lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

chromaticos

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

LmL
Anchors
1 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
0
Verweise raus
1

Eintrag · Lex. musicum Latinum

chromaticos

Bd. 1, Sp. 488
chromaticus -a, -um et chromaticos -e, -on chromatisch chromatic A das chromatische Tongeschlecht betreffend with reference to the chromatic genus 1 allgemein general [s.I a.Chr.] LmLVitruv. 5, 5, 5: in chromatico genere. [s.V] LmLMart. Cap. 9, 949: alia (sc. diastemata) enharmonia, alia chromatica, alia diatonica. [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 22 p. 214, 9: Quarta (sc. chorda) vero universaliter quidem lichanos appellatur, sed si in diatono genere aptetur, dicitur lichanos hypaton diatonos, si vero in chromate, dicitur diatonos chromatice vel lichanos hypaton chromatice, si autem in enarmonio, dicitur lichanos hypaton enarmonios vel diatonos hypaton enarmonios (ad loc.: LmLGloss. Boeth. mus. 1, 22, 20, 1. inde LmLIac. Leod. spec. 5, 15, 3. LmLIoh. Cicon. mus. append. 2 p. 394, 19. LmLUgol. Urb. 5, 41, 28. LmLIoh. Hoth. exc. p. 52. LmLGuill. Pod. 3, 34: Lycanos enim quecumque nunc diatonos []nunc vero, quoniam a proprio loco remittendo tantum movetur, sicut ostensum fuit, diatonos cromatica, quia in idem transit genus, appellatur). LmLBoeth. mus. 1, 22 p. 215 descr. LmLBoeth. mus. 4, 13 p. 335, 21: Mobiles vero sunt, quae secundum singula genera permutantur hoc modo, ut paranete et lichanos diatonici et chromatici (inde LmLIoh. Cicon. mus. append. 4 p. 404, 8. LmLIoh. Hoth. exc. p. 52). al. [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 15, 6: cantilena: diatonica - cromatica - enarmonica. LmLGloss. Boeth. mus. 1, 15, 16b: chroma et chromaticum unum sunt. LmLGloss. Boeth. mus. 4, 14, 5: Nota tria genera tantum cantandi: diatonum, cromaticum, enarmonium. al. [s.IX] LmLGloss. Boeth. mus. II 150: Plagis proti incipit, ubi autenti desinit, i. in proslambanomenos, et inde cadit tono inferius. Ex hinc iterum surgit in proslambanomenos et vadit inde in lychanos hypaton chromatico genere. (?) ibid. al. LmLIoh. Scot. annot. 503, 2: per additionem enarmonii et cromatici generis. LmLIoh. Scot. annot. 504, 9: ‚generi‘ tres: enarmonios videlicet, cromaticos, diatonos. al. LmLRemig. Aut. 51, 13: tropos et sonos musicos, sive genera musicae: diatonicum, cromaticum, enarmonicum. LmLRemig. Aut. 510, 13: ‚croma autem‘ id est cromaticum genus. al. [s.X-XI] LmLTon. Lugd. pr. 26. al. LmLAnon. Bernh. 1, 13: Omnis igitur tropus (ypodorii, ypofrigii vel ceterorum) in genere diatonico, chromatico simul et enarmonio retinet cordas XXVIII (sim. LmLAnon. Bernh. 2, 97). al. LmLGloss. Boeth. mus. III 16: ‚proportionalitas est ...‘: Arithmetica, geometrica et armonica ad diatonicum, arithmetica ad cromaticum et enarmonium. LmLLect. Guid. p. 45: colores vel species sunt in cantibus videlicet tres, idest diatonicum, cromaticum, enarmonicum. LmLPs.-Berno mon. pr. 2, 2. al. LmLOdor. Sen. p. 198. al. LmLOliva p. 289. al. LmLAribo 5 p. 36. LmLLib. argum. 20 p. 21: Monochordorum genera quot sunt? Tria. Chromaticum scilicet, enharmonicum et diatonicum. LmLProp. Denique si p. 62: Cromaticum genus <dicitur> humanum genus musice. Enarmonicum genus <dicitur> celeste genus musice. LmLFrut. brev. 6 p. 51: tria sint cantilenae genera: diatonicum, chromaticum, enharmonicum. al. [s.XI-XII] LmLQuaest. mus. 1, 24 p. 64. LmLAnon. Pannain p. 412. [s.XIII] LmLMus. man. 20, 4: tribus musicae generibus ... quibus utebantur antiqui, quae sunt enarmonicum, cromaticum et dyatonicum. LmLIoh. Aegid. 16, 1. al. LmLHier. Mor. 23 p. 170, 32. LmLTrad. Garl. plan. IV 3. LmLPs.-Thomas Aqu. I p. 27. LmLIoh. Groch. 68. LmLWalt. Odingt. 3, 9, 8. [s.XIV] LmLMarch. luc. 1, 16, 3. al. LmLIoh. Mur. spec. 2, 78: ubi viget religio catholica fidelium in orbe terrarum, nunquam in usum ceciderunt illa duo genera melorum, chromaticum et enarmonicum; sed in genere diatonico omnis cantus ecclesiasticus. LmLIac. Leod. spec. 2, 34, 13: Genus autem chromaticum, etsi aliqualiter possit ibi reperiri et iam sine falsa musica similiter notari, modus tamen ille non est consuetus. LmLIac. Leod. spec. 2, 55, 11: Guido cantum enharmoniacum ad angelos dicit pertinere, chromaticum ad planetas, diatonicum vero ad nos, quia ille est, quo utimur. LmLIac. Leod. spec. 4, 11, 6: nec chromaticum, nec enharmoniacum genus convenit voci humanae, quidquid sit de instrumentis musicis artificialibus. LmLIac. Leod. spec. 5, 34, 12: etsi aliquae claves nostrae aliquibus chordis generum illorum, chromatici scilicet et enharmonii, respondeant, stabilibus scilicet et mobilibus, non tamen omnibus. al. LmLIoh. Boen ars 2, 21, 8: Sic ergo novum genus modulaminis, quod nec dyatonicum nec cromaticum nec enarmonicum ymmo commaticum dicetur, posset inveniri. al. LmLIoh. Boen mus. 2, 91: cantus comatis neque dyatonicus neque cromaticus nec enarmonicus. LmLQuat. princ. 3, 56: nesciunt, in quo genere naturaliter planus cantus constitutus est. Forte dicunt se cantare in cromatico genere aut in enarmonico, cum non cantant in genere diatonico. al. LmLAnon. Ellsworth 5 p. 228 app. crit. [] LmLOrig. et eff. 3, 1. [s.XV] LmLIoh. Cicon. mus. 1, 20 p. 86, 16. al. LmLProsd. contr. II 3, 9 (sim. LmLProsd. mon. 4, 1. LmLProsd. spec. p. 752. LmLProsd. spec. p. 759). LmLWencesl. Prach. 140. LmLUgol. Urb. 1, 13, 4. al. LmLGeorg. Ans. 1, 154: stelle ... ad omnis celestis giri partes revolute cromatico similem produnt. LmLGeorg. Ans. 3, 21: Utuntur autem cantores triplici genere cantus ... diatonico et cromatico et enarmonico, etiam in citharis. al. LmLAnon. Carthus. theor. 14, 81. LmLTrad. Holl. I p. 160. al. LmLIoh. Legr. rit. 1, 1, 7, 3. al. LmLTrad. Holl. V 4b, 3: musicam kromaticam. LmLFr. Gafur. extr. 6, 10, 4: Qualiter cromaticus, dyatonicus et enarmonicus dividuntur in semitonia. LmLFr. Gafur. op. 5, 2. LmLIoh. Hoth. exc. p. 52. al. LmLNicol. Burt. 1, 12, 74: cromaticum quasi tetrachordum alia intensione producens. al. LmLBonav. Brix. 24, 99. LmLAdam Fuld. 4, 8. LmLLad. Zalk. A 17. LmLFr. Gafur. theor. 5, 2. LmLGuill. Pod. ench. 10 p. 373. al. LmLGuill. Pod. 2, 4. al. LmLFr. Gafur. pract. 3, 13. al. LmLHerb. Tr. 2, 4 p. 51. LmLErasm. Hor. p. 83b. LmLMon. Boetius p. 232, 2. LmLMon. In primis 18: Ex quo fit in cromaticum ductio linee et notetur cromaticum ⋅G⋅. al. LmLMon. Mon. divisurus p. 39, 17. 2 speziell specific a zur Klangcharakteristik with reference to character [s.IV] LmLMacrob. 2, 4, 13: cum sint melodiae musicae tria genera, enarmonium, diatonum et chromaticum, primum quidem propter nimiam sui difficultatem ab usu recessit, tertium vero est infame mollitie (inde LmLHeinr. Aug. 7. LmLMus. man. 20, 5). [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 1 p. 184, 4: genus chromaticum, quod mollius est (inde LmLHier. Mor. 8 p. 38, 6. LmLIac. Leod. spec. 1, 18, 3. LmLIac. Leod. spec. 5, 10, 9). LmLBoeth. mus. 5, 16 p. 365, 18: unum quidem genus est mollius, aliud vero incitatius. Et mollius quidem est enarmonium, incitatius vero diatonicum. Inter haec vero consistit chromaticum incitatione mollitieque participans (inde LmLIac. Leod. spec. 5, 46, 6. LmLUgol. Urb. 5, 41, 10). [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 1, 445: chromaticum genus i. molle, colorabile. LmLGloss. Boeth. mus. 1, 2, 2: Tria genera organi sunt: Chromaticum, enarmonium, diatonicum; quorum primum quidem mollissimum, medium bene canorum. LmLGloss. Boeth. mus. 1, 15, 16a, 2: Chroma et chromaticum unum est, i. colorabile, quia ab utrisque accipit colorem. LmLGloss. Boeth. mus. 1, 15, 17: Cromaticum: lascivum, quod iuvenibus convenit. al. LmLGloss. Boeth. ar. p. 30, 36: Primum enim (sc. genus) dicitur cromaticum, quod est dissolutissimum, et constat in cantilenis feminarum. Nam croma Graece color. Unde cromaticum, id est colorabile et varium propter dissolutionem. [s.IX] LmLIoh. Scot. annot. 494, 24: ‚chromatice‘ colorabile. Sicut enim inter album et nigrum color aliquis invenitur, ita inter diatonicum et enarmonicum locum medietatis obtinet chromaticum (sim. LmLRemig. Aut. 494, 23). LmLAlia mus. 64 p. 137: Siquidem huius (sc. quarti tropi) initium est melodiae tertii extremum; quandoquidem mollitiem chromatici generis imitatur, in quo frequentius per totam diapason diapente reperitur. [s.X] LmLInterv. Quid sit tonus 6: Cromatica (sc. melodia) est, quae et posterior et ad delectationem aurium sua varietate permulcet animos et nimiis minuciis tinnule fertur. LmLAnon. Bernh. 2, 77: Chromaticum unum est eorum (sc. generum), quod quasi colorabile dicitur eo, quod a naturali discedens in mollius decidit, sicut in choro mulierum ludentium auditur et ymno „Ut queant laxis“. [s.XI] LmLPs.-Guido form. pr. 1: Vocum modus, veterum editus voto, disgregatus a vero et recto cantionis genere, et in chromaticam mollitiem deductus ob rationis penuriam. LmLQuaest. mus. 1, 24 p. 64: Cromaticum (sc. genus) econtrario propter nimiam severitatem suam paene ab omnibus negligitur. al. LmLIoh. Cott. mus. 4, 10. [s.XIII-XIV] LmLEngelb. Adm. 4, 3, 26: Mollius est (sc. melodiarum genus), quod vocatur enarmonium, i. e. mentem mulcens; incitacius []et acucius, quod dicitur dyatonium quasi duplicatorum tonorum; chromaticum vero, i. e. flexibile vel diversicolor dicitur medium sive mixtum. ... Est enim chromaticum genus melodie pulchrius et delectabilius, quia mediocriter et oportune nunc incitat animum tendendo ad acutas, nunc alleviat et lenit redeundo ad graves. al. LmLQuat. princ. 2, 15: genus cromaticum nimis est molle et ad lasciviam inducit corrumpendo bonos mores (sim. LmLAnon. Ellsworth 5 p. 232 app. crit. LmLOrig. et eff. 3, 2. LmLTrad. Holl. V 4b, 4). LmLOrig. et eff. 22, 2. [s.XV] LmLUgol. Urb. 5, 42, 7: Cum enim diatonicum vel enarmonicum genus cum chromatico permutantur in alium videntur cantilenae transire colorem, qui nec duritiem diatoni tenet, nec enarmonii aptam coniunctionem amplectitur. al. LmLGeorg. Ans. 3, 24. LmLAnon. Carthus. theor. 17, 15. LmLTrad. Holl. I p. 158: musicam chromaticam et enormaticam ad corruptionem morum et rei publicae arbitratus est (sc. Plato) pertinere. LmLBart. Ram. 3, 2, 4 p. 102. LmLLad. Zalk. A 17. LmLFr. Gafur. theor. 5, 2. LmLGuill. Pod. ench. 17 p. 378. al. LmLGuill. Pod. 2, 9. al. LmLFr. Gafur. pract. 1, 4. LmLErasm. Hor. p. 87a. LmLMon. Mon. divisurus p. 39, 19. al. b zur Intervallstruktur with reference to intervallic structure [s.VI] LmLBoeth. mus. 1, 21 p. 213, 20 descr. LmLBoeth. mus. 4, 6 p. 320, 25: paranete hyperboleon ad neten hyperboleon in diatonico quidem genere tono distat, in chromatico vero tribus semitoniis, in enarmonio vero duobus tonis (inde Iac. Leod. 5, 30, 14). LmLBoeth. mus. 4, 7 p. 323, 16: Paranete enim chromatice hyperboleon, quae est II.DCCXXXVI, ad neten hyperboleon, quae est II.CCCIIII, comparata continet spatium paranetes hyperboleon diatonici generis ad neten hyperboleon, qui est unus tonus, id est duo semitonia, maius ac minus, et divisum rursus spatium paranetes hyperboleon diatonici et netes hyperboleon (ad loc.: LmLGloss. Boeth. mus. 4, 7, 9: Paranetes cromatice tenet spacium totum paranete diatonici generis ad nete et rursus illud dimidium. inde LmLIac. Leod. spec. 5, 31, 4). LmLBoeth. mus. 4, 8 p. 326, 22: Quae autem in diatonico genere trite diezeugmenon diatonica est, in chromatico autem trite diezeugmenon chromatica, ea in enarmonio genere paranete diezeugmenon enarmonios dicitur (inde LmLIac. Leod. spec. 5, 32, 13. LmLIoh. Cicon. mus. append. 4 p. 406, 5). LmLBoeth. mus. 4, 11 p. 334 descr. al. [s.IX-XII] LmLGloss. Boeth. mus. 1, 1, 282b: chromaticum, quod mollius est, quod currit per tria semitonia, semitonium et semitonium. al. [s.IX] LmLGloss. Boeth. mus. II 149. [s.X] LmLInterv. Quid sit tonus 6: Cromatica (sc. melodia)... constatque ex tono et tribus semitoniis vel tribus semitoniis et tono. LmLAnon. Bernh. 1, 5: Habetque semper enarmonium quattuor semitonia incomposita, chromaticum vero duo composita et tria incomposita (sim. LmLAnon. Bernh. 2, 5). al. [s.XI] LmLPs.-Berno mon. 3, 6. LmLOdor. Sen. p. 210. LmLOliva p. 292. LmLFrut. brev. 11 p. 94: in chromatico quidem genere ab eadem nete synemmenon tonum et dimidium diatonici generis metire, quod est in diatonico a ⋅d⋅ usque quadratam ⋅C⋅, ductaque superius linea paranete synemmenon notabis, versoque circino cum semitonii mensura triten synemmenon habebis; indeque semitonium aliud usque mesen restare videbis. al. LmLQuaest. mus. 1, 24 p. 67: si vis metiri monocordum in cromatico genere, sciendum est tibi, totum monocordum constare semitoniis et semper tria habere confusa, id est per nullam mediam lineam disiuncta, duo vero disiuncta. ibid. al. [s.XII] LmLTheinr. Dov. 3, 21, 1. [s.XIII] LmLHier. Mor. 15 p. 67, 21: Tales autem proportiones in diatonico genere sunt duae, scilicet tonus et minus semitonium, in chromatico tres, scilicet trihemitonium, apotome et minus semitonium. LmLHier. Mor. 23 p. 171, 26: Valde igitur error illorum reprehensibilis est, qui primi toni communem versum saepe dicti generis sic lacerant abusive. Cum enim ditonum []facere debeant ab ⋅a⋅ in ⋅F⋅, ab ⋅a⋅ in ⋅G⋅ minus semitonium faciunt, ut eis trihemitonium chromatici generis dicendum remaneat. LmLHier. Mor. 25 p. 187, 11: Gaudent insuper, cum modum organicum notis ecclesiasticis admiscent ... Nam diesim enharmonicam et trihemitonium chromaticum generi diatonico associant. LmLIoh. Groch. 69: chromaticum, quod procedit per diesin <et diesin> et semitonia tria composita. Et dicunt planetas uti tali cantu. LmLWalt. Odingt. 3, 1, 12. al. [s.XIV] LmLMarch. luc. 9, 1, 23: Omnis semiditonus in uno intervallo cromaticum genus est (inde LmLIoh. Cicon. mus. 1, 25 p. 120, 3). al. LmLIoh. Mur. spec. 2, 73. LmLIac. Leod. comp. 2, 4, 37. LmLIac. Leod. spec. 2, 34, 9: in chromatico (sc. genere) a minore semitonio ad maius et tertio ad semiditonum (sc. fit ascensus). LmLIac. Leod. spec. 5, 30 - 5, 36 passim. LmLIac. Leod. spec. 5, 42, 13: Si igitur semiditoni proportio generaliter sumatur pro proportione, quae maior est sesquisexta, minor vero sesquiquinta, conveniens est assignatio numerorum ipsius trihemitonii vel semiditoni in genere chromatico, non si stricte sumatur pro specifica ipsius proportione prius tacta. al. LmLIoh. Boen ars 2, 21, 10. LmLIoh. Boen mus. 3, 101: Quarta conclusio: Impossibile est disponi maius semitonium inter claves diversas. Hec conclusio distinguit figurationem cantus cromatici nostram ab antiquis, cum enim nos apothomen, quam ipsi sub duabus cordis statuerunt, in una eademque clave cogimur figurare. LmLIoh. Boen mus. 4, 175. al. LmLQuat. princ. 2, 13. LmLAnon. Ellsworth 5 p. 230. al. [s.XV] LmLIoh. Cicon. mus. 1, 29 p. 136, 3. al. LmLProsd. spec. p. 753. LmLUgol. Urb. 5, 42, 3: Totus namque chromaticus cantus ex semitoniis texebatur. al. LmLGeorg. Ans. 2, 33: Cromatici vero generis cithara per omnia tetracorda sua in emitonia partita est, facillime sonitus ad omnes convertens melodias. al. LmLAnon. Carthus. theor. 14, 83: Cromaticum genus est, quod procedit per semitonium maius (?) et tria semitonia minora. LmLTrad. Holl. I p. 161. LmLIoh. Legr. rit. 1, 3, 2, 26. al. LmLFr. Gafur. op. 5, 2. LmLBart. Ram. 1, 2, 6 p. 43. LmLIoh. Hoth. exc. p. 53. al. LmLNicol. Burt. 1, 12, 73. LmLDiff. mus. 68. LmLGuill. Pod. ench. 19 p. 380. al. LmLGuill. Pod. 3, 30. al. LmLFr. Gafur. pract. 1, 3. al. LmLErasm. Hor. p. 87a. LmLAnon. La Fage III p. 244: Quid est semiditonus? Est chromaticum genus, scilicet tonus et semitonus in uno intervallo positus. LmLMon. Boetius p. 232, 3. al. LmLMon. In primis 7. al. LmLMon. In primis divide p. 6, 20-26. LmLMon. Mon. divisurus p. 40, 41. al. LmLMon. Si regularis 28-29. LmLMon. Si volueris p. 231, 11. LmLMon. Studiosis p. 23, 31-34. LmLMon. Totam tabulam p. 12, 15-29. c mit differenzierter Tetrachordteilung: mollis (⅓, ⅓, 1 eines Ganztons), hemiolios (⅜, ⅜, 1 ¾ eines Ganztons), toniaeos (½, ½, 1 ½ eines Ganztons) with refined division of the tetrachord: mollis (⅓, ⅓, 1 of a tone), hemiolios (⅜, ⅜, 1 ¾ of a tone), toniaeos (½, ½, 1 ½ of a tone) [s.V] LmLMart. Cap. 9, 930: chromaticum modulandi genus per ipsam (sc. tritemoriam) funditur. [s.VI] LmLBoeth. mus. 5, 16 p. 365, 21: Fiunt igitur secundum hunc (sc. Aristoxenum) ordinem differentiae permixtorum generum sex, una quidem enarmonii, tres autem chromatici, id est chromatici mollis et chromatici hemiolii et chromatici toniaei, duae vero reliquae diatonici mollis atque incitati (ad loc.: LmLGloss. Boeth. mus. 5, 16, 16: ab Aristoxeno inventa, qui chromaticum in tria distinguit. inde LmLIac. Leod. spec. 5, 46, 7. LmLUgol. Urb. 5, 51, 11). LmLBoeth. mus. 5, 16 p. 367-368, descr. [s.IX] LmLIoh. Scot. annot. 512, 2: ‚mollius‘ id est chroma per tritemoria in chromatico genere, quod molle vocatur. LmLRemig. Aut. 512, 2: In cromatico genere, quod molle vocatur, tonus dividitur in tres partes, ideo tritemoria appellatur. LmLAlia mus. 79 p. 144: Nam in quatuor tetrachordis inter primam et secundam chordam secundamque ac tertiam eumdem numerum posuit; inter tertiam vero et quartam, quod residuum erat de 60, superadiecit, []ita: 6 6 48; 8 8 44; 9 9 42; 12 12 36; ... Et primum quidem tetrachordum dixit enarmonii, secundum chromatici mollis, tertium chromatici hemiolii, quartum chromatici toniei. [s.X-XI] LmLAnon. Bernh. 1, 37 (sim. LmLAnon. Bernh. 2, 103). [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 5, 47, 5: in tactis Aristoxeni descriptionibus genus chromaticum triplicem habet descriptionem. [s.XV] LmLUgol. Urb. 5, 54, 2. B die Verwendung von nichtdiatonischen Halbtönen betreffend with reference to the use of non-diatonic semitones [s.XIII] LmLMus. man. 20, 11: B mollis, quae nomen ex re trahit, quia cantum mollificat, cromatico generi videtur alludere. LmLMus. man. 24, 9: maius est semitonium (sc. a ⋅b⋅ molli in ⋅c⋅ acutam), cuius usus est in genere cromatico, quo non utimur, quia nec regulae nec spatii discernitur argumento. al. [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 2, 38, 24: In tono autem, etsi mediet semitonium, non est tamen consuetum nec facile procedere de una extremarum vocum ipsius toni ad aliam per tale medium, nec habet hic locum, nisi in genere chromatico et in ⋅b⋅fa ⋅C⋅mi, nisi falsa fiat musica. al. [s.XV] LmLTrad. Holl. I p. 171: Sic enim diceretur potius ⋅b⋅fami et non ⋅b⋅fa ⋅b⋅mi, si quippe fa mutaretur in mi. Et duo semitonia minora contra genus diatonicum iuxta se fa in mi mutata chromatizarentur. Et genus chromaticum, quod ubilibet in orbe terrarum ab usu excidit, in aliquo orbe terrarum apud nos in usu cum duobus contradictoriis servaretur. Et diapason ex quatuor tonis cum tribus semitoniis contra principia artis musicae componeretur. LmLGuill. Pod. ench. 35 p. 394: ut semitonium minus atque naturale ⋅e⋅f⋅ in tonum convertamus et ⋅f⋅ diatonicum in cromaticum traducatur. al. LmLGuill. Pod. 1, 22: Hanc autem diapason speciem (sc. ab ⋅f⋅ in ⋅f⋅) secundum ceterarum distributionem, que diatesseron diapente preponunt, ideo non exordimur, quoniam prima illarum in voce cromatica et molli finem, et secunda principium haberet. LmLGuill. Pod. 2, 10: si in altero dissonantiarum vitio ... cantus quandoque inciderit, tunc altero semitoniorum cromatici generis secundum quod manifestum fecimus, succurrendus est et in consonantie suavitatem convertendus. LmLGuill. Pod. 3, 34: intermedius sonus inter ⋅c⋅faut et ⋅d⋅solre, ut de pluribus unum in presentiarum demus exemplum, et ⋅c⋅faut cromaticum intendendo, et ⋅d⋅solre remittendo appellabitur. LmLFr. Gafur. pract. 3, 13: Fictas autem seu coloratas contrapuncti species, quae in monochordo chordulis ipsis singulos tonos dividentibus considerantur, aliquantulum prosequamur: hae enim, quod chromatica dimensione ducuntur, coloratas demonstrant cantilenas, quas et fictas dicunt. al. C auf die Hexachorde bezogen with reference to hexachords [s.XIII] LmLMus. man. 20, 4: Tribus modis tanquam regulis omnia cantuum genera reguntur, videlicet C quadrata, quam quidem C duram nuncupant propter eius contrariam b mollem; proprio cantu, quam naturam dicunt; et b molli. ... Tres istae species sive regulae cantuum tribus musicae generibus videntur arridere, quibus utebantur antiqui, quae sunt enarmonicum, cromaticum et dyatonicum. [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 2, 35, 6: Item tres sunt modi cantandi in gamma vel palma contenti, scilicet per ⋅C⋅ quadratum vel durum, per naturam et per ⋅b⋅ molle. Nec sunt hi tres modi iidem cum tribus tactis modis cantandi diatessaron, scilicet diatonico, chromatico, enharmonio, licet hoc dixerint aliqui, quia tria illa genera concurrunt in suis principiis et terminis, ut infra patebit, non ista (sim. LmLIac. Leod. spec. 5, 11, 2). [s.XV] LmLGeorg. Ans. 3, 25: enarmonici genus cantus Latino ⋅b⋅ signatur, et ⋅f⋅ littere supponitur in omni sua replicatione, et cantui disposito signum appositum notat mollius et suavius cantandum, quoad sit vox ad genus aliud cantus inflectenda. Generi vero cromatico non est signum propriatum, cum sufficiat, quod duobus aliis generibus []est datum. Hoc genere cantus decantantur note, quarum est initium sub littera ⋅c⋅ in omni sua replicatione. LmLGeorg. Ans. 3, 27: cantus talis initium sit a cromatico genere sive natura decantandum vel ab enarmonico sive b molli. al. LmLAnon. Carthus. theor. 14, 83: Cromaticum genus est, quod procedit per semitonium maius et tria semitonia minora, et huic comparatur cantus b mollaris. LmLBart. Ram. 1, 2, 6 p. 42. LmLLad. Zalk. A 49: habet (sc. cantus regularis) tres species, scilicet b duralem, id est enarmonicam, naturalem, id est dyatonicam, et b mollem, id est cromaticam. LmLGuill. Pod. ench. 15 p. 376: Ex genere autem cromatico proprietas b mollis effecta est. al. D auf einen Teil des Ganztons (⅘) bezogen with reference to a part (⅘) of a tone [s.XV] LmLBonav. Brix. 24, 98: Nam prima pars toni sic divisibilis est; si per ascensum fiat, erit maior, quae dicitur chromatica; pars, quae restat, diesis est. v. chromaticum ex errore ed. pro chroma: LmLMon. Boetius p. 233, 41 (cf. LmL col. 487, 29.).subst.
21877 Zeichen · 964 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    chromaticos

    Lex. musicum Latinum

    chromaticus -a , -um et chromaticos -e , -on chromatisch — chromatic A das chromatische Tongeschlecht betreffend — with …

Verweisungsnetz

2 Knoten, 1 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 1 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit chromaticos

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Keine Komposita gefunden — chromaticos kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.