floratura

floratura -ae f. Ausschmückung, Verzierung, Auszierung — ornamentation, embellishment, decoration 1 durch rhythmisch freie Gestaltung der Organum-Stimme über einem ausgehaltenen Tenorton — by means of a rhythmically free formation of the vox organalis above a sustained tenor note [s.XIII] LmLFranco Col. 14, 7: Item notandum, quod, quotienscumque in organo puro plures figurae simul in unisono evenerint, sola prima debet percuti, reliquae vero omnes in floratura teneantur, ut hic: (sequitur exemplum). (cf. LmLAtkinson, Franco p. 10-26) [s.XIV] LmLIac. Leod. spec. 7, 2, 5: organum duplum, quod ubique non est certa temporis mensura mensuratum ut in floraturis (mss.; ed.: fioraturis) in penultimis, ubi supra vocem unam tenoris in discantu multae sonantur voces. 2 durch Tonrepetition — by means of repetition of a pitch [s.XIV] LmLQuat. princ. 3, 58: Igitur cum in plano cantu ad duas notas pausacio fiat, antequam ultra progrediatur, quelibet nota tria tempora valere debet, quia secundum naturam plani cantus omnes note sunt equales. Sed ut eis color ministretur, prima valere debet quatuor tempora et alia duo. Unde prima nota taliter dici debet, ut tria tempora eiusdem simpliciter et integre sine fractione pronuncientur, et quartum eius tempus ex duabus semibrevibus floreri debet sive frangi, quod idem est. Ultima autem nota ex duobus sine floratura dici debet, sed dulciter in suo sono situatur ac in gutture dupplicatur, ut hic: (sequitur exemplum). Item cum pausacio post tres notas fiat, et quelibet nota secundum naturam tria tempora valet, tamen pro melodia facienda color eis conceditur ita, ut prima ex tribus temporibus integre sine floratura pronuncietur. Penultima autem nota ex quatuor temporibus, de quibus tria tempora teneri debent simpliciter inflorata, et quartum eius tempus ex duabus semibrevibus frangi debet. ibid. al. (cf. LmLAluas, Quatuor principalia p. 140 s.) 3 durch melodische Ausfüllung eines Intervalls — by means of melodically unfolding within an interval [s.XV] LmLCompos. Natura 1, 10: Et vere maxime videtur compositori respiciendum, ut quamlibet partem per pulcras floraturas dirigat. LmLCompos. Natura 6, 4: ascendat quintam mediate vel immediate per floraturas gradatim vel non gradatim. LmLCompos. Natura 6, 12: Quarto ponatur contrapunctus, qui incipiatur in ⋅d⋅lasolre et non ascendat nisi ad quartam, si cogitur, et descendat ad quintam per floraturas. LmLCompos. Natura 7, 5-9. LmLCompos. Cum igitur 1, 16: de fuga, ubi talis est modus observandus. Primo: In tempore [im]perfecto ponat unum tempus sibi placens bene coloratum per floraturam in discantu vel in tenore. LmLCompos. Cum igitur 2, 5. LmLCompos. Cum igitur 3, 15: incipiat in ⋅g⋅solreut et ascendat quintam mediate vel inmediate per floraturas et non ultra, licet possit, et descendat quartam immediate vel mediate gradatim vel non gradatim eciam per floraturas. LmLCompos. Cum igitur 3, 18-19.