fingo

fingo, finxi, fictum, -ere. script.:fincg-: MLW p. 256, 49.partic. perf.: finct-: MLW p. 257, 12. al. (cf. Stotz, Handb. 4,VIII § 119.3)form. perf.:fix(i): MLW p. 256, 53.fing(i): MLW p. 256, 49.struct. notabiliores:c. coni.: MLW p. 256, 16.pendet ut: MLW p. 256, 18.partic. perf. usu subst.: MLWMLW p. 256, 47. 257, 1. saepe.partic. perf. usu adi.: MLWMLW p. 256, 28. 63. I proprie i. q. formare, fabricare, conficere – bilden, gestalten, machen, herstellen: A strictius (de artificibus vel fabris): MLWConc. Karol. A 44^B p. 526,1 ut nullus ... cuicumque imaginem volenti pingere aut -erefingere prohiberet. MLWWalahfr. imag. Tetr. 105 heremo ille (Moyses) remota arte tabernaclum et serpentes -xitfinxit aenos (spectat ad Vulg. num. 21,9). MLWHraban. hom. II 6 p. 144^D -erefingere ... componere dicimus, unde et compositores luti figulos vocamus. MLWFroum. carm. 34 me (sc. cochlearium) primum -ensfingens fictor sibi luserat in me. MLWAnnal. Rod. a. 1153 p. 722,49 ceperunt hic -erefingere lateres et coquere ad tegumentum aecclesiae. persaepe. B latius: 1 aedificare, construere – bauen, errichten: MLWHeinr. Lett. chron. 30,4 p. 218,14 porcum (i. machinam oppugnatoriam) -untfingunt Teutonici, sub quo castrum fodiunt. 2 creare – (er)schaffen: MLWConst. Constant. 47 ad imaginem et similitudinem suam primum de limo terrae -ensfingens Deus hominem. MLWWandalb. creat. mund. 81 solis conditor ignem lunae et lampada -xitfinxit. MLWHrotsv. Cal. 9,9 Deus ..., qui diversa duo socians ex hoc et hoc hominem -isfingis. al. 3 componere, scribere – verfassen, dichten, aufschreiben: MLWIoh. Scot. carm. 2,1,2 Hellinas Troasque suos cantarat Homerus, Romuleam prolem -xeratfinxerat ipse Maro. MLWDonizo Mathild. 2,387 iusticiae cultrix ea (miracula Anselmi) partim -erefingere iussit. al. 4 generare, proferre – erzeugen, hervorbringen: MLWCarm. Cantabr. A 23,7,2 (in adn.) illa (Maria) de cęlo concepit Salvatorem, ista (apis) de campis -itfingit natos plures. 5 facere, operari – tun, bewerkstelligen: MLWVita Landel. Lamb. 200 facit assiduus, rogitat quod -erefingere missus. 313 discipuli faciunt, sanctum quod -erefingere cernunt. ibid. al. 6 efficere – bewirken: MLWChart. Fuld. B 29 p. 54,5 (a. 756) -itfingit mos legum, ut iura sunt inter emptorem et venditorem, sollemni scriptura firmetur, ut eqs. (item 40 p. 70,1. sim. 41 p. 71,30 -itfingit mos legum ..., ut sollempni scriptura firmetur, ut eqs.). 7 instituere, disponere – einrichten, ordnen: MLWHeiric. Germ. I 1,125 cum ... forent (sc. patres conscripti) clausi resides in parte sacelli, divinis quadrum -bantfingebant legibus orbem. II translate: A excogitare, invenire – ausdenken, erfinden: 1 in univ.: MLWWalahfr. hort. 218 cui (gladiolae) libera linguae nomine de gladii nomen facundia -xitfinxit. MLWHeinr. August. planct. 2054 summa regebat Adam sapientia dando prophetam, rebus in Hebraica qui -xitfinxit nomina lingua. MLWOtto Frising. gest. 1,55 p. 78,29 persona ... a suo esse, quod -toficto nomine personalitas dici potest, vocabulum trahit. MLWAlbert. M. metaph. 11,2,10 p. 495,79 philosophi ... non est aliquid -erefingere et non dicere, nisi quod per rationem potest ostendi. al. 2 imaginari, habere – annehmen, (sich) vorstellen, halten für: MLWCapit. reg. Franc. 108,25 quod sibi sanctos -untfingunt (sc. superstitiosi vel pagani) quoslibet mortuos. MLWHerm. Augiens. vit. 292 cur dulciculas (i. Musas) a nimis asperas, ut -ofingo et vereor, reddideras (sc. Melpomene)? MLWElias Sal. mus. 22 p. 46^a hic -imusfingimus fictione artis superius coeptum incipere in G, ‘cum sancto spiritu’ -imusfingimus incipere in E primum. al. 3 comminisci, commentiri – erdichten, erlügen: MLWWillib. Bonif. 7 p. 38,1 alii (populi perversores) ... alia innumerabilia -entesfingentes magna ex parte populum seduxerunt. MLWWalahfr. Mamm. 21,39 -erefingere falsa libet. MLWCapit. episc. II p. 128,3 de mulieribus venedicis et quę diversa -untfingunt portenta, ut prohibeantur. MLWWiduk. gest. 1,22 p. 35,6 quod quia non probamus, numquam adfirmamus, sed vulgi rumore magis -tumfictum credimus. MLWEkkeh. IV. bened. I 26,109 sol premit ima poli: iam pransos -erefingere (gloss.: mentiri) noli. MLWMetell. exp. Hieros. 6,45 non -tisfictis laudetur, ubi laus vera tenetur. persaepe. B simulare – vortäuschen, heucheln, fälschen, fingieren: 1 gener.: MLWChron. Fred. 3,7 -cgensfincgens (fin:gens, -ensfingens se, fingesse var. l.) Avitus ob infirmitatem corporis lectum depraemere. MLWEinh. Karol. 12 p. 15,5 Saxones velut auxiliares ... quamquam -taficta et minus devota oboedientia militabant. MLWHrotsv. Gong. 231 dux paulisper siluit, somnum quoque -xitfinxit. MLWChron. Noval. 5,10 fixit clericus se capi ab eius (reginae) amore. MLWVita Wern. Merseb. 2 p. 246,27 fixa non -taficta pace. MLWAlbert. M. animal. 8,29 vulpes ... habet astutiam ... in capiendo aves, quando iacendo -itfingit se mortuam. persaepe. 2 iur.: Leg. Wisig. 9,2,9 p. 376,28 vitium, si sub egritudine -iturfingitur, resecemus. MLWDipl. Otton. III. 389 p. 820,15 Iohannes diaconus ... sub titulo magni Constantini longi mendacii tempora -xitfinxit (cf. H. Fuhrmann, DtArch. 22. 1966. p. 63sqq.). MLWPetr. Cas. chron. 4,113 p. 586,37 electio ipsa (sc. Raynaldi abbatis Casinensis) -taficta et reproba fuit.