augmentatio

augmentatio -onis f. A. Vergrößerung eines Intervalls B. Verlängerung des Notenwertes C. Teilung eines Tempus in eine größere Anzahl von Notenwerten — A. augmentation of an interval B. augmentation of a note value C. division of a tempus into a larger number of note values A Vergrößerung eines Intervalls — augmentation of an interval [s.XI] LmLComm. Guid. 92 p. 163: trium (sc. vocum) augmentatione. [s.XII] LmLAnon. Pannain p. 416: positiones (sc. motus vocum) dividuntur secundum modum intensionis et remissionis, augmentationis et relaxationis (cf. LmL col. 158, 14). ibid. al. B Verlängerung des Notenwertes — augmentation of a note value 1 bei Einzelnoten — single notes a allgemein — in general [s.XIV] LmLTract. figur. 3 p. 74, 6: si brevis fuerit caudata a parte dextra superius vel inferius accipit augmentationem (inde LmLFr. Gafur. extr. 11, 14, 2). LmLTract. figur. 5 p. 82, 3: minime plene vel vacue aliquando per signum et aliquando per proprietatem suscipiunt diminutionem vel augmentationem sicut inferius patebit. Et hec est, que vocatur semiminima  et due istarum valent unam minimam. ... Et ista adiuncta aliis figuris dat augmentationem taliter, quod diversimode potest discantari et hoc alio modo quam sit tenor. al. [s.XV] LmLProsd. exp. 66, 3: cum perfectione, id est cum aliquali augmentatione ultra suum comunem modum pronuntiandi. LmLProsd. exp. 68, 12: Quoniam productio brevis respectu productionis semibrevis potest dici quedam augmentatio et productio semibrevis respectu productionis brevis potest dici quedam diminutio. LmLProsd. ital. I p. 229b: causa, quare semiminime primi ordinis sunt minoris valoris quam semiminime secundi ordinis est hec, quia semiminime secundi ordinis habent reflexionem sue caude ad superius, ex qua reflexione aliquantam sumunt augumentationem (sim. LmLProsd. ital. II p. 37). LmLUgol. Urb. 3, 4-1, 7: Alteratio igitur notarum augmentationem significat. LmLIoh. Tinct. imp. 1, 3, 53. LmLFr. Gafur. extr. 11, 14, tit.: De augmentatione et diversitate figurarum. al. LmLGuill. Pod. 7, 15: Alteratio ... est alicuius figure secundum proprium valorem in duplum augmentatio. b mit Hilfe eines Punktes (um die Hälfte des ursprünglichen Wertes) — by means of a dot (by half of the original note value) [syn.: perfectio] [s.XV] LmLAnon. Couss. XII 8, 13: Per primum punctum intelligitur divisio; per secundum augmentatio seu perfectio. LmLIoh. Tinct. diff. 1: Augmentatio est ad aliquam notam dimidiae partis sui valoris proprii additio. LmLIoh. Tinct. diff. 14: Punctus est signum augmentationis aut divisionis aut perfectionis. LmLIoh. Tinct. punct. 5, 4: Si vero postponitur (sc. punctus) et divisionem et augmentationem (ed. augmentationis) et perfectionem significare potest. 2 in einem Kompositionsabschnitt oder einer Stimme (als spezielle Notationsart) — in a section of a composition or in a vocal part (as a special type of notation) [s.XV] LmLProsd. exp. 94, 16: de ipsa augmentatione, in qua []pro nota minori ponitur nota inmediate maior, et non de illa, in qua pro nota minori non ponitur nota inmediate maior, dicamus, quod in vera augmentatione pro semiminima ponitur minima, pro minima semibrevis, pro semibrevi brevis, pro brevi longa et pro longa maxima, taliter, quod pro perfecta ponatur perfecta et pro inperfecta ponatur inperfecta et pro recta ponatur recta et pro altera ponatur altera. Et sic dicamus, quod omnis nota perfecta sive recta sive altera augmentatur per additionem dupli ad ipsam, et omnis nota inperfecta sive recta sive altera augmentatur solum per ipsius duplationem. Item notandum, ... quod diminutio et augmentatio non solum fieri possunt isto modo iam recitato, sed possunt etiam fieri per additionem vel remotionem tercie vel quarte partis et sic ultra, et hoc secundum libitum ponentis. al. LmLProsd. mens. p. 225a: Sequitur capitulum de augmentatione. ... Sumitur namque primo augmentatio pro quacumque augmentatione, sive in pronuntiatione talis augmentationis ponatur valor note maioris pro valore note sibi immediate minoris, sive non, et sic non sumitur in proposito. Alio modo sumitur augmentatio solum pro augmentatione, in cuius pronuntiatione ponitur valor note maioris pro valore note sibi immediate minoris, et sic sumitur in proposito et diffinitur sic: augmentatio est pronuntiatio note minoris in valore note sibi immediate maioris, pro qua augmentatione sic secundo modo accepta notande sunt he regule. Prima est hec, quod in tali augmentatione semper ponitur nota maior pro nota sibi immediate minori eqs. LmLProsd. ital. I p. 247a (II p. 68): Augmentatio est positio note maioris pro nota minori sibi immediata. Causa autem necessitatis huius augmentationis et diminutionis fuit, ut super tenore aliquo brevi pluries diversimode repetito discantare possemus discantus notabilis longitudinis sine prolongatione figurationis ipsius tenoris. Et propter hoc multum errant moderni tam in arte Gallica quam in arte Italica, qui augmentatione et diminutione utuntur non solum in tenoribus pluries diversimode repetitis, sed etiam in tenoribus non pluries repetitis; et non solum etiam in tenoribus, sed etiam in discantibus, et hoc sine necessitate, cum ita bene possent suos cantus figurare in propriis figuris sine prolongatione figurationis ipsorum cantuum, sicut cum tali augmentatione vel diminutione eqs. al. LmLUgol. Urb. 3, pr. 2, 14: Cantus immensuratus est ille, cuius figurae modo, tempore et prolatione non variantur, nec in eis diminutio vel augmentatio ex figuris variatis comperitur. LmLUgol. Urb. 3, 10-4, 15: quia diminutio et augmentatio sunt opposita, quia altera notas diminuit, et altera augmentare debet, oppositis regulis ordinari dicuntur. In diminutione namque pro maxima ponitur longa, sed e contra in augmentatione pro longa ponitur maxima eqs. LmLAnon. Monac. 3, 59: Variantur itaque notule musice mensuralis per augmentacionem, scilicet, quod ultra sui debitum et proprium valorem augmentantur, idest, plus valent. Quandoque enim duplantur, idest, <ultra> valorem debitum et proprium dicuntur cum duplici numero valoris ipsarum, sic scilicet, quod si nota est longa simplex valens duo tempora, tunc aliquando augmentatur, quod ulterius valet quatuor tempora. Vel si nota est brevis valens unum tempus, ex augmentacione interdum valet duo tempora. ... Possunt enim omnia talia notari expresse sine augmentacione, et igitur, si huiusmodi cantica occurrunt, que cum augmentacione dicerentur, videatur nisi quo modo aut ad qualem numerum ultra valorem proprium note in ipsis posite capiant augmentacionem. LmLBart. Ram. 3, 1, 3 p. 87. LmLAdam Fuld. 3, 7: Tactus autem per figuras et signa in singulis musicae gradibus fieri habet; nihil enim aliud est, nisi debita et conveniens mensura modi, temporis et prolationis, secundumque horum diminutionem et augmentationem figurae notarum tanguntur, cuius priorem agnitionem signa indicare habent. []cf. LmLWolf, Mensural-Notation, p. 146 sqq.; LmLHMT C Teilung eines Tempus in eine größere Anzahl von Notenwerten — division of a tempus into a larger number of note values [s.XIV] LmLMens. Sciendum est 1, 2: Primo de valore proprio dictorum temporum videndum est, et postea de augmentatione demonstrabitur (cf. LmL col. 157, 54-65). v. punctus augmentationis