dominatio

dominatio (-cio), -onis f. MLWscript. et MLWform.: dǒm-: MLWTrad. Patav. 55^b p. 47,27. -mn-: MLWl. 66. -mpn-: p. 950, 13. -men-: MLWDipl. Merov. I 121.? -nionis: p. 950, 16.confunditur MLWc.:deminutio: p. 951, 9sqq.donatio: MLWl. 62. cf. p. 950, 54. I dicio, potestas, gubernatio — Botmäßigkeit, Herrschaft, Macht(ausübung): A strictius: 1 proprie: MLWLeg. Burgund. const. I prol. 2 amore iustitiae, per quam ... potestas terrenae -isdominationis (donationis, divinitatis nationis MLWsim. MLWvar. l.) adquiritur. I 3 quicumque (homines) sub eisdem (sc. dominis) fuerunt obnoxii servituti, in nostro dominio (nostro domino, nostra -cionedominacione MLWvar. l.) perseverent. MLWDipl. Merov. II 4 p. 64,1sq. de iure et domn-e nostra in iure et domn-e predicti monasterii ... tradimus (MLWChart. Epternac. 14 p. 40,5sq. -edominatione. MLWsim. saepius). Chart. MLWAlsat. B 125 p. 65,16 in ea racione, ut ... post nostrum ... discessum ... ad vestram ... revocare faciatis -cionemdominacionem (sc. bona; MLWsim. MLWal.). persaepe. 2 alleg. vel in imag.: Hincm. coll. 1 p. 84,2 neque ... nosmet ipsos -idominationi tradamus neptis Superbiae. divort. 6 p. 154,24 qui (Christus) nos per baptismum eduxit ... de peccati servitute et mortis -edominatione ‘in libertatem gloriae filiorum Dei’. MLWAlbert. M. nat. anim. 2,14 p. 40,56 et haec est -odominatio naturae humanae et libertas, quae non est acta ab impetu naturae, sed potius agit naturam. 3 meton.: a de dominatu terrestri, hominibus -em exercentibus: α in univ.: MLWLeg. Burgund. const. I 39,4 mancipium ... cum dupla mercede -idominationi (-cionidominacioni, -emdominationem, -edominatione inlationem, multi inlationem MLWsim. MLWvar. l.) restituat (sc. qui servum retinuerit). MLWDipl. Conr. I. 33 p. 30,34 ut nullus rex vel aliqua -isdominationis persona successorum nostrorum potestatem habeat de illis rebus aliquid minuere. β in allocutione vel titulo maiestatis: MLWDesid. Cad. epist. 1,8 praesentem paginam ad -cionemdominacionem vestram (sc. Chlodulfi) distinavi (MLWRoland. Patav. chron. 6,1 p. 87,12 dompn-em. MLWsim. saepius). MLWGodesc. Saxo theol. 9 p. 208,6 Venetici ... dominum suum ... nequaquam vocant dominum, sed -emdominationem eqs. MLWDipl. Heinr. I. 19 ut haec nostrae -isdominationis confirmatio MLWeqs. (20 u. n. -nionis [leg. -isdominationis, ut MLWvid.] largitio eqs. MLWDipl. Otton. I. 345 p. 472,28 u. h. n. -isdominationis traditio eqs. MLWsim. MLWal.). Chart. Raitenh. 355 p. 286,9 etsi circa omnes religiones nostra -ciodominacio moveatur eqs. saepius. b de caelesti militia, angelorum turba (fere usu plur. ; sing. collectivo: l. 31): α def.: MLWExpos. miss. 14 -esdominationes ordo est angelorum ...; haec sunt nomina eorum (ordinum): angeli, archangeli, virtutes, principatus et potestates, throni, -esdominationes, cherubim, seraphim. β exempla: MLWCod. Karol. 10 p. 502,18 throni adque -cionesdominaciones vel cunctus cęlestis miliciae exercitus. MLWAmalar. off. 3,21,8 sicut -esdominationes subiecta sibi habent angelorum agmina ..., sic eqs. MLWHincm. Remig. 31 p. 329,11 quo ... isti (sc. homines in gradum pietatis ascendunt), quorum comparatione ceteri homines ... servi sunt, nisi inter numeros -um (dominantium MLWvar. l.) currunt? MLWEkkeh. IV. bened. I 37,50 vos Seraphim ... cum Cherubim gaudete boni, -odominatio, throni. saepius. c dominium, regio alicuius dicioni subiecta — Herrschaftsgebiet: MLWLeg. Lang. p. 215,7 (post 774) quandocumque extra -emdominationem de Neapolim invenerit ipse Langobardus eundem servum (sc. Langobardis et Neapolitanis communem), ... habeat eum suae potestatis. Donat. Ermenl. 3 (MGMer. V p. 690,22) in omni tua circuibimus -edominatione, usque dum congruum repperiamus situm monasterii constructionis. MLWCapit. reg. Franc. 196,54 p. 44,20 admonemus, ut ... nullus duplices mensuras in sua -edominatione ... habeat. MLWGisleb. Mont. chron. 43 p. 75,9 quod ius comes Hanoniensis ... in toto comitatu et -edominatione Hanoniensi habebat, dicendum est: ‘eqs.’ al. d ius dominandi, possessionis — Herrschafts-, Besitz-, Verfügungsrecht: Chart. Rhen. MLWinf. I 5 (a. 796) tradidi ... locum ... -emque in silvam, quę dicitur Sitroth (17 -emdominationem aliquam MLWi. eandem MLWs. adiacentem). MLWTrad. Frising. 421 p. 361,9 interrogavit episcopus ..., si quis ullam fabulationem aut etiam -edominatione in hac oratorio ... habere. Chart. Ital. Ficker 290 p. 325,40 cum honore omni, functionibus atque usantiis ..., silicet cum hominibus habitatoribus ..., venationibus et omnibus aliis -busdominationibus eiusdem castri. Chart. Tirol. 1098 p. 140,13 pischerias et advocadrias et -esdominationes. al. e praeceptum (dominicum) — (obrigkeitliche) Verfügung (subauditur vel subest donatio, ut MLWvid.): MLWTrad. Patav. 57^b p. 49,35 (a. 803) si ... quislibet opposita persona contra hanc -emdominationem (postea: haec donatio) venire temptaverit. MLWDipl. Otton. II. 197 servum ... ad ęcclesiam ... hac nostrę auctoritatis -edominatione (postea: hęc nostrę condonationis traditio) in proprium firmiter donavimus. MLWDipl. Otton. III. 137 ut hęc nostri muneris regia -odominatio per futura temporum curricula inviolabilis ultra perseveret. 4 translate: a de infirmitate superanda: Recept. Sangall. I 80 remedium ad omnes tribulationes corporis ...: cui necesse fuerit pro -edominatione tribulationis superscriptas, frequentius bibat ieiunus, donec infirmitas purget et sanetur. b de opere alch. perficiendo: Alleg. sapient. 16 -odominatio sive perfectio huius operis est putrefacere, terere et dissolvere et albificare, deinde operatio cum eo. B latius: 1 honor, dignitas — Würde, Ehre, Ansehen: MLWWalth. Spir. Christoph. I 3 de quibus (nominibus) unum ... tantę in futuro -isdominationis expressit indicium. MLWChron. Merseb. 2 p. 171,28 ecce, lector, audisti -emdominationem (-edominatione MLWvar. l.) ecclesiae nostrae primo duodennem vel paulo amplius; audisti etiam dissipationem eius per viginti duos annos durantem. 2 voluntas dominandi, superbia — Herrschsucht, Hochmut: MLWConstant. Afric. theor. 4,5 p. 16b^r,5 que (pars virtutis spiritualis) ministrat iram, pugnam, 〈in〉dignationem et -emdominationem suppeditat. 4,8 p. 16b^v,39 -idominationi et indignationi contraria est humiliatio et deiectio animi. MLWVisio Godesc. A 44 cui ille (angelus) fastum preterite -isdominationis dominis causam respondit esse presentis humiliationis. II per confusionem i. q. deminutio — Schmälerung (cf. p. 670,20sqq.): MLWChart. Fuld. B 38 (a. 763) ea ... ratione, ut, dum advixero, sub usu et beneficio tantum ea absque ullo preiudicio vel deminutione (MLWcorr. MLWed.; -edominatione MLWcod., sed cf. MLWForm. Marculfi 2,6 MLWl. 14) aliqua ... excolere debeam (Chart. Rhen. MLWmed. I 21 p. 26,8. MLWsim. p. 26,12 nullo ... p. v. -edominatione). MLWTrad. Weiss. 271 in ea ... ratione, ut ... post obitum nostrum (sc. usufructuariorum) ... ipsas res ... ad vos (sc. episcopum) ... redeant ... sine ulla damnitate aut diminutione (corr. MLWed., -edominatione MLWcod.).detrimentum — Schädigung (cf. p. 669,40sqq.): MLWAnnal. Alam. MLWa. 911 (rec. B) falsis testimoniis pravissimas eorum machinationes ... confirmantes ream (sc. Giselam esse) publice -cionisdominacionis (dominiceonis MLWa. corr.) mentiti sunt calumniatores. Mandrin