Eintrag · Mittellateinisches Wb.
- Anchors
- 1 in 1 Wb.
- Sprachstufen
- 1 von 16
- Verweise rein
- 1
- Verweise raus
- 0
exsufflo, -avi, -atum, -areexsufflare.MLWscript.: ess-: p. 1720, 2. exu-: MLWl. 58. -ufl-: MLWl. 54. p. 1720, 53. 1 proprie: a aspirare, afflare — be-, anhauchen: α in univ.: MLWSigeboto Paulin. 54 p. 938,25 globo furentis malitiae (i. vulgo) signum sanctae crucis intentat et ... hostium infinitam multitudinem proturbat -andoexsufflando.usu MLWnatur. (‘belüften’): MLWAlbert. M. animal. 1,214 talia animalia non odorant, nisi cum vento inspirationis -uflatur velamen illud (sc. panniculare). β spectat ad exorcismum (in ritu baptismatis): MLWAlcuin. epist. 134 p. 202,15 -aturexsufflatur (et insufflatur MLWadd. M) catechumenus ... ut fugato diabolo Christo ... paretur introitus. MLWPontif. Rom.-Germ. 111,6 cur -uflatur (exufl- MLWvar. l.) catechumenus? MLWal. γ contemptim sufflare — verächtlich anschnauben: MLWMartyr. Fuld. II id. Ian. qui (sanctus Satyrus) transiens ante quoddam idolum, cum -asset illud signans sibi frontem, statim corruit, ob quam causam decollatus est. b deflare — hinwegblasen, wegpusten: MLWTheoph. sched. 3,31 p. 83,14 -a cinerem panni et illud ustum tere in cupreo vase. MLWCaes. Heist. mirac. I 9,10 sacerdos ..., cum manus haberet occupatas et muscam -retexsufflaret nec proficeret MLWeqs. MLWAlbert. M. meteor. 1,4,6 p. 37,28sq. qui (ignis) -aturexsufflatur ex canna, in qua est stuppa ardens et -taexsufflata. MLWAlbert. M. animal. 10,14 quotienscumque mulier talis (sc. matricis ventosae) cum viro coierit, -uflabitur sperma viri et impedietur impraegnatio; ... humiditatem ... in ventum convertit siccitas matricis et per illum -uflat, quidquid spermatis viri ad os eius (matricis) proicitur.in imag.: MLWInnoc. III. registr. 2,200 p. 389,9 cum scandalum ecclesie non debeamus ulterius sustinere, qui de area Domini zizania debemus et paleas ess-are. c emanare facere — (hervor)strömen lassen (medial. i. q. manare — strömen): MLWPs. Galen. anat. 42 p. 214B continet cor in se ... sanguinem et spiritum vitalem, quos per universa corporis membra -atexsufflat. 42 p. 216B quibus (arteriis) mediantibus -aturexsufflatur calor ad universa corporis membra. MLWAlbert. M. animal. 5,38 quando ovat femina (sc. piscis), sequitur mas ova sua et spargit per spiritum quemdam -andoexsufflando (p. 544,4 καταφυσᾷ) suum semen super ova. MLWal.efflare — (pustend) hervorsprühen: MLWAlbert. M. animal. 23, 92 p. 1484,3 si ... a sole laesus sit accipiter ... exspue vinum quasi -uflando in faciem eius. d (suppressa voce) mussare — (hauchend) flüstern (in imag.): MLWArnulf. Mediol. gest. 2,1 superiori volumine audita tantum utcumque -areexsufflare (-uflare MLWvar. l.) temptavimus, nunc autem (sc. in secundo volumine) ea, quae ipsi videndo cognovimus, ... eructare studeamus. 2 translate: a recusare, refutare — ablehnen, zurückweisen: α in univ.: MLWTheod. Amorb. Firman. prol. p. 25,3 cum ... opuscula ... ob hoc potissimum ... videantur ... refutata, quod ... a mensa Domini penitus -taexsufflata ... sint apocrifa nuncupata. MLWWido Ferr. schism. 2 p. 558,9 indignorum ministrorum sacramenta non recipienda, sed -andaexsufflanda mandavit Hildebrandus. MLWGerhoh. Sim. p. 253,23 dicimus omnia ... symoniacorum officia in praemissis capitulis -uflata et damnata penitus esse irrita. MLWLigurinus 1,562 tandem -toexsufflato, qui poscebatur, utroque (sc. praesule) tertius invitis datus est a principe pastor. MLWal.refellere — entkräften: MLWAbsal. serm. 25 p. 149C neque ... docet (sc. lectio libri apud Vulg. Ezech. 2,9 nominati) decreta Gratiani concordare, non ... argutias sophismatum -areexsufflare MLWeqs. MLWAlbert. M. sent. 3,24,6 p. 461a,2 ideo placuit patribus quasi -areexsufflare illam haeresim. MLWal. β nihili aestimare — in den Wind schlagen, gering achten: MLWVita Wern. Merseb. 2 p. 246,40 pontifex ... hostilis malitiae minas -vitexsufflavit eligens ... fortiter mori. MLWChart. march. Misn. II 514 presentis seculi ... rapacitas alienis inestuat et, que ... iusto titulo possidentur, -areexsufflare non formidat. 550. MLWChart. Bund. 466 p. 358,33 (epist. papae) ad mandatum apostolicum -andumexsufflandum (ad sustinandum MLWvar. l.) ... in vocem appellationis erupit episcopus Curiensis.illudere — verspotten: MLWConr. Eberb. exord. 3,17 MLWl. 44 a quo (homine Dei) ... irrisum atque -tumexsufflatum (sc. animal [i. spiritus immundus]) illico tanquam fumus evanuit. b depellere, removere — vertreiben, entfernen: α in univ.: MLWHerm. Torn. rest. 2 p. 275,38 dicens (sc. Anselmus) eos (haereticos) de sapientium numero merito esse -andosexsufflandos. MLWOtto Frising. gest. 1,1 p. 13,30 cunctis ... acclamantibus ... Gregorius ... septimus ab ipsis ... nicromanticus appellatus -aturexsufflatur.adde: MLWHraban. inst. cler. 1,27 p. 320,17 postquam se per confessionem verae fidei in alterius commendaverit paganus dominium, ... -aturexsufflatur ab eo saeva potestas, ut MLWeqs. β dissipare, abolere, abdicare — zerstreuen, aufheben, abschaffen: MLWBeda hist. eccl. 4,13 p. 231,21 abiecta prisca superstitione, -taexsufflata idolatria. Volquin. serm. 188 (MLWStudMediev. III 3. 1962. p. 328; ante 1154) hinc (sc. a canone) ... nomen (sc. canonici) datum est, sed hodie ... haec interpretatio -uflata est. MLWRahew. flosc. 1,111,3 scelus persequentium debet -ariexsufflari, virtus patientię sanctis adoptari.medial. i. q. evanescere, auferri — vergehen, verschwinden: MLWChart. Burgel. 91 p. 108,33 (a. 1254) quoniam ea, que geruntur in tempore, cum temporis successu sepius -anturexsufflantur MLWeqs. MLWChart. Wirt. 2570 p. 426,23 actiones hominum -ariexsufflari possunt ex facili (Chart. MLWDrubic. 30 p. 30,34 de f. MLWal.).
Lautwandel-Kette
Von der indoeuropäischen Wurzel bis zur Mundart
Pro Sprachstufe der prominenteste Beleg. Klick auf eine Form öffnet das Wörterbuch.
-
—
Lateinexsufflo
Mittellateinisches Wb.
exsufflo , -avi, -atum , -are exsufflare . script. : ess-: p. 1720, 2 . exu-: l. 58 . -ufl-: l. 54. p. 1720, 53 . 1 prop…
Verweisungsnetz
2 Knoten, 1 Kanten
Tap auf Knoten öffnet Detail · Drag zum Umpositionieren · Scroll zum Zoomen
Filter:
Kompositum 1
Sackgasse 1
Wortbildung
Komposita & Ableitungen mit exsufflo
0 Bildungen · 0 Erstglied · 0 Zweitglied · 0 Ableitungen
Keine Komposita gefunden — exsufflo kommt in keinem anderen Lemma als Erst- oder Zweitglied vor.
Zitieren als…
- APA
-
Cotta, M. (2026). „exsufflo". In lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern. Abgerufen am 19. May 2026, von https://lautwandel.de/lemma/exsufflo/mlw?formid=E03966
- MLA
-
Cotta, Marcel. „exsufflo". lautwandel.de, 2026, https://lautwandel.de/lemma/exsufflo/mlw?formid=E03966. Abgerufen 19. May 2026.
- Chicago
-
Cotta, Marcel. „exsufflo". lautwandel.de. Zugegriffen 19. May 2026. https://lautwandel.de/lemma/exsufflo/mlw?formid=E03966.
- BibTeX
-
@misc{lautwandel_exsufflo_2026, author = {Cotta, Marcel}, title = {„exsufflo"}, year = {2026}, howpublished = {lautwandel.de — Aggregat aus 53 historischen deutschen Wörterbüchern}, url = {https://lautwandel.de/lemma/exsufflo/mlw?formid=E03966}, urldate = {2026-05-19}, }