lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

caelestis

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
1 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
0
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

caelestis

Bd. 2, Sp. 28
caelestis (ce-, coe-), -e. MLWform.: ?MLWacc. MLWsg. -am: Ramwold. hom. praef. (MLWNArch. 10. 1890. p. 390,9). MLWabl. MLWsg.: -e: MLWl. 35.52.62. p. 29,13. adde MLWBertha Adelh. 6 p. 760,35. MLWMarian. chron. a. Chr. 1078. MLWal. ? -ia: MLWl. 62. gen. MLWpl. -tum: p. 29,11. MLWmetr. c-: MLWHraban. carm. 68,11. οὐράνιοςhimmlisch, Himmel(s)- (cf. Gloss. I 66,11 St.-S. -iscaelestis himillih. II 129,28 in -buscaelestibus in luphtlihen. MLWal.): I in caelo positus, ad caelum pertinens, e caelo profluens vel descendens am (im) Himmel (befindlich), zum Himmel gehörig, vom Himmel (kommend): A spectat ad sphaeram caeli: 1 proprie: a philos., natur., astron.: MLWGunzo epist. 15 p. 49,22 oritur ... inter philosophos de -buscaelestibus corporibus quęstio, utrum animata sint an inanimata. p. 51,6 -iscaelestis illa armonię suavitas (cf. MLWHrotsv. Pafn. 1,10 prima musica dicitur mundana sive -iscaelestis MLWeqs.). p. 52,15 -iscaelestis ... orbita locum non mutat, quatinus in sese rotatur. MLWGerb. (?) astrolab. 1,1 coe-iumcoelestium sphaerarum ... scientiam (2,9 coe-iscoelestis sphaerae volubilitatem. MLWal.). MLWAlbert. M. veget. 1,182 plantarum quaedam generantur ... ex ipsorum elementorum commixtione et virtute coe-icoelesti MLWeqs. MLWanimal. 6,2 non ... habent animalia ingenium impediendi in corporibus suis ce-emcelestem effectum. 8,232 calido. 11,83 loqui de substantiis -buscaelestibus. 20,68 movens informatum est duplex, -ecaeleste videlicet et quod est elementale MLWeqs. MLWmetaph. 11,2,10 p. 495,38 (ed. B. Geyer. 1964) -iscaelestis ... circulus sensum non habet. 11,2,32 p. 524,25 in coniunctione luminum -iumcaelestium. MLWal. b usu communi: MLWAldh. virg. I 20 p. 249,18 -iscaelestis foci fulmine. MLWAntidot. Augiens. p. 57,26 cum aqua ce-eceleste adunas, facis trociscos (MLWAntidot. Glasg. p. 105,20. cf. MLWWalth. Spir. Christoph. I 19 flamma -icaelesti rore perfunditur). MLWVita Emm. I 30 cui (martyri) -iacaelestia elementa famulabantur in terris. MLWWandalb. creat. mund. 248 solis ... lumen -iscaelestis. MLWHrotsv. Mar. 572 lux. MLWTract. de aegr. cur. p. 293, 41 arcus ce-iscelestis. MLWal. 2 meton. MLWi. q. caeruleus, cyaneus(himmel, blaß- oder tief-) blau: MLWAnon. secret. p. 37,23 azur est unius coloris et est lapis coe-iscoelestis ([v. notam MLWed.]. MLWArnold. Saxo fin. 3,80). MLWRyccard. chron. MLWa. 1221 p. 96a,17 ut eorum (Iudaeorum) quilibet ... gestet lineum vestimentum ... tinctum colore ce-icelesti (MLWFrid. II. Imp. art. ven. 1 p. 95,16 avium ... quedam sunt ... ce-iscelestis coloris. MLWAlbert. M. animal. 1,201 colorem ce-emcelestem inter albedinem et nigredinem medium. 6,69 tirsio est ... ce-iscelestis [p. 566b,12 κυανοῦν] coloris. 8,76). MLWAlbert. M. veget. 6,473 lilium coe-ecoeleste. B spectat ad sedem Dei, angelorum, beatorum: 1 strictius: a de Deo, angelis, beatis: MLWChart. Fuld. B 11 (a. 751) iram Dei -iscaelestis incurrat. MLWHugeb. Willib. 1 p. 88,41 -ecaeleste ... rege militare. 5 p. 103,5 clavicularii. MLWWett. Gall. 30 p. 274,33 chorum. MLWHraban. epist. 37 p. 473,14 de -buscaelestibus et terrestribus creaturis. MLWAgius vita Hath. 3 coe-emcoelestem sponsum Christum. MLWHrotsv. Mar. 173 nuntius. MLWWiduk. gest. 1,34 p. 48,18 apud -emcaelestem imperatorem. MLWThietm. chron. 7,14 medico. MLWThangm. Bernw. 47 militiae. MLWAnselm. Bis. rhet. 3,6 p. 176,20 pro ce-emcelestem patrem! MLWChart. Bund. 240 civium. MLWGerhoh. Antichr. 1,28 tripartita coe-iscoelestis hierarchia. MLWAlex. Min. apoc. 5,11 p. 84,20 -iscaelestis et terrestris exercitus. saepe. b de rebus: α proprie de loco: MLWAldh. virg. II 109 aulae. MLWPirmin. scar. 2 de illa -icaelesti (-ecaeleste A, celestia C) sede ... deiectus est angelus. MLWTrad. Ratisb. 1 premia. MLWConc. Karol. 12 p. 67,14 in coe-buscoelestibus regnis (MLWOtto Sanblas. chron. 36 p. 53,24 rex ... amans plus terrenum quam ce-eceleste regnum. saepe). MLWWett. Gall. 25 p. 270,15 hereditatis. MLWHraban. carm. 13,42 karta. MLWCand. Fuld. Eigil. II 3,2 vitae. MLWPoeta Saxo 5,98 patriae (MLWOtto Frising. chron. 7,35 p. 372,24. MLWal.). MLWGerh. August. Udalr. I 9 p. 398,15 beatitudinis. MLWThangm. Bernw. 54 p. 781,6 pace. MLWDipl. Heinr. III. 304 ob ... ce-eceleste patrocinium beati Petri. Marian. chron. praef. p. 448,12 coelum coe-ecoeleste cum angelis. MLWHerm. Iud. conv. 4 p. 82,19 (ed. G. Niemeyer. 1963) Ierusalem[]. MLWOtto Frising. chron. 8,29 p. 439,26 curia. MLWChart. Raitenh. 15 transitoriis ce-iacelestia bona comparare. saepe. remissius: MLWAldh. virg. I 28 p. 264,15 Antonius -iscaelestis aratri stibarius. MLWArbeo Emm. 2 p. 28,30 praecordiorum arva -icaelesti ymbre rigare. MLWChart. episc. Halb. 189 p. 157,11 ęcclesiarum facultas ... -buscaelestibus loris munienda. MLWChart. eccl. Halb. I 2 p. 2,37 commutationem ... clavibus -buscaelestibus solidamus. MLWal. β meton. de rebus Dei propriis vel a Deo vel caelo oriundis (saepe MLWi. q. divinusgöttlich, Gottes-): MLWAldh. virg. I 29 p. 266,4 bibliothecae (cf. MLWvirg. II 1132 sacra volumina ... -icaelesti grammate scripta. MLWSedul. Scot. carm. 1,1,11 -tumcaelestum ... librorum). 35 p. 277,8 -iscaelestis philosophiae dogma. p. 279,4 nutu (cf. MLWWillib. Bonif. 2 p. 7,27 -ecaeleste [ -icaelesti MLWvar. l.] inspirante gratia. MLWGodesc. Saxo theol. 22 p. 313,4 charismatis. MLWDipl. Karoli III. 80 misericordiae. MLWPoeta Saxo 4,43 ira. MLWDipl. Conr. I. 12 Chuonradus -icaelesti moderante providentia rex. MLWOrd. coron. imp. 12,8 auxilii. MLWal.). II 528 -iscaelestis semine verbi. 1532 mistica -iscaelestis ... dona lavacri (item de sacramentis: MLWBeda hist. eccl. 4,24 p. 262,5 viatico. MLWHraban. epist. 9 p. 395,8 -emcaelestem panem et potum vitae. MLWThietm. chron. 3,19 sacramento. MLWal.). MLWLiber diurn. 83 p. 92,19 divina et ce-iacelestia mandata (cf. MLWWalahfr. carm. 1,3 iura). MLWWillib. Bonif. 5 p. 23,22 doctrinae. MLWWandalb. creat. mund. 276 vigebit -icaelesti ... homo sensu. MLWRimb. Anscar. 42 p. 77,21 revelationibus. MLWThangm. Bernw. 1 p. 758,20 lumine. MLWChart. Raitenh. 80 Dominus ... viaticum ... ce-icelesti alluvione multiplicat. MLWChart. Carinth. V 130 p. 89,14 predia ce-iumcelestium secretorum obsequiis deputata. saepe. 2 latius de rebus caelestium similibus (interdum MLWi. q. sanctusheilig, MLWe. g. l. 34.38): MLWBeda hist. eccl. 3,2 p. 129,21 Hefenfelth, quod dici potest latine -iscaelestis campus MLWeqs. 3,22 p. 173,15 vitae -iscaelestis institutio (MLWHugeb. Wynneb.7 p. 112,40. MLWal. cf. MLWRimb. Anscar. 1 p. 19,40 -emcaelestem quodammodo in terris conversationem habebit). 4,21 p. 252,20 post multa ... opera -iacaelestia (MLWAlex. Min. apoc. 1,16 p. 18,23sqq.). MLWArbeo Emm. 13 Helphindorf, in quam -icaelesti sede beatus episcopus ... animam ... Deo propinare decreverat. MLWWett. Gall. 32 melodiis -buscaelestibus resonantibus (cf. MLWPoeta Saxo 4,326 carmina). MLWWalahfr. Wett. 575 martyres terris -icaelesti laude tenetis. MLWVita Deic. 26 -buscaelestibus oneratus muneribus, id est pretiosis martyrum pignoribus. MLWal. II versus caelum intentus, ad caelum spectansgen Himmel gerichtet, auf den Himmel bezogen: A spectat ad sphaeram caeli: MLWVitae patr. Iur. 1,3 p. 133,15 cum ... Romanus praeter -emcaelestem intuitum nullo ... frueretur aspectu. MLWFroum. (?) carm. p. XIII,4 celęstem mathesin percurrit ... astronomia. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1075 p. 278,15 de illo suo (sc. Simonis) coe-icoelesti ascensu. MLWal. B spectat ad sedem Dei, angelorum, beatorum: 1 proprie: MLWBeda hist. eccl. 3,19 p. 164,25 in quo (monasterio) ... -buscaelestibus studiis vacaret. p. 165,4 iter illi -ecaeleste intercludere. MLWWillib. Bonif. 2 p. 11,5 ce-icelesti ... scrutinio inhesere. 5 p. 23,20 ad incultas -icaelesti praedicatione terras. MLWWett. Gall. 25 p. 270,25 propter -ecaeleste desiderium. MLWGerh. August. Udalr. I 9 p. 398,23 -emcaelestem ad alta sublevationem. MLWal. 2 meton. spectat ad Deum ipsum: MLWAldh. virg. I 4 p. 232,16 post -ecaeleste colloquium Moysis. MLWBeda hist. eccl. 3,24 p. 178,27 militiam (MLWHugeb. Willib. 3 p. 90,10. MLWal.). MLWConc. Karol. 39A,131 p. 408,26 -ecaeleste ... officium persolvere (39A,132). 50D,50 p. 643,37 laudibus -buscaelestibus ... vacare (MLWDipl. Zwent. 16). MLWal. MLWsubst. MLWplur.: 1 masc. MLWi. q. caelicolaedie Himmlischen: a sensu pagano de diis: MLWRud. Fuld. Alex. 2 ex magnitudine et dignitate -iumcaelestium ([ex Tac. Germ. 9,2]. inde MLWAdam gest. 1,7). b sensu christiano de angelis: MLWNotker. Balb. gest. 1,22 p. 30,23 ad contrectanda -buscaelestibus (ce-iacelestia MLWvar. l.) metuenda ministeria. MLWHrotsv. Agn. 72 illum (Christum), qui ... -escaelestes et mortales supereminet omnes. 2 neutr.: a de sphaera caeli: α corpora caeliHimmelskörper: MLWAlbert. M. animal. 3,59 anima ... operatur ex corde; huic ... simile est in -buscaelestibus, quoniam in caelo omne ... calor formans est in sole MLWeqs. MLWmetaph. 11,3,1 p. 534,59 (ed. B. Geyer. 1964) caelum ... et -iacaelestia materiam habent. p. 534,73 -iacaelestia omnia ab invicem specie et genere esse diversa. p. 534,79 -iumcaelestium ... unus est motus, qui est circulatio. MLWal. β vires, effectus caeliEinflüsse, Einwirkungen des Himmels, der Gestirne: MLWAlbert. [] M. animal. 6,2 homo ce-iacelestia praevidens ... disponit corpora in contrarium. MLWibid.: frigore hyemis ex ce-buscelestibus causato. b de sede Dei, angelorum, beatorum: α strictius ea quae in caelo sunt, bona superna, gaudia caelidas Himmlische, Überirdische, himmlische Güter oder Freuden: MLWChart. Rhen. med. I 8 (a. 720) terrena pro ce-buscelestibus ... offerre (MLWTrad. Frising.40 tradiderunt t., ut possiderent -iacaelestia. MLWal.). MLWWillib. Bonif. 1 p. 5,9 cum eis (clericis) de -buscaelestibus loquendo tractare. MLWLiutg. Greg. 15 p. 79,4 pro ... mentis suae excitatione ad -iacaelestia psalmos cantare. MLWHraban. carm. 13,37 ille ima suadet, at tu -iacaelestia semper. MLWThangm. Bernw. 51 p. 779,48 quo ... precio possem mercari -iacaelestia. MLWBerth. (?) annal. praef. p. 269,9 totus ... ad coe-iacoelestia suspensus. MLWOtloh. prov. I 84 (ed. W. C. Korfmacher. 1936) incrassata caro gustat -iacaelestia raro. saepe. expressius MLWi. q. caelum Himmel (inde meton. de caelicolis: MLWl. 19): MLWArbeo Emm. 24 p. 62,12 ut ... remoto aere in ce-buscelestibus penetraret. MLWHugeb. Wynneb. 13 p. 117,39 nunc est cives in -buscaelestibus. MLWRhythm. 8,3,3 qui regnat in -iacaelestia, vagit infans in praesepe. MLWAgius epic. Hath. 183 nec vos flere decet, de qua -iacaelestia gaudent. MLWAlex. Min. apoc. 10,1 p. 166,6 contemplationis penna se ... ad -iacaelestia sublevare. MLWal. β latius MLWi. q. carmina caelicahimmlische Weisen: MLWHugeb. Wynneb. 13 p. 117,1 -iacaelestia modulantes portabant eum ad sepulchrum. Payr
11079 Zeichen · 720 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    caelestis

    Mittellateinisches Wb.

    caelestis (ce-, coe-) , -e . MLW form. : ? MLW acc. MLW sg. -am: Ramwold . hom. praef. ( MLW NArch. 10. 1890. p. 390,9).…

Verweisungsnetz

1 Knoten, 0 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit caelestis

1 Bildungen · 0 Erstglied · 1 Zweitglied · 0 Ableitungen

Zerlegung von caelestis 2 Komponenten

cales+tis

caelestis setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.

caelestis als Zweitglied (1 von 1)

musica caelestis

LmL

musica·caelestis

musica caelestis 1. Bezeichnung für die Sphärenharmonie 2. Bezeichnung für die im Himmel erklingende Musik — 1. term that designates the har…