lautwandel 53 Wörterbücher · 2,7 Mio. Artikel
Wildcard · " Volltext

Aggregat · alle Wörterbücher

inaequalis

nur lat. · 1 Wörterbücher mit Anchor-Eintrag

MLW
Anchors
1 in 1 Wb.
Sprachstufen
1 von 16
Verweise rein
1
Verweise raus
0

Eintrag · Mittellateinisches Wb.

inaequalis

Bd. 5, Sp. 1492
inaequalis (ine-), -e.script. inega-: MLW p. 1494, 50. I adi.: A de superficie i. q. non planus, asperuneben, rau: 1 proprie: MLWArs med. 7 p. 430,3 condilma dicitur duritia -isinaequalis (aequalis H) circa supradictis locis (i. matrice). MLWTheoph. sched. 3,85 p. 157,11 quicquid -einaequale exterius fuerit, malleis acutis incidatur. MLWMaurus phleb. p. 25a si ... ine-isinequalis fuerit superficies sanguinis et non fuerit ex modo tenendi vas et inclinandi, malus est. MLWAlbert. M. veget. 6,315 pepo ... est ... -isinaequalis superficiei, quasi sit inordinate compositus ex semicirculis rotundis. 2 in imag. i. q. turbatus, turbulentusaufgewühlt, stürmisch: MLWRather. prael. 5,1 aggrediamur ... equoris tametsi ine-eminequalem, enimvero nec permodicum, sinum (sc. quinti libri). B de relatione rerum variarum i. q. impar, dispar, dissimilis, diversusungleich, nicht gleich(artig), unähnlich, unterschiedlich, andere(r): 1 spectat ad modum, ambitum sim.: a de numero, pondere, mensura (tributo: MLWl. 15): α gener.: MLWVita Heinr. IV. 12 p. 39,2 unus et alter transito ponte sociorum numerum latenter auxit et ... ex aequali -eminaequalem fecit. β philos.: MLWAlbert. M. cael. 2,2,5 p. 135,4 ille (motus unus) ex hoc videtur esse diversus, quia ex diversis motibus -businaequalibus aggregatur. γ publ. et iur.: MLWConc. Karol. A 50D,51 p. 644,10 -businaequalibus mensuris ... eos (pauperes) ... coartant (sc. transgressores praecepti). p. 645,4 consuetudo -iuminaequalium modiorum et iniustorum sestariorum. 50D,53 p. 647,9 propter usuras et -esinaequales mensuras staterasque dolosas. 50D,70 p. 671,19 de iniustis ine-busqueinequalibusque mensuris atque ponderibus.de porcis pro tributo solvendis: MLWChart. Aschaff. 37 p. 151,32 (a. 1194/96) que (querimoniae) de indebitis porcis et minus acceptabilibus, quam statutum exigeret, suscitabantur, et quia porci ine-esinequales equaliter partiri non poterant. δ math. et mus.: MLWAbbo Flor. calc. 3,73 p. 117,6 ternarii ... quantitas ..., quae ad alium ternarium aequalis constat, ad binarium ... -eminaequalem nemo esse dubitat (sim. 3,83 p. 123,12. cf. MLW p. 1495, 41; cf. Boeth. arithm. 1,21sq.). MLWPs. Beda arithm. 1 l. 7 si ambae (sc. partes numeri) aequales extiterint, qualem volueris, ... triplicabis; quodsi -esinaequales fuerint, quae maior fuerit, triplicetur. MLWFortolf. rhythmimach. 856 siquidem ‘semel bis iii vi’ creant ab -iinaequali (sc. intervallo) per -einaequale (equale a. corr. B) inaequaliter procedentes (sim. 859 semel ter iii viiii faciunt ab -iinaequali per aequale aequaliter exeuntes; cf. Boeth. arithm. 2,54). al. ε geom.: MLWGerb. geom. 5,3 p. 73,9 qui (triangulus isosceles) duo latera habet aequalia, quibus etiam quasi cruribus insistit tertium -einaequale (p. 73,18. MLWPs. Boeth. geom. 43. v. et MLW p. 1495, 45). MLWPs. Boeth. geom. 85 circuli aequales sunt, quorum diametri aequales sunt; -esinaequales vero sunt, qui sic se non habent. ibid. al. b de diebus, horis: α gener.: MLWCarm. de temp. rat. 495 natura facit dies -esinaequales sub diversis poli plagis. β comput.: MLWGerb. (?) astrolab. 8,1 hactenus artificialibus horis digestis de aequinoctialibus et -businaequalibus (artificialibus var l.) ... dicam: ... dividuntur ccclx partes per horas aequinoctiales et -esinaequales, quos Arabes Muzzewihae, id est aequales, dicunt, et Ezemenie, id est -esinaequales (sim. 8,3 dicuntur -esinaequales propter mutuam alternationem correptionis et depalationis. 9 si vis scire partes -iuminaequalium horarum diei eqs. ibid. al.; cf. J. Frank, M. Meyerhof, Ein Astrolab aus d. indischen Mogulreiche. 1925. p. 18 et A. Borrelli, Aspects of the Astrolabe. 2008. p. 177). 2 spectat ad naturam: a gener.: α in univ.: MLWThietm. chron. 6,26 inparibus (sc. christiano et pagano) ducibus ine-esinequales turmae usque ad Oderam fluvium pervenientes eqs. β qui non aequi pretii estnicht gleichwertig: MLWDipl. Conr. II 228a p. 311,6 visum ... utriusque partis fidelibus est ine-eminequalem hanc (sc. bonorum S. Maximino traditorum) esse commutationem pro predicto bono. MLWChart. Westph. III 1090 p. 569,10sqq. propter ... agrorum ... distractionem per quoddam ine-einequale concambium ... orta fuit ... questio eqs. γ degener, peiorunebenbürtig, schlechter: MLWThietm. chron. 6,21 p. 300,8 non videamur ... antecessoribus meliores, quia pariter decepti in varia specie recti hiis sumus nimis -esinaequales.?per enallagen: MLWForm. Augiens. C 25 excellentissimo viro ... ill. ill. ine-iinequali conparacione bonitatum vestrarum iuvenili etate florens eqs. δ impar statu, auctoritatenicht gleich angesehen, bedeutend: MLWTheodulf. carm. app. 5,3 nascor (sc. Arithmetica) -isinaequalis miras positura figuras germanisque tribus (i. Geometriae, Musicae, Astronomiae) fons et origo manens. MLWPrimord. Windb. 3 p. 562,7 cum ... pro bonitate ... acceptus esset Engilmarus omnibus ..., socius suus ... se ... dolens -eminaequalem apparere ... non exhorruit in illum manus extendere. MLWAlbert. M. pol. 5,1d licet -esinaequales (p. 1301b,1 ἀνίσους) sint virtuosi aliis, tamen vitant contentiones propter mala sequentia. ε c. notione iniustitiae: MLW p. 1495, 68. ζ ?minus aptus – ?unangemessen, unpassend: MLWFroum. epist. 3 ine-iinequali ... posicione numerorum affirmat Hezelinus me detestari studium. b mus. i. q. diverse sonansanders klingend: MLWHucbald. mus. 2 quae ... -esinaequales (sc. sunt voces). 6 -iuminaequalium ... sonorum, qui disiuncti dicuntur, diversae species offeruntur; -esinaequales autem appellantur voces, quae binae sibi coniunctae una acutiori, altera pressiori sono cum quolibet intervallo profertur (cf. comm. ed. p. 217). C de una eademque re i. q. non aequalis, incongruens, inconstans, variusungleichförmig, ungleichmäßig, unstimmig, unausgeglichen, unbeständig, veränderlich: 1 proprie: a gener.: α de tempestate: MLWFrid. II. MLWImp. art. ven. 1 p. 39,6 si fuerit tempus autumni ine-einequale, ut frigus interveniat et venti non faveant eqs. β expressius de hominibus i. q. valetudine incommoda affectus, invalidus unpässlich, krank: MLWRein. Leod. triumph. 4 p. 590,16 collocuturus nepoti suo Ugoni, quem esse -eminaequalem audierat, ... in castrum successit Heinricus. b geom.: MLWAnon. geom. I 4,53 si fuerit columna -isinaequalis, cuius ima latitudo pedum sit xiii, summa v, altitudo xxx eqs. MLWPs. Boeth. geom. 914 mons ... strabus, id est -isinaequalis, si fuerit in pedis circumferentia !cccc eqs. c natur., philos., medic.: α de motu: MLWAlbert. M. gener. 2,3,4 p. 204,39 quod sint duae ‘allationes’ contrariae ‘aut una -is’inaequalis (cf. p. 336a,30 ἀνωμαλίᾳ) sibi. β de pulsu: MLWPs. Galen. puls. 44 effemerum febrium pulsus est simplex, non valde ine-isinequalis (-isinaequalis var. l.) ...; ine-isinequalis est autem pulsus, qui saltus atque casus suos demutaverit magnitudine. γ de substantia, temperamento (‘unausgewogen’, ‘heterogen’): MLWAlfan. premn. phys. 2,43 p. 34 novem ... existentibus crasibus ..., octo quidem -businaequalibus (PG 40,555B δυσκράτων) et una aequali eqs. (sim. MLWConstant. Afric. grad. p. 343,7 complexiones esse octo, unam aequalem et octo inę-esquales eqs.). MLWOtto Frising. gest. 1,5 p. 21,37 corpore ex iiii elementis compacto ... quid ine-iusinequalius esse poterit? MLWMaurus urin. I p. 35,12 urina lactea et spissa cum ine-iinequali et non pura substantia ... lapidem significat. 2 translate de colloquio i. q. discorsunharmonisch: MLWThegan. Ludow. 46 pervenit Lotharius Magonciam, ubi obviam venit ei frater, et colloquium ine-einequale habuerunt ibi propter hoc, quia eqs.
7564 Zeichen · 369 Sätze

Lautwandel-Kette

Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart

Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.

  1. Latein
    inaequalis

    Mittellateinisches Wb.

    inaequalis (ine-), -e. script. inega-: MLW p. 1494, 50. I adi.: A de superficie i. q. non planus, asper – uneben, rau : …

Verweisungsnetz

2 Knoten, 1 Kanten

Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen

1-Hop 2-Hop
Filter:
Kompositum 1 Sackgasse 1

Wortbildung

Komposita & Ableitungen mit inaequalis

0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen

Keine Komposita gefunden — inaequalis kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.

Zitieren als…
APA
Cotta, M. (2026). „inaequalis". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 10. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/inaequalis/mlw
MLA
Cotta, Marcel. „inaequalis". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/inaequalis/mlw. Abgerufen 10. May 2026.
Chicago
Cotta, Marcel. „inaequalis". lautwandel.de. Zugegriffen 10. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/inaequalis/mlw.
BibTeX
@misc{lautwandel_inaequalis_2026,
  author       = {Cotta, Marcel},
  title        = {„inaequalis"},
  year         = {2026},
  howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern},
  url          = {https://lautwandel.de/lemma/inaequalis/mlw},
  urldate      = {2026-05-10},
}