lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

calcar

Lex. bis lat. · 3 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
4 in 3 Wb.
Sprachstufen
2 von 16
Verweise rein
3
Verweise raus
1

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

calcar

Bd. 2, Sp. 56
1. calcar, -aris n. MLWscript.: carc-carcar: MLWl. 30.51sq. -cearcalcear: MLWl. 23. MLWform.: MLWabl. MLWsg. -ecalcare: MLWl. 28. ?nom. MLWpl. -rercalcarer: MLWGloss. III 635,22 St.-S. ?gen. MLWpl. -rumcalcarum: MLWl. 38. MLWabl. MLWpl. -iiscalcariis: MLWl. 40. stimulus metallicus calci alligatusSporn: 1 proprie (cf. MLWGloss. III 162,39 St.-S. -rcalcar [ -cearcalcear E] sporo. 637,46 -iacalcaria sporun. saepe): a gener.: MLWAldh. virg. I 2 -buscalcaribus cruentatum cornipedem. MLWFund. Werth. MLWapp. p. 168,14 carnifices ... diripuerunt ... hosos, -iacalcaria. MLWVita Ludow. Pii 28 p. 622,26 coeperunt ... ab episcopis ... -iacalcaria talos onerantia relinqui. MLWLiutpr. antap. III 14 p. 80,4 uno uti ... -ecalcare (Vita Heinr. IV. 8 p. 28,22 ferreis -buscalcaribus). MLWStatut. ord. Teut. p. 110,13 frater ... dabit ... corrigias ad -iacalcaria. MLWIoh. Codagn. trist. p. 44,32 equis cum carcaribus tactis. MLWChron. rhythm. Col. 5,12 aurea ... -iacalcaria stringunt. b spec.: α publ.: MLWOrd. coron. imp. 13,1 imperator ... accintus ense cum -buscalcaribus aureis (MLWBenzo ad Heinr. 1,9 p. 602,28 rex ... terribilis -buscalcaribus MLWa.). 14,49 -iacalcaria sancti Mauricii. β iur.: MLWChart. select. Keutgen 144,13 (c. 1221) de herwede datur optimus equus, ... -iacalcaria, frenum. MLWfort. MLWadd.: MLWActa imp. Winkelm. I 404 p. 350,41 (a. 1248) sine ... exactionibus et -rumcalcarum impositionibus. cf. MLWl. 54sqq. γ eccl.: MLWRather. epist. 25 p. 131,3 nullus cum -buscalcaribus cantet missam (cf. p. 131,15 [admon. synod.] cum -iiscalcariis, quos sporones rustice dicimus). MLWWilh. Hirs. const. 2,18 p. 1062D cavet ... ecclesiam cum -buscalcaribus et cappa indutus intrare frater (MLWChart. Lux. II 413 p. 453,6). MLWal. δ techn.: MLWTheoph. sched. 3,90MLWin. cum ... ferrum praeparaveris et inde -iacalcaria ... feceris MLWeqs. 3,90MLWmed. cum ... limaveris -rcalcar unum aequaliter MLWeqs. MLWStatut. ord. Teut. p. 110,20 reficere ... -iacalcaria stagno. MLWal. 2 translate vel in imag. MLWi. q. incitamentum, irritamentumAnsporn, Reiz, Antrieb (cf. MLWGloss. II 338,24 St.-S. -rcalcar sporo, ponitur pro incitamento studii): MLWAldh. virg. I 44 p. 298,4 adulterinae titillationis -rcalcar. MLWHeiric. Germ. I 1,48 studiis ... addebat gloria -rcalcar (gloss.: incitamentum). MLWAlbert. Stad. Troil. 4,591 -iacalcaria (car-carcaria MLWcod.) dat dolor ire. 4,643 militiae -rcalcar (car-carcar MLWcod.) in plata, -rcalcar (car-carcar MLWcod.) honoris in fama. Erb
2413 Zeichen · 198 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. 19./20. Jh.
    Konversationslex.
    Calcar

    Herder (Konv.-Lex., 1854–57) · +1 Parallelbeleg

    Calcar , Johann von, Maler, geb. um 1500 in Kleve, gest. in Rom 1546; er bildete sich unter Tizian, malte trefflich in O…

  2. Latein
    calcar

    Mittellateinisches Wb. · +1 Parallelbeleg

    1. calcar , -aris n. script. : carc- carcar : l. 30.51sq. -cear calcear : l. 23. form. : abl. sg. -e calcare : l. 28. ? …

Verweisungsnetz

7 Knoten, 3 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 3 Sackgasse 4

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit calcar

8 Bildungen · 8 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

calcar‑ als Erstglied (8 von 8)

calcaraticum

MLW

* calcaraticum , -i n. exactio equestris — Reitersteuer, ‘ Sporengeld ’ ( cf. A. Schaube, Handelsgeschichte der romanischen Völker. 1906. p.…

Calcareum

Herder

Calcareum , calcar , in der Anatomie das Fersenbein.

Calcarĭa

Meyers

Calcarĭa , s. Tadcaster .

calcariator

MLW

calcaria·tor

* calcariator , -oris m. fabricator calcarium — Sporenmacher , ‘ Sporer ’ : Chart. Worm. 228 p. 155,3 (a. 1251) quinque denarios de domo Wal…

calcariatus

MLW

calcaria·tus

* calcariatus , -a, -um . calcaribus ornatus — mit Sporen versehen, ‘ gespornt ’ : Caes. Heist. Engelb. 1,8 p. 247,3 ita, ut erat capatus et…

calcarifex

MLW

* calcarifex , -icis m. fabricator calcarium — Sporenmacher , ‘ Sporer ’ : Chart. Bern. III 113 (a. 1275) testes sunt ... Heinricus Sprengen…

calcarium

MLW

* calcarium , -i n. lorum ad calcaria pedibus aptanda destinatum — Sporenriemen : Gloss. III 162,41 St.-S. -um calcarium sporleder. 216,48. …

calcarius

MLW

calcar·ius

calcarius , -i m. coctor calcis — Kalkbrenner : Chart. Tirol. 557 p. 38,40 (a. 1205) Wizardus -us calcarius , Enverrardus ... iuraverunt. Er…

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „calcar". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 9. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/calcar/mlw?formid=C00385
MLA
Cotta, Marcel. „calcar". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/calcar/mlw?formid=C00385. Abgerufen 9. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „calcar". lautwandel.de. Zugegriffen 9. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/calcar/mlw?formid=C00385.
BibTeX
@misc{lautwandel_calcar_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„calcar"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/calcar/mlw?formid=C00385},
  urldate      = {2026-05-09},
}