Eintrag · Mittellateinisches Wb.
- Anchors
- 1 in 1 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 1
- Verweise raus
- 0
illucesco (inl-, -cisco, -sso), illuxi, -ere. I intrans.: A proprie: 1 de lanterna i. q. (ex)arde(sce)re – (hell zu) brennen (anfangen): MLWThietm. chron. 7,58 in dormitorio confratrum lucerna quaedam ardens maior solito -xitilluxit et proxima occupans hoc ... voraci flamma consumpsit. 2 de diluculo i. q. (in)dilucescere, emergere – dämmern, zu tagen beginnen, aufgehen, erscheinen: MLWWillib. Bonif. 6 p. 29,19 cum ... sollempnitatis dies ... in-issetinluxisset eqs. MLWHugeb. Wynneb. 13 p. 116,2 cum ... ille ... dies ... oriendo in-issetinluxisset eqs. MLWWett. Gall. 22 p. 268,15 quo (die) in-enteinlucestente ingressa est (sc. regina ecclesiam). MLWGerh. August. 1,4 l. 5 aurora diei prima in-enteinlucescente ... psallere psalterium coepit. MLWThietm. chron. 3,19 qui (complures), ut dies sabbati primo -xitilluxit, missam ... audiunt. saepe.impers. i. q. dies exoritur, diluculat – es beginnt zu tagen, es wird hell: MLWConsuet. Eins. 76 vacant singuli lectionibus, si tanta adhuc serenitas est diei, sin autem non est, orant interim et usque dum melius in-atinlucescat. MLWThietm. chron. 6,85 cum iam primo -retillucesceret, ... corpus (sc. Liudgerdis) ... defertur eqs. B translate et in imag.: 1 (col)lucere, (af)fulgere – lichtvoll hervortreten, (er)strahlen (tam de rebus quam de hominibus; de Christo: MLWl. 26): a in univ.: MLWWillib. Bonif. praef. p. 3,4 verae lucis radio in-iscenteinluciscente (-iscenteilluciscente var. l.) eqs. 8 p. 48,13 postquam ... fidei ... per Fresiam in-retinluxeret (in-issetinluxisset [a. corr. 3], -eratilluxerat, in-eratinluxerat var. l.) splendor eqs. MLWVita Leb. 2 tanto fulgore sapientie ac sanctitatis -xitilluxit, ut omne regnum Francorum melioraret religione. MLWThietm. chron. 2,13 temporibus suis (sc. imperatoris) aureum -xitilluxit seculum. 6,33 p. 312,34 raro -itillucescit (-sitillucessit cod.) serenitas, quam non sequatur ... obscuritas eqs. saepe. b c. dat. commodi: MLWHraban. univ. 17,7 p. 471B quod (verbum Dei) ... -itillucescit nobis in obscuro huius mundi. MLWAltfr. Liutg. 1,5 qui (Bonifatius) post eum (Willibrordum) partibus illis doctor serenus inluxit (-xitilluxit var. l.). MLWDipl. Heinr. III. 168 p. 210,35 que (dignitas) nobis -xitilluxit munere divine maiestatis. MLWChart. Basil. A II 237 p. 313,13 (epist. Rudolph.) in quibus (insigniis) fidei suae (sc. episcopi) constantia nobis evidenter apparuit et -xitilluxit eqs. saepius. 2 interlucere, ostendi – aufscheinen, sich zeigen: MLWEpist. Meginh. 36 quodsi nobis (sc. episcopo Babenbergensi) occasio ulla vobis (sc. episcopo Leodiensi) ... morem gerendi -eritilluxerit, non segnes ... <nos> in reddendo experiemini. MLWEpist. Teg. II 1 p. 3,31 filio congratulare (sc. pater), cui iam evidens spes salutis -xitilluxit (de susceptione in monasterio).impers. i. q. aperitur, emergit – es kommt an den Tag: MLWEpist. anon. (MG Lib. Lit. III p. 14,14; s. XI./XII.) quid apud eos (haereticos) vel per eos agatur, cum -eritilluxerit eqs. 3 de visu restituendo i. q. infundi, se insinuare – hineinströmen, eindringen (in): MLWMilo carm. 3,4,1,477 lumen elemosinae Tobiae (sc. senioris) inluxit ocellis (cf. Vulg. Tob. 2,16). II trans.: A illuminare, illustrare – erhellen, erleuchten: 1 in univ.: MLWHymn. abeced. Q 2 qualis ... agnus iste (sc. Christus) gesta gessit, no<s> inluxit, quos adduxit, hos d<i>lexit. MLWCarm. Cantabr. A 13,3a mundum -istiilluxisti (sc. Deus). 2 lumine afficere – mit dem Augenlich versehen: MLWTransl. Libor. II 10 lux luminis ipsum, qui ... caecus fuerat, ... mirabiliter -xitilluxit, ita, ut ... meruit recipere visum. B incendere, inflammare – entzünden, entflammen (in imag.): MLWBonif. epist. 91 p. 207,18 ut nobis ... scintillam de candella ęcclesiae, quam inluxit spiritus sanctus ... nobis destinare curetis (sc. archiepiscopus). MLWThietm. chron. 3,5 p. 102,17 ille, qui tunc natus est, sol erat, quia sanctae praedicationis suae radiis corda ... -xitilluxit.Konstanciak
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
—
Lateinillucesco
Mittellateinisches Wb.
illucesco (inl-, -cisco, -sso), illuxi, -ere. I intrans.: A proprie: 1 de lanterna i. q. (ex)arde(sce)re – (hell zu) bre…
Verweisungsnetz
2 Knoten, 1 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Filter:
Kompositum 1
Sackgasse 1
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit illucesco
0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen
Keine Komposita gefunden — illucesco kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.
Zitieren als…
- APA
-
Cotta, M. (2026). „illucesco". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 10. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/illucesco/mlw?formid=I00504
- MLA
-
Cotta, Marcel. „illucesco". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/illucesco/mlw?formid=I00504. Abgerufen 10. May 2026.
- Chicago
-
Cotta, Marcel. „illucesco". lautwandel.de. Zugegriffen 10. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/illucesco/mlw?formid=I00504.
- BibTeX
-
@misc{lautwandel_illucesco_2026, author = {Cotta, Marcel}, title = {„illucesco"}, year = {2026}, howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern}, url = {https://lautwandel.de/lemma/illucesco/mlw?formid=I00504}, urldate = {2026-05-10}, }