. Iohannes papa) ... -orumelementorum notulas ... imperatori. MLWEpist. Hann. 78 quod vobis
(sc. episcopo) ... in ipsis -iselementis non sum
(sc. Meginhardus) gratulatus MLW
eqs. 3
usu communi: a
particula elementaria, principium constituens —
Grundbestandteil, -prinzip: MLWRemig. Altiss. mus. 371,6 quae
(diatessaron et diapente) sunt -aelementa totius armoniae. MLW
al. MLWAurel. Reom. mus. 6,11 simphonia diatessaron, quae princeps est et quodammodo vim optinens -ielementi MLW
eqs. MLWGerb. geom. 5,1 qui
(triangulus) ... principium et quasi -umelementum exstat in angulatis figuris. MLWAlbert.
M. pol. 5,6
ee p. 497
b,27 quod multitudo volens salutem politiae super non volentes confortetur: quia hoc est maximum -umelementum politiae. 5,6
ff p. 498
a,1.
v. et p. 1170, 36. b
usu plur. i. q. rudimenta, primordia, fundamenta studiorum —
Grundbegriffe, Anfänge, Elementarunterricht (in imag.: MLW
l. 25): MLWAldh. epist. 2 dum post prima -aelementa iterum apud vos
(sc. Hadrianum praeceptorem) essem. MLWAmalar. off. 3,11,8 ars ... musica habet -aelementa sua et geometrica ab -iselementis incipit linearum. MLWEpist. var. II 21 p. 336,4 gesta bene viventium -aelementa (ae- MLW
var. l.) sunt vitam volentium. MLWAlbert.
M. animal. 1,625 -aelementa et principia, ex quibus in hac
(sc. de animalibus) scientia procedere habemus ..., praemisimus. MLW
al. Niederer