Eintrag · Mittellateinisches Wb.
civitatensis
civitatensis, -e. I adi.: A qui civitatis est, urbanus — zur Stadt gehörig, städtisch, Stadt-: 1 gener.: a in civitate exsistens vel habitans — in der Stadt befindlich oder ansässig: MLWChron. Reinh. MLWa. 1198 p. 560,38 -emcivitatensem fluvium ... ab opido reiecit. MLWa. 1199 p. 561,43 -emcivitatensem ... intra muros vallavit episcopum. MLWChart. Salem. 530 clerus dyocesanus et -iscivitatensis. MLWAnnal. Prag. II MLWa. 1279 p. 196,17 tam claustralium quam secularium tam -iumcivitatensium clericorum. b cultus — kultiviert: MLWConr. Mur. summ. p. 157,22 (ed. W. Kronbichler. 1968) clemens, civilis, -iscivitatensis, comis. 2 publ. et iur. MLWi. q. civibus destinatus, in civitate vigens — für die (Stadt-)Bürger bestimmt, in der Stadt gültig: MLWChart. Hamb. 606 (a. 1256) iudicium ... ad ius -ecivitatense ... contulimus (MLWChart. Pomm. B 728.1051. MLWChart. Basil. C II 187 p. 105,31 abrenunciamus omni iuri ... -icivitatensi et municipali). B socialis — staatenbildend: MLWAlbert. M. animal.1,38 -ecivitatense autem animal vocatur homo MLWeqs. II subst. masc.: civis, oppidanus — Bürger, Städter: A gener.: MLWChron. Reinh. MLWa. 1190 p. 545,7 -buscivitatensibus cunctis gladiis consumptis. MLWTransl. Auct. 11MLWin. quatenus eorum miseria -buscivitatensibus innotescat. MLWGesta Karoli M. p. 165,15 defectum victualium paciebantur -escivitatenses. al. incola — Einwohner: MLWChron. Reinh. MLWa. 1192 p. 550,16 urbis. B iur.: 1 burgensis (pleno iure praeditus) — städtischer (Voll-)Bürger (interdum plur. sensu collectivo MLWi. q. universitas civium — Bürgerschaft, Stadtgemeinde, MLWe. g. l. 39sq.): MLWChart. select. Keutgen 125,1 (a. 1156) ius ... -iumcivitatensium ... promulgabant. MLWChart. civ. Magd. 100 p. 51,33 ut -buscivitatensibus vestris (sc. ducis Silesiae) in posterum caveri possit. MLWChart. Brand. A VIII 71 p. 156,25 a nostris (sc. marchionum) -buscivitatensibus, opidanis pariter et villanis. MLWChart. civ. Hild. 335 secundum consuetudinem -iumcivitatensium. MLWChart. ord. Teut. (Hass.) 296 p. 222,10 nos, scabini ac -escivitatenses in Marpurg, recognoscimus. MLWal. 2 incola villae — Dorfbewohner: MLWl. 38. Pape