Eintrag · Mittellateinisches Wb.
- Anchors
- 2 in 2 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 0
- Verweise raus
- 1
adi. apertus, -a, -um. I proprie MLWi. q. patulus — offen(stehend): A strictius: 1 de mansionibus, portis, saeptis: a gener.: MLWWalahfr. Blaithm. 139 cohors per -aaperta ruebat tecta. MLWThietm. chron. 5,9 portis ... eundem suscipiunt -isapertis. MLWChart. Wirt. IV 1239 p. 313,10 ne unquam ostium stet -umapertum. MLWal. per MLWcompar.: MLWBeda hist. eccl. 3,8 p. 144,4 ut ... quasi opobalsami cellaria esse viderentur -aaperta. MLWWalth. Spir. Christoph.II 3,177 -isapertis in foribus. b iur. MLWi. q. accessibilis — zu- gänglich: MLWLex Ribv. 64,1 si quis servum suum libertum fecerit et civem Romanum porta sque -asapertas conscribserit (MLWForm. Arvern. 3 p. 30,19. MLWForm. Augiens. B 42). MLWChart. Sangall. A 51 si mihi oportuerit, quod ianuas -asapertas volo habere. MLWCod. Wang. Trident. 6 p. 28,5 castrum debet esse -umapertum per werram ... episcopo (MLWChart. Tirol. 426 p. 221,41). MLWChart. Livon. A I 140 p. 180,12 ut flumen sit liberum et -umapertum. MLWal. 2 de libris, epistolis, chartis: a gener.: MLWOtfr. carm. 1,39 liber ... -usapertus. b iur. (cf. MLWBresslau, Urkundenlehre. I. p. 65sqq.; II. p. 587sqq.): MLWDipl. Karoli M. 151 p. 205,27 per -amapertam cartam. MLWActa imp. Winkelm. I 142 p. 119,37 (a. 1217) ex -oaperto scripto ... imperatoris. 768 facte sunt littere -eaperte Philippo ..., per quas constituitur iusticiarius (MLWRyccard. chron. MLWa. 1226 p. 141b,33. Const. II 156 p. 193,25 omnia privilegia, MLWl. -asapertas et clausas ... in irritum revocamus). MLWChart. Tirol. notar. I 62 iudex pronunciavit testes ... appertos de causa MLWeqs. (cf. p. 734,50). MLWal. remissius: MLWSalom. II. epist. 36 hanc breviculam -amapertam illi signatae coallige. 3 de partibus corporis sim.: MLWAldh. virg. II 2436 ut ... lacertos ... rictu rodat gypsa -oaperto. MLWad Acirc. 52,1 palmis plasmabar (sc. candela) -isapertis. MLWBeda hist. eccl. 4,17 p. 245,34 pro -oaperto et hiante vulnere (cf. MLWGloss. Roger. III 131 dimittatur orificium vulneris -umapertum). MLWWett. Gall. 18 -isapertis oculis. MLWal. in imag.: MLWArbeo Emm. 23 -isapertis oculis eius agnoscentes sanctitatem. MLWWalahfr. carm. 76,50 Spira ... gremio profugum collegit -oaperto. MLWal. 4 de viis: a gener.: MLWWalahfr. carm. 67,2,4 ne sit demonicis huc via -aaperta choris. MLWWiduk. gest. 1,13 viam habeto -amapertam a nobis discedendi. in imag.: MLWWillib. Bonif. 5 p. 18,11 ut -iorapertior ... vitae morumque eius ... pateat callis. b iur.: MLWTrad. Lunaelac. 128 vias nostras -asapertas ad illa mulina. MLWChart. Carinth. V 2 p. 2,16 (a. 1269) quod omnes strate, terre et districtus ... debeant esse -eaperte. 5 de voragine: MLWBeda hist. eccl. 5,14 p. 314, 15 quia videret inferos -osapertos. per MLWcompar.: MLWWaltharius 1101 qui saltu baratrum sponte attemptarit -umapertum. 6 de forma instrumenti: MLWTheoph. sched. 3,7 forcipes ..., quae sint in una summitate integri et plicati, in altera -iaperti et modice curvi. B latius: 1 spatiosus, extensus, liber — weit, ausgebreitet, frei: a gener.: MLWLeg. Wisig. 8,4,26 de -orumapertorum et vacantium camporum pascuis. MLWCarm. de Tim. 89 planicie. MLWWaltharius1119 campos ubi calcet -osapertos. MLWDipl. Otton. III. 54 p. 459, 24 frascarium ... cum aliquantis terris -isapertis ... corroboramus ... episcopo. b mus.: MLWRemig. Altiss. mus. p. 73b,20 ‘alia diastemata spissa’, scilicet sunt, ‘alia rariora’, id est -ioraapertiora. MLWHier. Mor. mus. 25 p. 184,9 -iaperti flores harmonici autem sunt, quorum vibratio est morosa metasque toni non excedit. MLWibid. MLWal. 2 detectus — offen(daliegend): MLWAgius vita Hath. 12 aedificia ... -aaperta suis oculis et perspicua prorsus fuisse. MLWConstant. Afric. theor. 2,12 p. 7 bv vocatur arteria -aaperta, cum appareat. MLWal. 3 publicus — öffentlich (zugänglich): MLWChart. episc. Halb. 236 p. 203,47 (a. 1151) in -aaperta sinodo nostra. 4 non consitus — unbepflanzt: MLWCapit. reg. Franc. 233,24 flumina, que -aaperta habuerunt ..., ab hodie in annos triginta reaperiantur. 5 non occupatus — unbesetzt: MLWStatut. ord. Teut. p. 111,38 si viderit frater locum sibi cum suis servis sufficientem in rotta vacuum et -umapertum, potest intrare. II translate: A non secretus, manifestus — unverhohlen, offen: MLWBeda hist. eccl. 3,25 p. 181,26 -umapertum veritatis adversarium. MLWEinh. Karol. 7 p. 9,26 bellum. MLWWalahfr. Mamm. 6,9 minas. MLWWaltharius 1265 iram. MLWWipo gest. prol. p. 5,22 -isapertis disputationibus rationis fidem faciebant philosophi. MLWChart. Brixin. 145 p. 155,4 machinationibus ... occultis et -isapertis. MLWal. MLWc. sensu insolentiae: MLWArbeo Emm. 17 impietatem cordis -oaperto testimonio eructuant. MLWBerth. (?) annal. MLWa. 1080 p. 326,4 fronte satis -aaperta ... regi suo pervicaces apostatae rebellabant. notus — bekannt: MLWChart. Eberb. 287 (a. 1254) -umapertum esse volumus universis ..., quod MLWeqs. B perspicuus, evidens — klar, offenkundig, deutlich: 1 gener.: MLWWalahfr. Wett. 605 Valentinum specie cognovit -aaperta. MLWGodesc. Saxo gramm. 2 p. 446,12 propter planiorem et -ioremapertiorem sensum. MLWPs. Boeth. geom.p. 409,12 facillimum et -issimumapertissimum ... exemplum. MLWThangm. Bernw. 8 -isapertis signorum miraculis. MLWEpist. Ratisb. 8 p. 304,3 quid his verbis lucidius? quid -iusapertius? MLWAlbert. M. sent. 4,17,33 p. 705,22 -aaperta haeresis, quae expresse contrarium praedicat. MLWConr. Mur. summ. 6,6n p. 465,30 cum exordium constat ex verbis nimium -isapertis. MLWal. 2 iur.: MLWCapit. reg. Franc. 294,1 p. 422,32 sine -aaperta convictione. MLWChart. Eberb. 69 p. 139,6 (a. 1209) iure debito et -issimoapertissimo. MLWChart. Walkenr. 380 litteram ... vidisse ... -amapertam, nullam habentem cancellationem aut vicium (cf. MLWChart. Eichsf. 563 per -issimaapertissima instrumenta). C sincerus, simplex — lauter, offenherzig, schlicht: MLWWalahfr. Wett. 306 psalmi ... canuntur -aaperta veracique fide. MLWEkkeh. IV. cas. 124 praedicator altissime -usapertus. MLWEpist. Hann. 105 p. 175,23 quam simplex, quam -usapertus, quam humilis incedit scriptor. D clarus — hell, laut: 1 de luce: MLWEkkeh. IV. carm. var. II 12,3 (in imag.) Notker, -usapertus doctrinę fomes. 2 de voce: MLWSchol. enchir. 1 p. 184a exhibebis ... altitudinem ad congruentiam morae cum -isapertis et suavibus neumis. MLWConsuet. Mell. p. 229,6 pueri ... legant -aaperta voce. E de feudis sim. MLWi. q. vacuus — unbesetzt, aufgelassen: MLWEinh. epist. 34 consolationem ei faciatis de beneficiis, que ... absoluta et -aaperta esse noscuntur. MLWCapit. reg. Franc. 281,8 si ... aliqui honores interim -iaperti fuerint. MLWCod. Wang. Trident. 85 p. 202,12 -umapertum sit feodum in episcopatu. 141 p. 319,31 quod feodum de infrascriptis hominibus ... esset -umapertum per laudum curie in ... episcopum ... a filiis ... Oluradini. MLWChart. Tirol. notar. I 733 ei post mortem eius ledice -umapertum fuit feudum. MLWal.
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
- —
Verweisungsnetz
3 Knoten, 1 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Filter:
Kompositum 1
Sackgasse 2
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit apertus
1 Bildungen · 0 Erstglied · 1 Zweitglied · 0 Ableitungen
Zerlegung von apertus 2 Komponenten
apertus setzt sich aus 2 eigenständigen Lemmata zusammen. Die Klammerung zeigt die Hierarchie der Komposition; Klick auf einen Bestandteil öffnet seine Etymologie.
‑apertus als Zweitglied (1 von 1)
flos apertus
LmL
flos apertus -